Partia

Wikipedia, Entziklopedia askea
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu
Partiar gaztea. Palmira, Siria, III. mendearen lehen erdia, estela bateko apaingarria, Louvre.

Partia (antzinako persieraz: 𐎱𐎼𐎰𐎺‎, Parθava; partieraz: 𐭐𐭓𐭕𐭅, Parθaw; pehlevieraz: 𐭯𐭫𐭮𐭥𐭡𐭥, Pahlaw) Asiako eskualde historikoa da, Irango goi-ordokiaren iparraldean kokatua, Kaspiar itsasoaren hego-ekialdean. Hircania mendiek (Elbruz) bereizten dituzte Partia eta Kaspiar itsasoa. Persiar Inperioaren mende geratu zen (K. a. 540. urtean), Alexandro Handiak konkistatu zuen (K. a. 331. urtean) eta erreinu independentea, Partiar Inperioa, izan zen K. a. 250 - K. o. 224 urteetan.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Partiar herria Irango iparraldean, Kaspiar itsasoaren hego-ekialdean finkatu zen K. a. III. mendean. Arsazes I.a buruzagiak Artsazidar dinastia sortu zuen (K. a. 250. urte aldera). Mitridates I.ak erreinua sendotu zuen eta Iran, Asiria, Mesopotamia eta Armeniara zabaldu zuen aginpidea. Marko Lizinio Kraso erromatarrak eraso egin zien partiarrei (K. a. 53. urtean), baina gero haiek hil zuten; K. a. 39-38an ordea erromatarrek partiarren erresuma konkistatu zuten. Erreinuak pixkanaka indarra galdu zuen, eta persiar sasandarrek menderatu zuten azkeneko errege partiarra, K. o. 224. urtean. Ekbatana, Seleuzia, Ktesifon eta Hekatonpylos izan ziren partiar hiri nagusiak.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Partia