Inglourious Basterds

Inglourious Basterds
Jatorria
Argitaratze-data	2009
Izenburua	Inglourious Basterds
Jatorrizko hizkuntza	ingelesa; alemana; frantsesa; italiera
Jatorrizko herrialdea	Alemania eta Ameriketako Estatu Batuak
Banatze bidea	eskatu ahalako bideo
Ezaugarriak
Genero artistikoa	gerra-filma, alternate history film (en) , film dramatikoa, abenturazko filma, film komikoa, black comedy film (en) , parodiazko filma, war drama (en) , ekintza-filma, suspense film (en) , zinema historikoa, historical drama film (en) , komedia dramatikoa, epic film (en) , thrillerra, period drama film (en) , action comedy film (en) eta satira politikoa
Iraupena	153 minutu
Kolorea	koloretakoa
Grabazio lekua(k)	Berlin, Alemania eta Paris
Zuzendaritza eta gidoia
Zuzendaria(k)	Quentin Tarantino
Gidoigilea(k)	Quentin Tarantino
Antzezlea(k)
	Brad Pitt ; Christoph Waltz (Hans Landa); Eli Roth ; Michael Fassbender ; Diane Kruger ; Daniel Brühl ; Til Schweiger ; Mélanie Laurent ; B. J. Novak ; Richard Sammel ; August Diehl ; Jacky Ido ; Mike Myers ; Gedeon Burkhard ; Léa Seydoux ; Cloris Leachman ; Julie Dreyfus ; Rod Taylor (Winston Churchill); Martin Wuttke (Adolf Hitler); Sylvester Groth (Joseph Goebbels); Enzo G. Castellari ; Christian Berkel ; Noémi Besedes ; Denis Ménochet ; Omar Doom ; Alexander Fehling ; Sönke Möhring ; Samm Levine ; Paul Rust ; Michael Bacall ; Rainer Bock ; Bo Svenson ; Samuel L. Jackson ; Harvey Keitel ; Bela B ; Ken Duken ; Arndt Schwering-Sohnrey ; Volker Zack ; Anne-Sophie Franck ; Ludger Pistor ; Jana Pallaske ; Sebastian Hülk ; Gregory Nicotero ; Quentin Tarantino ; André Penvern ; Eva Löbau ; Michael Kranz ; Wilfried Hochholdinger ; Christian Brückner ; Sabrina Rattey ; Hilmar Eichhorn ; Patrick Elias
Ekoizpena
Ekoizlea	Lawrence Bender; Quentin Tarantino
Konpainia ekoizlea	The Weinstein Company; A Band Apart (en) ; Universal Studios; Babelsberg Studio (en)
Edizioa	Sally Menke (en)
Ekoizpen-diseinatzailea	David Wasco (en)
Bestelako lanak
Musikagilea	Mary Ramos (en)
Argazki-zuzendaria	Robert Richardson
Jantzi-diseinatzailea	Anna B. Sheppard
Fikzioa
Kontakizunaren tokia	Frantzia, Londres eta Paris
	ikusi Adolf Hitler, Winston Churchill eta Joseph Goebbels;
Argumentu nagusia	Bigarren Mundu Gerra eta mendekua
Historia
Jasotako sariak	National Board of Review 10 film aipagarrienei ; Taldeko gizonezko aktore onenaren Oscar Saria ; 82. Oscar Sariak
Nominazioak	Film onenaren Oscar Saria ; 82. Oscar Sariak ; Lawrence Bender; Soinu edizio onenaren Oscar Saria ; 82. Oscar Sariak ; Wylie Stateman; Muntatze onenaren Oscar Saria ; 82. Oscar Sariak ; Sally Menke (en) ; Jatorrizko gidoi onenaren Oscar Saria ; 82. Oscar Sariak ; Quentin Tarantino; Argazkigintza onenaren Oscar Saria ; 82. Oscar Sariak ; Robert Richardson; Taldeko gizonezko aktore onenaren Oscar Saria ; 82. Oscar Sariak ; Christoph Waltz; Zuzendari onenaren Oscar Saria ; 82. Oscar Sariak ; Quentin Tarantino; Soinu onenaren Oscar Saria ; 82. Oscar Sariak ; Michael Minkler, Tony Lamberti (en) , Mark Ulano (en)
	web.archive.org…
Bideoa	YouTube

