Paweł Edmund Strzelecki

Wikipedia, Entziklopedia askea
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu
Paweł Edmund Strzelecki
Paweł Edmund Strzelecki.jpg
Bizitza
Jaiotza Poznań1797ko uztailaren 20a
Herrialdea  Polonia
 Australia
Heriotza Londres eta Londres Handia1873ko urriaren 6a (76 urte)
Hobiratze lekua Kensal Greengo hilerria
Hezkuntza
Hizkuntzak ingelesa
Lanbidea
Lanbidea esploratzailea, geologoa eta kazetaria
Jasotako sariak
Kidetza Royal Society
Royal Geographical Society

Sir Paweł Edmund Strzelecki (1797ko uztailaren 20a - 1873ko urriaren 6a), Paul Edmund de Strzelecki bezala ere ezaguna, esploratzaile eta geologo poloniarra izan zen. Australiako esplorazioengatik ospetsua bihurtu zen.

Gluszynan jaio zen, Poznanetik gertu, Poloniako mendebaldean, 1797an, eta geroago prusiar armadarekin zerbitzatu zuen. Neskatila batekin ezkontzeko ahalegina egin zuen, eta, ondoren, bere ugazabari dirua lapurtzeaz akusatu zioten. Londresera joan zen eta Strzelecki konde titulua eman zion bere buruari. 1834. urtean Ipar Amerikara joan eta mineral eremuak bisitatu eta mineralak esploratu zituen. Esaten da Kanadako kobrea aurkitu zuen lehenengo pertsona dela. 1836an, Txiletik Kaliforniara bidaiatu zuen mendebaldeko kostaldean zehar.

1839an, Hawaii, Tahiti, Zeelanda Berria eta azkenik Sydney (Australia) bisitatu zituen. Mapa geologikoa egin nahi zuen, eta Hegoaldeko Gales Berriako eta Victoriako zati handiak esploratu zituen, Australiar Alpeak barne. Australiako mendi garaiena igo eta Kosciuszko mendia izendatu zuen, Tadeusz Kosciuszko Poloniako buruzagiarengatik.

Hainbat urte eman zituen Tasmanian, Sydneyera itzuli aurretik. Londresera itzuli zen 1843an. Australiako bere aurkikuntzei buruzko liburu bat idatzi zuen, Physical Description of New South Wales and Van Diemen's Land. Royal Geographical Society-ren Urrezko Domina jaso zuen.

1847-8an, British Relief Association-k Irlandako Gosete Handian dirua banatzearen ardura eman zion. Orduan ezarri zituen arauak oraindik erabiltzen dira laguntza emateko.

Royal Geographical Society-ren eta Royal Society-ren kidea izendatu zuten. K.C.M.G. saria eman zioten 1869. urtean. 1873an minbiziz hil zen. Heriotzaren ondorengo aginduak eman zituen bere paperak erretzeko eta bere gorputza markatu gabeko hilobi batean ehorzteko.

Victoria ondoan, Strzelecki mendikatea beragatik izendatzen da. Parke nazional handi bat Flinders uhartean, Strzelecki Parke Nazionala, Strzelecki mendietara 1842an igo ondoren izendatu zen.