Xabier Mendiguren Elizegi
| Xabier Mendiguren Elizegi | |
|---|---|
| Bizitza | |
| Jaiotzako izen-deiturak | Xabier Mendiguren Elizegi |
| Jaiotza | Beasain, 1964ko maiatzaren 3a (61 urte) |
| Herrialdea | |
| Hezkuntza | |
| Heziketa | Euskal Herriko Unibertsitatea UNED |
| Hizkuntzak | euskara gaztelania |
| Jarduerak | |
| Jarduerak | idazlea, editorea eta antzerkigilea |
| Lantokia(k) | Euskal Autonomia Erkidegoa |
| Enplegatzailea(k) | Elkar |
| Jasotako sariak | |
Xabier Mendiguren Elizegi (Beasain, Gipuzkoa, 1964ko maiatzaren 3a) euskal idazlea eta editorea da. Euskal Filologia ikasi zuen Gasteizen,[1] Euskal Herriko Unibertsitatearen Arabako campusean; eta Hispaniar Filologia UNEDen.[2] Gaztetatik hasi zen literatura aldizkarietan lantxoak argitaratzen, eta 1980ko hamarkadaren erdialdeaz geroztik Elkar argitaletxeko editorea da.[2]
Egun euskal literaturan dagoen egile oparoenetarikoa da, eta literatura genero gehienak jorratu ditu: ipuingintza, eleberria, haur literatura, autobiografia, antzerkia, blog artikulugintza, eta abar. Hainbat literatura sari irabazi ditu, hala nola: II. Telesforo Monzon Saria (antzerkia), Xabier Lizardi saria (haur literatura), Toribio Altzaga Saria (antzerkia), Bizenta Mogel Saria (ipuina), Tene Mujika saria (ipuina), Donostia Antzerki Saria (antzerkia) eta Pedro Inazio Barrutia Saria (antzerkia). Xabier Mendiguren Elizegik estilo arina eta sinplea baliatu izan du bere obretan (sinpletasuna, baina ez sinplekeria). Euskara aberatsaren jabe da, erregistroak arazorik gabe darabiltza, eta zeharo ondo kudeatzen du hizkuntza ustiatzeko bere ahalmena: traba handirik gabe irakurtzen ditu haren testuak irakurleak, eta elkarrizketei bizitasuna darie aldi oro.[2]
Lanak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Narrazioak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Sei ipuin amodiozko (1986, Susa)
- Hamalau (1992, Elkar)
- 16 ipuin amodiozko (2002, Susa)
- Opor ezberdinak (1995, Elkar)
- Ene dama maite horri (1996, Elkar)
- Errautsen distira (2002, Elkar)
- Bihotz gosetien Kluba (2005, Elkar)
- Arima enkoniatuak (2006, Elkar)
- Bizitza homeopatikoak (2008, Elkar)
- Vikingoen sorterrira (2010, Elkar)
- Il viaggiatore pusillanime (2011, Argia)
- Arantzak barrurantz (2014, Elkar)
- Neguko hondartzak (2017, Elkar)[3]
Nobela
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Bekatuaren itzala (1995, Elkar)
- Berriro igo nauzu (1997, Elkar)
- Gure barrioa 1975 (1998, Elkar)
- Uda betiko balitz (2003, Elkar)
- Elvis hil zen urtean (2007, Elkar)
- Sakoneta (2011, Elkar)
- Alsina (2016, Elkar)
- Zu entzuteko gaude (2018, Elkar)
- Oso latza izan da (2023, Elkar)[4]
- Borrero txiki bat (2025), Elkar).