Inglourious Basterds (euskaraz: «Sasikume madarikatuak»: izenburuak nahita egindako bi ortografi huts ditu, Inglorious eta Bastards idazten baita) gerra zinema generoko film bat da; hala ere, bertan berezko gerra ekintzarik agertzen ez denez, drama, zinema beltza edota Spaghetti western generoetan ere sailka liteke. Quentin Tarantino zuzendariak zuzendu zuen, horretaz gain gidoia idatzi eta filmaketako estra modura ere parte hartu. Christoph Waltz aktorearen Hans Landa naziaren antzezpen bikaina azpimarratzekoa da: rol horregatik, Canneseko Zinemaldiko 2009ko Aktore Onenaren Saria irabazi zuen.

Bereizgarriak

Filmaren ekoizpena 2008ko urrian hasi zen Frantzian eta Alemanian. Brad Pitt, Mike Myers eta Eli Roth izan ziren aukeratuak hainbat paperetarako eta maiatzaren 20an estreinatu zuen 2009ko Canneseko Zinemaldian.

Kritika ugari jaso zuen, Bigarren Mundu Gerraren aurkezpen irreala ematen zuela-eta, Martin Wuttkek Hitlerri egiten dion ia karikaturazko irudian edo spaghetti western estiloan izan ohi den eszenen aurkezpen anakronikoan oinarrituz. Gainera, soldadu estatubatuar juduak nazien pareko aurkezten dira, mendeku grinan. Hala ere, Tarantinok jarraitzaile sutsuak ditu eta maisulantzat daukate, lortzen duen entretenimenduaz gain, eszenak primeran lotuta daudelako.

Argudioa eta pertsonaiak

The Hollywood Reporteren hitzetan,

«

Bi istorioek bat egiten dute: batak soldadu bihurtu ziren preso batzei jarraitzen die eta haien egitekoa naziak hiltzea da; Bridget Von Hammersmarken izeneko alemaniar erresistentziako kide baten partaidetza ere badago, kupula nazia zinema batean elkartuko dela jakitean, horien aurkako konplot batean ahaleginduz. Beste istorioak, berriz, bere gurasoen hilketaren ondoren, nazien aurkako mendeku baten bila dabilen judu gazte baten nondik norakoa kontatzen du.

»

