Edukira joan

Arenzana de Abajo

Wikipedia, Entziklopedia askea
Arenzana de Abajo
Errioxako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Errioxa
AlkateaPurificación Ruiz Monge
Izen ofizialaArenzana de Abajo
Posta kodea26311
INEk ezarritako kodea26015
HerriburuaArenzana de Abajo
Geografia
Koordenatuak42°23′11″N 2°43′08″W / 42.386388888889°N 2.7188888888889°W / 42.386388888889; -2.7188888888889
Mapa
Azalera8 km²
Altitudea546 m
MugakideakNaiara, Tricio, Arenzana de Arriba eta Camprovín
Demografia
Biztanleria257 (2025)
alt_left 113 (%44,3) (%55,7) 142 alt_right
Dentsitatea32 bizt/km²
MatrikulaLO

Arenzana de Abajo Errioxako udalerria da. Azken erroldaren arabera 257 biztanle zituen 8 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Naiara, Tricio, Arenzana de Arriba eta Camprovín.

Mapa
Arenzana de Abajo eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea220240260280300320200020052010201520202025Arenzana de AbajoBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 142 gizon, 113 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
0.88
0.70
 
90-94
 
0.88
2.11
 
85-89
 
5.31
7.04
 
80-84
 
11.50
7.04
 
75-79
 
3.54
3.52
 
70-74
 
2.65
4.23
 
65-69
 
4.42
8.45
 
60-64
 
7.08
6.34
 
55-59
 
7.96
9.15
 
50-54
 
5.31
11.27
 
45-49
 
6.19
6.34
 
40-44
 
5.31
2.82
 
35-39
 
5.31
4.23
 
30-34
 
1.77
3.52
 
25-29
 
7.96
7.75
 
20-24
 
5.31
6.34
 
15-19
 
2.65
2.11
 
10-14
 
8.85
2.11
 
5-9
 
3.54
4.93
 
0-4
 
3.54
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 40 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 43,6) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 8,6 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 15,3 —probintzian % 18,8—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Errioxako mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 40Probintzia berean · % 36,1Beste erkidegoa · % 8,6Estatutik kanpo · % 15,3
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 39 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 61,5)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Portugal, Maroko, Errumania dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Euro
Afri
Amerika · % 7,7Europa · % 61,5Afrika · % 30,8
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
10
Portugal
11
7
Maroko
5
2
Errumania
0
0
Ameriketako Estatu Batuak
1
0
Bolivia
1
1
Irlanda
0
1
Peru
0
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 277 etxebizitza zeuden: 120 (% 43,3) nagusiak eta 157 (% 56,7) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 2 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 16 plazarekin (8 plaza etxebizitzako).[5]

277etxebizitza
120etxegune
2etxebizitza turistiko (2026) Errioxako mapa

Etxebizitza multzoa Errioxako mapa

120
157
Etxebizitza nagusia (120)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (157)

Guztira 120 etxegune zeuden, eta horietatik 60 (% 50,0) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 160
2 pertsona21
3 pertsona18
4 pertsona19
5 edo gehiago2

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 228 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 24,6 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 17,1; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 30,3; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 28,1.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 19,4 zen 2021ean eta % 24,6 2024an; beraz, 5,2 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 32,9 izatetik % 28,1 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 24,8 ziren, eta gizonen artean % 24,4; aldea, beraz, txikia da. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 37,1 eta gizonen % 20,3 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

228biztanle 15 urte edo +, 2024
% 24,6goi-mailako ikasketak+5,2 puntu 2021etik mapa
% 28,1lehen hezkuntza edo gutxiago−4,8 puntu 2021etik mapa
% 28,1
% 30,3
% 17,1
% 24,6
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 28,1Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 30,3Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 17,1Goi-mailako ikasketak · % 24,6
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Errioxako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Arenzana de Abajo, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak56% 24,630% 24,426% 24,8
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa39% 17,127% 22,012% 11,4
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)69% 30,341% 33,328% 26,7
Lehen hezkuntza edo gutxiago64% 28,125% 20,339% 37,1
Guztira228% 100,0123% 100,0105% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Arenzana de Abajo, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 19,4% 17,6% 30,2% 32,9222
2022% 20,7% 17,4% 30,7% 31,1241
2023% 24,2% 16,7% 31,3% 27,8227
2024% 24,6% 17,1% 30,3% 28,1228
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 12.001 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 24.613 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.827 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 14.350 euro zen. Errenta gordina 13.940 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 49[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 30,8), beste diru-sarrerak (% 13,1), langabezia-prestazioak (% 1,4), beste prestazioak (% 5,6).

