Isu

Wikipedia, Entziklopedia askea
Isu
 Euskal Herria
Isu, Erromantzatua 04.jpg
Kokapena
Herrialdea Nafarroa
UdalerriaErromantzatua
Administrazioa
Izen ofizialaIso
Posta kodea
Geografia
Demografia
Biztanleria0 (2020: Red Arrow Down.svg 0)
Isu 21-6-1

Isu[1] Erromantzatuko etxaldea da. 2007ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, herria hutsik dago. Herrian hautsitako eliza bat eta hiru etxe daude. Gaur egun errepidea bere ondotik igarotzen da, eta Arbaiungo arroilaren behatokira sarbidea ere herriaren ondoan dago.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Iso oso herri txikia izan da betidanik. 1427ko eta 1553ko erroldatan lau etxe baino ez dira aipatzen, eta hiru 1646an[2]. Lehen aipamena 1102koa da, eta esaten da herritar guztiak infantzoiak zirela eta Leireko monasterioaren Santa Maria Uarrakoaren lurrak inbaditu zituztela[3].

Iberiar Penintsulako gerran, 1809ko ekainaren 15ean, Irunberritik zetorren frantziar guradoresteari Ison aurre egin zioten Erronkariko herritarrek, eta 130 frantziar soldadu hil ziren[2].

Demografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herria hutsik dago 1973tik, Máximo eta Petra San Martin anai-arrebak Iruñera bizitzera joan zirenetik[4]. Hala ere, 1981 arte herria ez zen, ofizialki, hutsik egon[2]. Biztanle gehien 1857an izan zitue, 38rekin[2].

Isuko biztanleria
2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007
0 0 0 0 0 0 0 0

Ekonomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herri txikia izan da beti, nekazaritzara eta abeltzaintzari lotua. Argindarra zuten, Arripodasetik lortua. Zangozatik etorri ohi ziren bertako bildotsak erostera, eta Irunberrira joan behar ziren errota erabiltzera[4].

Azpiegiturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

San Fruktuosoren elizatik zutik dirauena.

Medikua eta apaiza Domeñutik etortzen ziren, behar zirenean[4].

Kultura[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiak urtarrilaren 20ean izan ohi ziren, Fruktuoso Bragakoari eskainiak, eliza bezala[2]. Dantzaldiak etxe barruan egin ohi ziren[4]. San Isidro egunean ere ospatzen ziren jaiak[2].

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. Euskaltzaindiaren Euskal Onomastikaren Datutegia (EODA) - Erromantzatua
  2. a b c d e f «ISO» Pueblos deshabitados de Navarra (Noiz kontsultatua: 2021-06-14).
  3. «Iso» Gran Enciclopedia de Navarra (Noiz kontsultatua: 2021-06-14).
  4. a b c d Calderón, Faustino. «Iso (Navarra)» Los pueblos deshabitados (Noiz kontsultatua: 2021-06-14).

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Nafarroa


Erromantzatua
Escudo de Romanzado.svg
Kontzejuak: ArbontzeBiotzariDomeñu (herriburua)
Lekuak: Murillo BerroiaNapari/NapalOrradreUsun
Etxaldeak: AdantsaBerroiaIsu