Hans Landak (Christoph Waltz) Reinhard Heydrich borrero naziaren antza duen SSko ofizial bat irudikatzen du. Juduen atzetik dabil Frantziako eskualde batean eta Perrier LaPadite (Denis Menochet) etxe bateko jabea akosatu du, etxe azpian gordeta dagoen judu familia salatu arte. Metrallak zeharkatzen du lurrezko zorua eta judu guztiak hil dituzte erasoan, zelaietan zehar ihes egin duen Shoshanna (Mélanie Laurent) nerabea izan ezik.
Bestalde, Aldo Raine (Brad Pitt) azaldu da, ezizenez, Aldo Apatxea; estatubatuar teniente horrek soldadu talde bat erreklutatu du eta misioa ez dutela erresistentzia egitea irakasten die, alemaniar uniformedunak hiltzea baizik (Wehrmatchtekoak edo SSkoak) eta ekintza izugarriak egitea dela xedea, betirako gogoan izateko. Hauek dira erakarritako soldaduak:
Donny Donowitz (Eli Roth): ikaragarrizko indarra duenez, alemaniarrek Hartz Judua deitzen diote; naziek hiltzea gustuko du, horretarako, beisboleko batearekin garezurra suntsitzen die.
Hugo Stiglitz (Til Schweiger) alemaniar soldadu arnegatu eta psikopata, Gestapoko hamahiru kide era basatian hil izanagatik Aldoren Sasikumeak talderako merezimenduak dituena. Taldeak libratu du Berlinera bidali aurretik.
Sasikumeek beti uzten dute pertsona bat bizirik, naziei erabiltzen dituzten metodo basatien berri emateko eta, alde egin aurretik, kopetan esbastika bat markatzen diote ehizatzeko labanaz. Labana bera erabiltzen dute hildakoei buruko azala kentzeko.
Wilhelm Wicki (Gedeon Burkhard) estatubatuar herritartasuna duen alemaniarra da eta presoei hizkuntzarekin laguntzen die.
Bandak Winston Churchillen (Rod Taylor) gertuko Ed Fenechen (Mike Myers) aginduak jasotzen ditu.
Alemaniar erresistentziako eta britainiarrentzat lan egiten duen emakume dotore bat, Bridget Von Hammersmark (Diane Kruger) izeneko aktore bat, aurreko biekin gurutzatzen den hirugarren istorioa izan liteke; sasikumeak taberna batean konbokatu ditu, baina alemaniar soldadu talde bat parrandan dabil leku berean eta, Hellstrom (August Diehl) SSko ofizialak plana bertan behera utzi du.
Emanuelle Mimieux frantses zinemako jabe ederra da, hasieran ihes egindako Shoshanna Dreyfus nerabea, eta Joseph Goebbels (Sylvester Groth) propaganda ministroaren laguntzailea erakarri du. Shoshana zinemaren jabea da eta bikotekide Marcel gazte afrikarrarekin batera kudeatzen du.
Asistentea Fredrick Zoller (Daniel Brühl) heroia da, Italian aliatu mordoa hil zuen frankotiratzailea eta paper bera egiten du film batean. Nazien goi kupula, Hitler eta guzti, filma ikustera etorriko direla eta zinema konfiskatzen duen bitartean, Emanuelle ederra erakartzen saiatzen da. Zollerrek ez dakie Emy/Shoshannak mendekurako erabili behar duena.

Hans Landa naziak Shoshanna eta Bridget akosatu ditu eta, Shoshannaren zineman, azken horrekin batera, Hirschberg, Raine eta Donowitzekin topo egin duenean, polizia ohiak konplota argitzea lortu du. Aktorea ito eta Aldo Raine eta Utivich harrapatu ditu.

Shoshannak Zoller hil du edo ia, baina horrek tiro egin dio emakumeari.

Aurrez prestatuta zegoen bezala, Marcelek, filmaren zintak erabiliz, su eman dio zine aretoari. Herio hartan, Donowitz eta Hirchsberg (beste sasikume bat) tiroka hasi dira eta Hitler eta Goebbels hiltzea lortzen dute. Azkenean, daramatzaten bonbak lehertu dira.

Leherketa baino minutu batzuk lehenago, Aldo Raine eta Utivich Landarekin negoziotan dabiltza. Landak ez die buruzagi naziei lehergailuen berri eman eta, horren truke, berak, beste onura batzuen artean, estatubatuarren asiloa eskuratu du. Mugarantz doaz ihesi eta baldintza guztiak onartuta badaude ere, une batean, Raine eta Utivichek esbastika marraztu diote kopetan Landari.

Genesia

XXI. mende hasieratik, Quentin Tarantino zuzendaria hainbat gidoi idazten jardun zen, Bigarren Mundu Gerrari buruzko abenturazko film bat tartean, laster Inglourious Basterds izan zena, Enzo G. Castellariren filmean oinarritua, zehazki 1978ko Quel maledetto treno blindato (ingelesez Inglorious Bastards) filma, baina ez da horren remakea. Tarantinok 2001eko urrian erakutsi zituen lehen fruituak:

«

Tipo mordoa misio batean, Dirty Dozen edo Where Eagles Dare edo The Guns of Navarone filmen antzeko zerbait.^[1]

»

Hasieran, western bezala hasi zena Bigarren Mundu Gerrako Il buono, il brutto, il cattivoren bertsio bat bihurtu zen. Istorioa naziek hartutako Frantzian gertatzen da eta AEBetako armadaren bi talde errebelde izatera aldatu zen, berriro ere aldatua.^[2]

Michael Madsen aktorea, Tarantinoren Reservoir Dogsen azaldu zena, Inglourious Basterdsen parte hartzekoa zen 2004an estreinatzeko pentsatuta zegoen filmean.^[3]

2002rako, Tarantinok bazekien hasieran uste baino film handiagoa zuela eskuetan eta beste zuzendari batzuk ikusi zituen II. Mundu Gerraren gaia jorratzen.^[4] Tarantinok hiru gidoi ia osoak ekoitzi zituen eta zera esan zuen:

«

Inoiz egin dudan gidoi hoberenetarikoa da, baina ezin izan dut amaiera egoki bat bilatu.^[5]

»

Zuzendariak filma alboratu eta Kill Bill (2003-2004) egiten hasi zen Uma Thurmanekin. Lan horren ondoren, gidoiak laburtu egin zituen, hirurekin 222 orrialdeko bakarra osatuz.

«

Spaghetti westernsen tankerako zerbait egin nahi dut. Soldadu amerikanoak, baserritar frantsesak eta okupazio naziari aurre egiten dion erresistentzia. Estilo horretako spaghetti western bat nahi dut, baina Bigarren Mundu Gerrako ikonografiarekin... ^[6]

»

«

Zerbait epikoa izango da. Borroka gunea erakutsiko dut bi aldeetako arrazismoa eta barbaridadea nahastuz, alderdi nazia, amerikarra, soldadu beltzak, juduak, frantsesak, eta dena Frantzian gertatuko da. ^[7]

»

2004ko azaroan, zuzendariak berriro alboratu zuen filmaren ekoizpena eta kung-fu film bat grabatzen hasi zen erabat mandarineraz eta 2007ra arte ez zion berriro ekin.

Hasieran Hans Landaren papera Leonardo DiCapriok egingo zuela uste bazen ere, Christoph Waltz austriarra hautatu zuten azkenean eta aukeraketa oso ondo baloratu zuen kritikak. Tarantinoren filmak eskuratu zuen Oscar bakarra berak jaso zuen 2010ean.

Zurrumurruen arabera, Tarantinok Sylvester Stallone, Bruce Willis eta Arnold Schwarzenegger nahi zituen paper garrantzitsuenetan, baina zuzendariak berak ukatu zituen esamesak.^[8]

Aktoreak

Brad Pitt: Aldo Raine tenientea, zortzi soldadu judu estatubatuarren ekipoa osatu duen Tennesseeko baserritarra.
Eli Roth: Donnie Donowitz sarjentua, Hartz judua.
Mélanie Laurent: Shosanna Dreyfus, naziek umezurtz utzi zuten frantses judu gaztea. Horrek ere nazien liderrak hiltzeko plana dauka.
Christoph Waltz: Hans Landa koronela, Judu ehiztaria, Shosannaren familia hil duen nazia.
Diane Kruger: Bridget Von Hammersmark, alemaniar agentea eta aktorea.
Michael Fassbender: Archie Hicox.
Daniel Brühl: Frederick Zoller, Shosannaz maitemindu den alemaniar heroia.
Til Schweiger: Hugo Stiglitz da, naziekin arnegatutako alemana.
Gedeon Burkhard: Wilhelm Wicki, Aldoren taldearen itzultzailea.
Jacky Ido: Marcel, Shosannaren bikotekidea eta laguntzailea.
B.J. Novak: Smithson Utivitch.
Omar Doom: Omar Ulmer.
August Diehl: Hellstrom.
Sylvester Groth: Joseph Goebbels.
Mike Myers: Ed Fenech jenerala, buruzagi naziak hiltzeko plana egin duen britainiarra.
Martin Wuttke: Adolf Hitler.
Julie Dreyfus: Francesca Mondino, Joseph Goebbelsen laguntzaile pertsonala eta itzultzailea.
Samm Levine: Hirschberg soldadua.
Paul Rust: Andy Kagan.
Michael Bacall: Michael Zimmerman soldadua.
Cloris Leachman: Himmelstein anderea.
Christian Berkel: Eric.
Samuel L. Jackson: kontalaria.
Maggie Cheung: Madame Mimieux.
Denis Menochet: Perrier LaPadite.
Léa Seydoux: Charlotte LaPadite.
Rod Taylor: Winston Churchill.

Sariak

Oskar

2009: Film hoberena-Inglourious Basterds, Izendapena
2009: Zuzendari onena: Quentin Tarantino, Izendapena
2009: Gidoi hoberena: Inglourious Basterds, Izendapena
2009: Aktore hoberena: Christoph Waltz, Irabazlea
2009: Argazki hoberena: Robert Richardson, Izendapena
2009: Muntai hoberena: Sally Menke, Izendapena
2009: Soinu nahasketa hoberena: Michael Minkler, Tony Lamberti, Mark Ulano, Izendapena
2009: Soinu edizio hoberena: Wylie Stateman, Izendapena

BAFTA

2009: Zuzendari onena: Quentin Tarantino, Izendapena
2009: Gidoi hoberena: Inglourious Basterds, Izendapena
2009: Aktore hoberena: Christoph Waltz, Irabazlea
2009: Argazki hoberena: Robert Richardson, Izendapena
2009: Muntai hoberena: Sally Menke, Izendapena
2009: Ekoizpen diseinu hoberena: David Wasco, Sandy Reynolds Wasco, Izendapena

Urrezko Globoak

2009: Film hoberena: Inglourious Basterds, Izendapena
2010: Zuzendari onena: Quentin Tarantino, Izendapena
2010: Gidoi hoberena: Inglourious Basterds, Izendapena
2009: Aktore hoberena: -Christoph Waltz, Irabazlea

Erreferentziak

↑ (Ingelesez) Larsen, Dave (14 de octubre de 2001). «Tarantino champions kung fu film». Dayton Daily News (Cox Enterprises).
↑ (Ingelesez) McKenna, Michael (04-10-2003). «Back to make another killing». The Courier-Mail (News Corporation).
↑ (Ingelesez) Larsen, Dave (30 de agosto de 2002). «Quintessential Quentin». Dayton Daily News (Cox Enterprises).
↑ (Ingelesez) Lyman, Rick (5 de septiembre de 2002). «Tarantino Behind the Camera in Beijing». The New York Times (The New York Times Company).
↑ (Ingelesez) Bowles, Scott (10 de junio de 2003). «Tarantino goes for the 'Kill'». USA Today (Gannett Company).
↑ (Ingelesez) Callaghan, Dylan (2003-10-10). «Dialogue with Quentin Tarantino». The Hollywood Reporter (Nielsen Company).
↑ (Ingelesez) Millar, John (2004-4-20). «The Bride of Tarantino». Daily Record (Trinity Mirror).
↑ (Gaztelaniaz) http://www.blogdecine.com/proyectos/tarantino-quiere-a-willis-stallone-y-schwarzenegger

Kanpo estekak

"Inglourious Basterds" filmaren webgune ofiziala (Ingelesez)
IMDBko "Inglourious Basterds" filmaren fitxa (Ingelesez)

Datuak: Q153723
Multimedia: Inglourious Basterds / Q153723

[1] (Ingelesez) Larsen, Dave (14 de octubre de 2001). «Tarantino champions kung fu film». Dayton Daily News (Cox Enterprises).

[2] (Ingelesez) McKenna, Michael (04-10-2003). «Back to make another killing». The Courier-Mail (News Corporation).

[3] (Ingelesez) Larsen, Dave (30 de agosto de 2002). «Quintessential Quentin». Dayton Daily News (Cox Enterprises).

[4] (Ingelesez) Lyman, Rick (5 de septiembre de 2002). «Tarantino Behind the Camera in Beijing». The New York Times (The New York Times Company).

[5] (Ingelesez) Bowles, Scott (10 de junio de 2003). «Tarantino goes for the 'Kill'». USA Today (Gannett Company).

[6] (Ingelesez) Callaghan, Dylan (2003-10-10). «Dialogue with Quentin Tarantino». The Hollywood Reporter (Nielsen Company).

[7] (Ingelesez) Millar, John (2004-4-20). «The Bride of Tarantino». Daily Record (Trinity Mirror).

[8] (Gaztelaniaz) http://www.blogdecine.com/proyectos/tarantino-quiere-a-willis-stallone-y-schwarzenegger

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]