49%
31%
13%
Soldata · % 49Pentsioak · % 30,8Langabezia · % 1,4Beste prestazioak · % 5,6Beste sarrerak · % 13,1
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 30,8 da, probintziakoaren (29,7; Errioxako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,3 da, probintziakoaren (2,5; Errioxako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Arenzana de Abajo udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 109 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 48,4; gainerako % 51,6 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 7,3 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 50,0 zen eta emakumezkoena % 46,7; langabezia-tasa, aldiz, % 6,7 eta % 8,2 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 101 zen 2023ean, 2021eko 90etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 39,6 osatzen dute, eta gizonek % 60,4.

101okupatu, 2023+% 12,2 2021etik
% 39,6emakumeak okupatuen artean
% 48,4jarduera-tasa, 2024
% 7,3langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 44,9
% 51,6
Okupatuak · % 44,9Langabeak · % 3,6Inaktiboak · % 51,6
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Arenzana de Abajo, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak101% 44,956% 46,745% 42,9
Langabeak8% 3,64% 3,34% 3,8
Inaktiboak116% 51,660% 50,056% 53,3
Guztira225% 100,0120% 100,0105% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 42,6), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 35,6), industria (% 16,8) eta eraikuntza (% 5,0).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Errioxako mapa
% 35,6
% 16,8
% 42,6
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 35,6Industria · % 16,8Eraikuntza · % 5,0Zerbitzuak · % 42,6

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 48,5; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 23,8), eta oinarrizko okupazioak % 13,9.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 45,9 eta emakumeen % 52,5).

% 23,8
% 48,5
% 13,9
% 13,9
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 23,8Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 48,5Oinarrizko okupazioak · % 13,9Ez dago jasota · % 13,9
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Arenzana de Abajo, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak24% 23,814% 23,010% 25,0
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak49% 48,528% 45,921% 52,5
Oinarrizko okupazioak14% 13,99% 14,85% 12,5
Ez dago jasota14% 13,910% 16,44% 10,0
Guztira101% 100,061% 100,040% 100,0

Okupatuen % 60,4 besteren konturako langileak dira, eta % 39,6 norberaren konturakoak.[14]

% 39,6
% 60,4
Norberaren kontura · % 39,6Besteren kontura eta beste egoera bat · % 60,4
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Arenzana de Abajo, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura40% 39,627% 44,313% 32,5
Besteren kontura61% 60,434% 55,727% 67,5
Guztira101% 100,061% 100,040% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 78 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 586 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 8 km² denez, NAE lurraldearen % 73,3 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 85,8 arbolak (503 ha, 78 ustiategitan), % 14,1 lur goldagarria (82,6 ha, 29 ustiategitan), norberaren kontsumorako baratzeak (0,32 ha, 10 ustiategitan), larre iraunkorrak (0,19 ha, 2 ustiategitan) eta berotegiak edo babes garai irisgarriak (0,02 ha, ustiategi batean)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
73%
27%
NAE · 586 ha (% 73,3)Gainerako azalera · 214 ha (% 26,7)
NAE, lur-erabileraren arabera
14%
86%
Lur goldagarria · 82,6 ha (% 14,1)Larre iraunkorrak · 0,19 ha (< % 0,1)Arbolak · 503 ha (% 85,8)Baratzeak · 0,32 ha (% 0,1)Berotegiak · 0,02 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 144 gidari zeuden erroldatuta: 93 gizon (% 64,6) eta 51 emakume (% 35,4)[17]. Biztanleen % 56,5 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 287 ibilgailuk osatzen zuten: 167 turismo, 35 furgoneta, 32 kamioi, 22 motozikleta eta 20 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 655 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (492) gainetik.

Turismoen batez besteko adina 14,5 urtekoa zen; turismoen % 3,6k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 15,6k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 66,3 diesel zen eta % 33 gasolinazko; 2 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,7; probintzian % 0,8). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 2,8k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 43,9k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
22%
31%
44%
0 etiketa · 4 (% 1,4)ECO · 4 (% 1,4)C etiketa · 64 (% 22,5)B etiketa · 88 (% 30,9)Etiketarik gabe · 125 (% 43,9)
Turismoak, adinaren arabera
15%
22%
44%
16%
< 4 urte · 6 (% 3,6)4–8 urte · 25 (% 15)8–15 urte · 36 (% 21,6)15–25 urte · 74 (% 44,3)≥ 25 urte · 26 (% 15,6)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Errioxa.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Errioxa.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Errioxa.tab.
  9. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Errioxa.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Errioxa.tab (Wikimedia Commons).
  16. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1647666.
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Errioxa.tab (Wikimedia Commons).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Errioxako Autonomia Erkidegoa
 Artikulu hau Errioxako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Arenzana_de_Abajo&oldid=11785799"(e)tik eskuratuta