Abiadura handiko tren
Abiatura handiko trena (AHT) dauden trenbide hobetuetan 200 km/h[1] eta trenbide berri berezietan 250 km/h[1] abiaduraraino irits daitekeen tren edo burdinbide sarea da. Askotan, AHT sigla Euskal Y sarea izendatzeko erabiltzen da.
Abiadura handia izateak beste garraiobide batzuk baino egokiago bihurtzen du distantzia ertaineko bidaiak bizkor egiteko (ez, ordea, distantzia labur edo luzeetarako), eta garraiobide seguruenetako bat da, milioi bidaiariko eta kilometroko izaten den biktima kopuruari begiratuz gero.[2] Hala ere, soinu kutsadura handia sortzen du, hesiak jartzen ditu lurraldean, paisaia aldatzen du, ikusizko eragin handia du,[2] eta energia kontsumo handia du (orduko 300 kilometroko abiaduran doan trenak, orduko 100 kilometroan doanak baino bederatzi aldiz energia gehiago kontsumitzen du).[3]
Eduki-taula |
Espainia [aldatu]
Espainian, ugari eraiki dira abiadura handiko trenbideak (behar baino askoz gehiago, hainbat adituren ustez):[4][5][6][3][7] guztira, abiadura handiko trenbideetan 2.665 kilometro ditu, Europako beste ezein estatuk baino gehiago. Abiadura handiko trenbidearen kilometro gehien duen munduko bigarren estatua da, Txinaren atzetik.[8] Bidaiari kopuruari begiratuz gero, berriz, 2008an, Frantziako abiadura handiko trenbideek 113 milioi bidaiari izan zituzten; Japoniakoek, ia 300 milioi; Espainiakoak ez ziren 20 milioira heldu (2010ean, abiadura normaleko distantzia luzeko trenak barne, 22,2 milioi bidaiari).[6][8]
Gainera, ugari dira, orobat, Espainian eraikitzen edo eraikitzekotan diren abiadura handiko trenbideak ere, eta Estatuari ekarriko dizkioten ekonomia galera handiek kezka eragin dute Espainiako ekonomia eredua iraunezintzat jotzen dutenen artean.[8][9]
Abiadura handiko trenbideen luzerak, estatuz estatu [aldatu]
| Estatua | Erabiltzen (km) |
Eraikitzen (km) |
Estatuko guztizkoa (km) |
Trenbide dentsitatea (km erabiliak / milioi biztanle) |
|---|---|---|---|---|
| 6.158 | 14.160 | 20.318 | 4,6 | |
| 2.665 | 1.781 | 3.744 | 57,9 | |
| 2.118 | 377 | 2.495 | 16,5 | |
| 1.872 | 730 | 2.602 | 28,4 | |
| 1.032 | 378 | 1.410 | 12,6 | |
| 923 | 92 | 1.015 | 15,1 | |
| 780 | 400 | 1.180 | 5,4 | |
| 447 | 591 | 1.038 | 6,2 | |
| 345 | 0 | 345 | 15,0 | |
| 330 | 82 | 412 | 6,7 | |
| 209 | 0 | 209 | 19,0 | |
| 120 | 0 | 120 | 7,1 | |
| 113 | 0 | 113 | 1,8 | |
| 35 | 72 | 107 | 4,4 |
Erreferentziak [aldatu]
- ↑ a b UIC
- ↑ a b Javier CAMPOS MÉNDEZ, Ginés DE RUS MENDOZA eta Ignacio BARRÓN DE ANGOITI: El transporte ferroviario de alta velocidad: una visión económica, Fundación BBVA, 2009.
- ↑ a b Carlos TAIBO: «Menos mal que nos queda el AVE», Público, 2010-06-08.
- ↑ Alex FERNÁNDEZ MUERZA: «Luis Santos y Ganges, experto en urbanismo y ferrocarril: "El modelo ferroviario español y la moda de los soterramientos son locuras colectivas"», Consumer, 2011-06-04.
- ↑ Reuters: «Los "aeropuertos fantasma" españoles», ABC, 2011-06-22. Eskuratze data: 2011-07-26.
- ↑ a b Óscar LÓPEZ-FONSECA «Las estaciones fantasma del AVE», Público, 2011-02-27.
- ↑ Abel FERNÁNDEZ: «¿A qué renunciamos con cada nueva linea de AVE? El coste real de la Alta Velocidad», Sintetia, 2011-07-04.
- ↑ a b c Fernando DÍAZ VILLANUEVA: «Fomento necesitaría 67 años para amortizar la actual red de AVE. Los costes ocultos del AVE son mucho más onerosos de lo que cabría pensar. Si Renfe tuviera que amortizar la red tardaría 7 milenios.», Libertad Digital, 2011-02-11.
- ↑ DFC: «AVEs, Aeropuertos, Autopistas y Tranvías: La Cleptocracia arruina España», dfc-economiahistoria.blogspot.com bloga, 2011-08-29.
Ikus, gainera [aldatu]
- Euskal Y: Euskal Autonomia Erkidegoko abiadura handiko trenbidea.
- Nafarroako Korridorea: Nafarroako Autonomia Erkidegoko abiadura handiko trenbidea.
| Abiadura handiko trenak | ||
|---|---|---|
|
Euskal Herrian: Euskal Y-a • Nafarroako Korridorea • TGV • AGV
Munduan: Acela Express • AVE • CRH • Eurostar • InterCityExpress • ICE • KTX • JR-Maglev |
||
| Artikulu hau zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |