Santiago Aznar

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Santiago Aznar

Laurak bat.svg
Eusko Jaurlaritzako Industria Sailburua
1936 – 1945
Ondorengoa Fermin Zarza

Jaiotza 1903ko abuztuaren 9a
Bilbo,  Bizkaia
Heriotza 1979ko maiatzaren 19a (75 urte)
Caracas,  Venezuela
Alderdi Politikoa PSOE
Lanbidea Grafikagintza-langilea

Santiago Aznar Saratxaga (Abando, 1903ko abuztuaren 9a - Caracas, 1979ko maiatzaren 19a) euskal herritar politikari sozialista zen.

Biografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Familia katoliko xumean jaioa, aitarekin hasi zen grafikagintzan lan egiten, honek greba bat ondoren botata izatea sortutako negozioan. UGTko kidea, hantxe ikasi zuen gauez. Tomas Meabe bilbotarrak sortutako Ezkerraren Gazteak taldean sartu zen.

1921ean Espainiako Alderdi Komunista banatu zenean, askok ez bezala Ezkerraren Gazteak taldean jarraitu zuen.

Miguel Primo de Riveraren Direktorio garaietan, Frantziara ihes egin zuen 1926 arte, baina noizean behin muga zeharkatu zuen familia elkartzeko. Dikataduraren aurkako UGTren oposizio ahuleziak sindikatuaren sinesgarritasuna mindu zuen langileen artean. Santiago Aznarrek, 1926an etxera itzuli ondoren, sindikatua berrantolatzeari ekin zion, kanpoan lortutako itzalari esker. Horrela Espainiako Bigarren Errepublika aldarrikatu zenerako Bizkaiko UGTko presidentea zen.

1931ko Udal Hauteskundetan Bilboko zinegotzi hautatu zuten. Karguan ikurrinaren ofizialtasunaren aldeko jarrera erakutsi zuen, 1936an lortuz. 1934ko Iraultzan parte hartzeagatik atxilotua eta zigortua, gartzelatik ihes egin zuen. 1936ko Fronte Popularraren garaipenaren ondoren, Santiago Aznarrek PSOE berrantolatzeari ekin zion Euskal Autonomia Erkidegoan. Estatutua aprobatu eta gero, Jose Antonio Agirre lehendakariak Industria Sailburu izendatu zion, euskal industrian zuen bere ospea zela eta.

Bere agintaldian baliabide asko aurkitu zituen industria gehienak irekita eta ekoizten eta Bilboko portua irekita mantentzeko. Bilbo frankisten eskuetan erortzear zegoela, Santiago Aznarrek Juan Astigarrabia eta Jesus Maria Leizaolaren batera Bilboko Defentsa Batzarra sortu zuen bi helburuekin: ordena publikoa mantentzea eta Bilbo galtzea ekintza odoltsu ez izatea. Bilbo galduta, Frantziara ihes egin zuen Santoñatik, berriro Eusko Jaurlaritzarekin elkartuz Bartzelonan.

Guda ondoren Marseillara joan zen, baina 1942an hiria utzi egin behar zuen naziak saihesteko. Hortik Mexikora joan zen. Bigarren Mundu Gerra bukatu eta berehala kargua utzi zuen, hala ere lehendakariarentzat lan batzuk egin zituen Paris eta Londresen. Azkenean, Caracasera joan zen.