Haur eta gazte literatura
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Estitxuk pirata izan nahi du (1987, Elkar)
- Negu gorriko lagun berriak (1988, Elkar)
- Tangoak ez du amaierarik (1988, Elkar)
- Joxemeren ohelikopteroa (1988, Elkar)
- Joxemeren ohelikopteroa eta kupel artomikoa (1989, Elkar)
- Joxemevski astronauta (1989, Elkar)
- Ezin da ipuinik asmatu, ala? (1989, Elkar)
- Harrika (1990, Elkar)
- Katuen matxinada (1990, Elkar)
- Puxkin (1991, Elkar)
- Joxeme eta eroen ohelikopteroa (1991, Elkar)
- Joxeme gerrara daramate (1992, Elkar)
- Ametsen kontrabandista (1992, Elkar)
- Telejoxeme (1992, Elkar)
- Patakon (1992, Elkar)
- Irakasle alu bat (1996, Elkar)
- Obsexuen kluba (1997, Elkar)
- Kanibalaren kaiolan (1998, Elkar)
- Txakurraren alaba (2000, Elkar)
- Joxeme ezkirol (1997, Elkar)
- Zergatik ez du kantatzen txantxangorriak? (1997, Elkar)
- Kosk egiten dut (2001, Elkar)
- Miss Txatarra (2007, Elkar)
- Joxemeren asmazioak, Elkar (2009)
- Itsasoko loti ederra, Elkar (2009)
- Egun bat Petre Romanescuren bizitzan, Erein (2009)[5]
- Hiru triku, hiru truku, Elkar (2010)
- Buelta bat aitontxuarekin, Elkar (2010)
Antologia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Euskal literaturaren antologia (1998, Elkar) - Ikastolen Elkartea): Koldo Izagirrerekin elkarlanean
- Ipuin bakarrak (1994, Elkar)
Antzerkia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Kanpotarrak maisu - Kultur ministrariak ez digu errukirik (1987, Susa)
- Publikoari gorroto (1987, Euskaltzaindia) Toribio Altzaga Saria
- Pernando, bizirik hago oraindio (1989, Euskaltzaindia) Toribio Altzaga Saria
- Ankerki (1993, Elkar)
- Garai(a) da Euskadi (1993, Kutxa Fundazioa)
- Hilerri itxia (1995, Euskaltzaindia)
- Telesforo ez da Bogart (2003, Kutxa Fundazioa)
- Heroien gaua / Amodioaren ziega (2004, Artezblai)
Kronika
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Artikuluak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Egunen harian (2005, Elea)
Autobiografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Bloga
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Bloga sortu zuen Eibar.org elkartearen komunitatean 2004ko uztailean. Geroztik, hainbat izenburu izan du blog horrek: Egunen harian, Paperjalearen dieta, Normalak bagina bezala, Nire uste harroan.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ «Xabier Mendiguren Elizegi» Literaturaren Zubitegia (2009).
- ↑ a b c Zuloaga, Eneko. «MENDIGUREN ELIZEGI, XABIER (Beasain, 1964)» Euskal Literaturaren Hiztegia (ELH) (kontsulta data: 2025-09-17).
- ↑ Hitz Uberan 2017-09-29, 2017ko abenduaren 19an ikusia
- ↑ Ugarte Irizar, Itziar. «'Oso latza izan da' plazaratu du Xabier Mendigurenek» Berria 2023-09-07 (kontsulta data: 2023-09-15).
- ↑ López Gaseni, Manu. «Errealismo errumaniarra» Argia 2009-05-31 (kontsulta data: 2023-09-15).
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- «Xabier Mendiguren Elizegi», Literaturaren Zubitegia.
- «Xabier Mendiguren Elizegi», Euskal Literaturaren Ataria.
- Xabier Mendiguren Elizegiren bloga, Eibar.org webgunean.
- (Gaztelaniaz) Felix Ibargutxi Otermin: «Xabier Mendiguren Elizegi», Auñamendi Eusko Entziklopedia.
- Uxue ALBERDI: «Xabier Mendiguren: "Euskal Herrian ez dago argitaratu gabe geratzen den lan onik"», Argia, 2246. zenbakia, 2010-10-03.
- Elkar argitaletxea.