York

York
—  Hiria eta Autoritate Unitarioa  —
Yorken goitiko ikuspegia. Erdian, York Minster katedrala.
Izen ofiziala	York
Estatua Herrialdea Eskualdea Konderria	Erresuma Batua Ingalaterra Yorkshire eta Humber Iparraldeko Yorkshire
Koordenatuak	53°57′30″N 1°4′49″W
York
Eremua	271,94 km2
Posta kodea	YO
Biztanleria	202,400 bizt (2010)
Dentsitatea	0,74 bizt/km²
http://www.york.gov.uk

York Ingalaterrako ipar-ekialdeko hiria da, Ouse eta Foss ibaien artean dagoena, izen bereko haranean. 2001ean 181.094 biztanle zituen. Hiriak kokatzen den Yorkshireko konderriari izena ematen dio. Garai batean Konderriaren administraziopean zegoen arren, 1996tik hiri autonomoa da.

Ameriketako Estatu Batuetako New York hiriaren izenak honi egiten dio erreferentzia.

202.400 biztanle ditu (2010).

Ekonomia

Azken urteetan industria asko indartu da: metalurgia eta industria mekanikoak, gai elektrikoak, elikagaiak.

Historia

K. o. 71. urteaz geroztik erromatarren egoitza izan zen (Eboracum) eta han izendatu zuten enperadore Konstantino.

V. mendean saxoniarrek hiria hartu eta Nortunbriako erresumako hiriburu egin zuten.

VII. mendea kultura eta erlijiozko errenazimentu aroa izan zen.

IX. mendean daniarrek eskualdea beretu zuten, eta XI. mendean normandiarrek.

XII. mendean, eskualdeko nekazaritzak aberastasun handia ekarri zion hiriburuari. Erdi Aroan erresumako bigarren hiri garrantzitsuena izan zen.

XVI. mendean erlijio ordenak desagertarazi zituzten eta ekonomiak lur jo zuen.

XVII. mendean, erregezaleek indar handia izan zuten Yorken.

XIX. mendean nekazaritzaren beheraldiak eragin handia izan zuen hiriaren gainbeheran.

Ondasun nabarmenak

Katedrala (York Minster) Ingalaterrako handienetako bat da; 1220tik 1740ra eraiki zen, antzinako gotiko estiloan; beirateak XIV. eta XV. mendekoak dira.

XIV. eta XV. mendeko etxe eta eliza asko ditu hiriak; aipagarriak dira baita ere XI. mende bukaerako beneditarren abade-eliza baten aztarnak eta Gilermo Konkistatzaileak eraikitako gaztelua.

Irudi galeria

• 

  Minster katedralerako ikuspegia, hiriko harresietatik

• 

  Yorkeko Shambles, Erdi Aroko kalea

• 

  Clifforden dorrea, York gazteluaren zati dena

• 

  Erret antzokia

Kanpo loturak

• (Ingelesez) York-eko Udalaren web gune ofiziala

Erreferentziak

• Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Izan ere, egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek lizentzia librearekin laga zituen, euskal Wikipedia osatzeko proiektu baterako.