Bario sulfato

Wikipedia, Entziklopedia askea
Bario sulfato
Barium sulfate.svg
Bariumsulfatpulver.png
Formula kimikoaBaO4S
SMILES kanonikoa[O-S(=O)(=O)[O-].[Ba+2]&zoom=2.0&annotate=none 2D eredua]
InChl3D eredua
Osatutabario, oxigeno eta sufre
Ezaugarriak
Dentsitatea
4,5 g/cm³
Disolbagarritasuna0,0002 g/100 g (ura, 18 °C)
Fusio-puntua1.580 °C
Deskonposizio-puntua1.600 °C
Lurrun-presioa0 mmHg (20 °C)
Masa molekularra233,857 Da
Erabilera
Rolacontrast agent (en) Itzuli
Arriskuak
NFPA 704
NFPA 704.svg
0
0
0
Gutxieneko dosi hilgarria
Denboran ponderatutako esposizio muga5 mg/m³ (10 h, Ameriketako Estatu Batuak)
10 mg/m³ (10 h, Belgika, Zeelanda Berria, Peru, Erresuma Batua)
15 mg/m³ (8 h, Ameriketako Estatu Batuak)
0,5 mg/m³ (, Danimarka, Hego Korea, Mexiko, Zeelanda Berria, Norvegia, Suedia, Herbehereak)
4 mg/m³ (, Herbehereak, Erresuma Batua)
Eragin dezakebarium sulfate exposure (en) Itzuli
Identifikatzaileak
InChlKeyTZCXTZWJZNENPQ-UHFFFAOYSA-L
CAS zenbakia7727-43-7
ChemSpider22823
PubChem24414
Gmelin133326
ChEMBLCHEMBL2105897
RTECS zenbakiaCR0600000
ZVG1710
DSSTox zenbakiaCR0600000
EC zenbakia231-784-4
ECHA100.028.896
CosIng32059
MeSHD001466
RxNorm1331
UNII25BB7EKE2E
NDF-RTN0000146525

Bario sulfatoa konposatu ez-organikoa da BaSO4 formula duena. Solido kristalino zuria, usainik gabea eta uretan disolbaezina da[1].

Naturan baritina mineral moduan agertzen da, zein barioaren eta bario-gatzen iturri komertzial nagusia den.

Disolbaezina izatean ez da toxikoa beste bario-gatzak diren bezala.

Erabilerak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Munduko bario sulfatozko produkzioaren % 80ren bueltan petrolio-hobietan usatzen da zulatzeko fluido moduan. Bario sulfatoak fluidoaren dentsitatea handitzen du, presio hidrostatikoa igoaz hobian eta blowout-a gertatzeko aukerak murrizten ditu[2].

Erradiologian bario sulfatozko esekidurak erradiokontrasterako agente moduan usatzen dira X izpiak edo tomografia konputerizatua baliatzen direnean[3].

Pinturetako pigmentu zuri moduan eta papera zuritzeko ere erabiltzen da[2].

Prestaketa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Komertzialki kontsumintzen den ia bario guztia bezala baritinatik lortzen da. Lehen urratsean baritina kokekin tratatzen da bario sulfuroa emanez

BaSO4 + 4 C → BaS + 4CO

Bario sulfuroa oso disolbagarria da uretan eta erraz bihurraraz daiteke oxido, karbonato edo haluro. Bario sulfatoa produzitzeko sulfuroa edo kloruroa azido sulfurikoz edo sulfaltoz tratatzen da.

BaS + H2SO4 → BaSO4 + H2S

Aipatzekoa da harri-jasotzean baritinazko harriak erabili izan direla marka onak egiteko[4].

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. Wiberg, Egon.. (2001). Inorganic chemistry. (1st English ed.. argitaraldia) Academic Press ISBN 0-12-352651-5. PMC 48056955. (Noiz kontsultatua: 2021-01-02).
  2. a b (Ingelesez) Kresse, Robert, Ulrich Baudis, Paul Jäger, H. Hermann Riechers, Heinz Wagner, Jochen Winkler & Hans Uwe Wolf. (2007). Barium and Barium Compounds in Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry. Wiley-VCH.
  3. Organization, World Health.. (2009). WHO Model Formulary 2008.. World Health Organization ISBN 978-92-4-068424-9. PMC 609852935. (Noiz kontsultatua: 2021-01-02).
  4. Iñaki, Azkune Mendia. (1994-01-01). «Harrijasotzearen fisika» Zientzia.eus (Noiz kontsultatua: 2021-01-02).

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]