Protoi

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Protoi
Quark structure proton.svg
Protoiaren quark egitura. Quark bakoitzaren kolore karga ausazkoa da, baina hiru koloreak presente egon behar dira. Quarken arteko indarrak gluoiek kudeatzen dituzte.
Sailkapena Barioia
Konposaketa 2 goi quark, behe quark 1
Estatistika Fermionikoa
Elkarreraginak grabitazioa, elektromagnetiko, elkarreragin ahula, elkarreragin indartsua
Ikurra p, p+, N+
Antipartikula Antiprotoia
Teorizatua William Prout (1815)
Aurkitua Ernest Rutherford (1917–1919, izen ematea, 1920)
Masa inbariantea

1.672621777(74)×10−27 kg[1]
938.272046(21) MeV/c2[1]

1.007276466812(90) u[1]
Bataz besteko bizitza >2.1×1029 urte (egonkorra)
Karga elektrikoa +1 e
1.602176565(35)×10−19 C[1]
Kargaren erradioa 0.8775(51) fm[1]
Dipolo elektrikoaren momentua <5.4×10−24 e·cm
Polarizagarritasun elektrikoa 1.20(6)×10−3 fm3
Momentu magnetikoa

1.410606743(33)×10−26 J·T−1[1]
1.521032210(12)×10−3 μB[1]

2.792847356(23) μN[1]
Polarizagarritasun magnetikoa 1.9(5)×10−4 fm3
Espina 12
Isoespina 12
Paritatea +1
Kondentsatua I(JP) = 12(12+)

Protoia (grezieratik proton = lehena) oinarrizko partikula azpiatomiko nuklear bat da, oinarrizko unitate bateko (1.602 × 10−19 coulomb) karga elektrikoa duena. Hauek, atomo erdiguneko partikula bezala, partikula txikiagoez osatuak daude, eta partikula txiki hauei quark deritze.

Protoi batek hiru quark ditu, bi goiko quark eta behe quark bat.

Erreferentzia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b c d e f g h Mohr, P.J.; Taylor, B.N. and Newell, D.B. (2011), "The 2010 CODATA Recommended Values of the Fundamental Physical Constants", National Institute of Standards and Technology, Gaithersburg, MD, US.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]



Fisika Artikulu hau fisikari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.