Trumoi-ekaitz

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Eguraldia  
Urtaroak

Udaberria · Uda
Udazkena · Negua

Urtaro lehorra
Urtaro hezea

Ekaitzak

Enbata · Trumoi-ekaitza
Tornado · Traganarrua
Zikloi tropikala (Haizerauntsia)
Zikloi ez tropikala
Elur-ekaitza · Bisutsa
Izotz-ekaitza

Prezipitazioa

Lainoa · Zirimiria · Euria
Euri izoztua · Elurbustia · Ihintza
Txingorra · Elurra · Virga

Meteorologia

Eguraldiaren iragarpena
Antizikloia · Depresioa

Artikuluak

Hodeiak · Haizea
Presio atmosferikoa
Klima · Tenperatura
Klimatologia · Atmosfera
Airearen kutsadura

 i  e  a 

Trumoi-ekaitza edo trumonada bat-bateko atmosferako deskarga elektriko bat edo gehiago argi-pirrinta (oinaztu) eran eta soinu supituko edo burrunbatsu (trumoi) gisa nabaritzen den[1] fenomeno meteorologikoa da.

Eboluzioa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trumoi ekaitza Herbeheretako Enscheden.

Trumoi ekaitz guztiek, axolik ez zein motakoak diren, hiru fase dituzte:

  • Kumulu fasea
  • Fase heldua, eta
  • Lasaiakeria fasea

Atmosferaren egoeraren arabera, fase bakoitzak 20 minututik zenbait ordutara iraun dezake.

Motak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Haizearen arabera, lau trumoi ekaitz motak daude:

  • Barrunbe bakanekoak
  • Barrunbe anizkunekoak
  • Barrunbe anizkuneko lerroak
  • Gainbarrunbeak

Kokapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trumoi ekaitzak munduko edozein lekutan ager daitezke, eskualde polarretan ere, baina arruntagoak dira baso tropikaletan. Munduan trumoi ekaitz gehiago izan dituzten herriak Ugandako Kampala eta Tororo edo Indonesiako Bogor eta Java dira. Euskal Herrian oso arruntak dira baita ere.

Mitologia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Historian zehar, gizakiok trumoi ekaitzen indarra miretsi izan dugu. Erromatarrek Jupiterrek sortuak zirela uste zuten. Amerindiarrek, era berean, Izpiritu Handiak.[2]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commons-logo.svg
Commonsen fitxategi gehiago dago honi buruz:
Trumoi-ekaitz