Elvas

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Elvas
 Portugal
Sé de Elvas - capela-mor.jpg
Pt-elv1.png ELV.png
Administrazioa
Herrialdea Portugal
Portugalgo barrutiaPortalegre
Posta kodea 7350
Geografia
Koordenatuak 38° 52′ 48″ N, 7° 09′ 46″ W / 38.88°N,7.1627777777778°W / 38.88; -7.1627777777778Koordenatuak: 38° 52′ 48″ N, 7° 09′ 46″ W / 38.88°N,7.1627777777778°W / 38.88; -7.1627777777778
Elvas hemen kokatua: Portugal
Elvas
Elvas
Elvas (Portugal)
Azalera 631 km²
Mugakideak Monforte, Arronches, Campo Maior, Badajoz, Olivenza, Alandroal eta Vila Viçosa
Demografia
Biztanleria 20.706 bizt. (2018)
Dentsitatea 32,81 bizt/km²
Informazio gehigarria
Ordu eremua UTC±00:00
www.cm-elvas.pt/

Elvas Portugalgo Portalegreko barrutian dagoen udalerria da, Alentejon eta Espainiarekiko mugatik hurbil. 2011ko erroldaren arabera, herriak 23.078 biztanle ditu.

Geografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lisboatik 195 kilometrotara dago eta Espainiako mugatik 8 kilometro eskasera. Badajoz da beraz inguruan daukan hiri handiena. Guadiana ibaiaren ipar ekiladera dagoen muino baten gainean kokaturik dago eta zazpi dorre eta bi gotorlekuk babesten dute hiria. Inguratzen duten lurrak oso emankorrak dira, olibondoak eta aranak dira bereziki ezagunak.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erromatarrak iritsi aurretik populatua izan zen baina mendetan zehar ez zuen garrantzi berezirik izan. VII. mendean iritsi ziren musulmanak eta gaztelua eraiki zuten. 1166an Afonso Henriquesek mairuei kendu zien hiria. Hurrengo urteetan eskuz sarritan aldatu zen baina 1226an portugesek betirako eskuratu zuten, bi urtetako setio luzearen ondoren. XIII. eta XIV. mendeetan gaztelua berriztu eta hiria inguratzen zuen lehenengo harresia eraiki zuten; Cerca Fernandina.

1570an apezpikuaren egoitza bihurtu zen eta hurrengo urteetan nabarmen gotortu zen, bereziki 1642tik aurrera Gaztelarekiko mugan kokaturik gelditu baitzen. Tajo ibaiaren hegoaldean zegoen muga-gotorleku garrantzitsuena izan zen. Ordutik aurrera espainiarrek hainbat alditan setiatu zuten (1658, 1711, 1801). 1808ko martxoan Andoche Junot jeneralak frantziarrentzat eskuratu zuten baina Sintrako itunaren ondoren abuztuan hiria portugaldarrei itzuli behar izan ziren.

Ondasun nabarmenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Elvasko muga garnizoi-hiria eta gotorlekuak1
World Heritage Logo global.svg UNESCOren gizateriaren ondarea
Elvas e muralhas.jpg

Elvasko alde zaharra eta harresia.

Mota Kulturala
Irizpideak iv
Erreferentzia 1367
Kokalekua  Portugal
Eskualdea2 Europa / Ipar Amerika
Izen ematea 2012 (XXXVI. bilkura)
1 UNESCOk jarritako izen ofiziala (euskaratua)
2 UNESCOren sailkapena

2012an UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu zuen Elvasko erdigune historikoa. Izan ere aro desberdinetako hainbat monumentu aipagarri baititu:

  • Elvasko gaztelua: VIII eta XII mendeen artean musulmanek eraiki zuten eta ondoren portugesek berriztu eta handitu egin zuten.
  • Nossa Senhora da Graça gotorlekua.
  • Santa Luzia gotorlekua.
  • Amoreirako akueduktua: 8'5 kilometro luzera eta 31 metrotako garaiera duen akueduktua da. 843 arku ditu. XV mendean eraiki zuten Amoeira eta Elvas herrien artean.
  • Largo de Santa Clara enparantza.

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hiri senidetuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Elvas Aldatu lotura Wikidatan


Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]