Antonio Salieri

Wikipedia(e)tik
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu
Antonio Salieri
Antonio Salieri painted by Joseph Willibrord Mähler.jpg
Bizitza
Jaiotza Legnago1750eko abuztuaren 18a
Herrialdea Veneziako Errepublika
Austriar Inperioa
Heriotza Viena1825eko maiatzaren 7a (74 urte)
Hobiratze lekua Zentralfriedhof
Heriotza modua berezko heriotza (istripu zerebrobaskularra)
Familia
Anai-arrebak
Irakaslea(k) Francesco Salieri
Giuseppe Simoni
Florian Leopold Gassmann
Giovanni Battista Pescetti
Ikaslea(k) Franz Liszt
Anton Reicha
Ludwig van Beethoven
Therese Rosenbaum
Lanbidea
Lanbidea musikagilea, orkestra zuzendaria, pedagogoa, musikologoa eta musika-irakaslea
Lan nabarmenak Il Moro
Europa riconosciuta
Jasotako sariak
Genero artistikoa opera
Antonio Salieri signature.svg

Antonio Salieri (Legnano, 1750eko abuztuaren 18a - Viena, 1825eko maiatzaren 7a) italiar musikagile, orkestra-zuzendaria eta irakaslea izan zen. 1774an, Vienako gorteko musikagile izendatu zuen Jose II.a enperadoreak. 1788-1824 urte-bitartean, gorteko kapera-maisua izan zen. Operak idatzi zituen batik bat, Austrian, Frantzian eta Italian aurkeztu zituenak. 1804tik aurrera operak idazteari utzi zion, eta eliza-musika lantzen hasi zen. Salierik ikasle ugari izan zuen, Beethoven, Liszt eta Schubert, besteak beste, eta Joseph Haydnen adiskide izan zen. Mozarten arerioa izan zen Vienako gortean, eta hura pozoitu izanaz ere salatu zuten, arrazoirik gabe ordea. Berrogei bat opera idatzi zituen alemanez eta italieraz. Opera aipagarrienak: Les Danaïdes (1784); La grotta di Trofanio (1785); Tratare (1787). Operez gainera, oratorioak, kantatak, mezak, sinfoniak, kontzertuak, ganbera-musika eta klaberako sonatak idatzi zituen, besteak beste.

Obrak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Operak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • La vestale (1768, Viena)
  • Le donne letterate (commedia per musica, (1770, Viena)
  • L'amore innocente, (1770, Viena)
  • Don Chisciotte alle nozze di Gamace, (1771, Viena)
  • La moda, ossia I scompigli domestici (1771, Viena)
  • Armida, (1771, Viena)
  • La fiera di Venezia, (1772, Viena)
  • Il barone di Rocca Antica, (1772, Viena)
  • La secchia rapita, (1772, Viena)
  • La locandiera, (1774, Viena)
  • La calamita de' cuori, (1774, Viena)
  • La finta scema (commedia per musica, (1775, Viena)
  • Daliso e Delmita, (1776, Viena)
  • L'Europa riconosciuta, (1778, Milan)
  • La escuela de los celosos, (1779, Venezia)
  • La partenza inaspettata, (1779, Erroma)
  • Il talismano, (1779, Milan)
  • La dama pastorella, (1780, Erroma)
  • Der Rauchfangkehrer, oder Die unentbehrlichen Verräther ihrer Herrschaften aus Eigennutz, (1781, Viena)
  • Semiramide, (1782, Munich)
  • Les Danaïdes, (1784, Paris)
  • Il ricco d'un giorno, (1784, Viena)
  • La grotta di Trofonio, (1785, Viena)
  • Prima la musica e poi le parole, (1786, Viena)
  • Les Horaces (1786, Versailles)
  • Tarare, (1787, Paris)
  • Axur re d'Ormus, (1788, Viena)
  • Cublai gran kan de' Tartari, (1788, ez zen antzeztu)
  • Il pastor fido, (1789, Viena)
  • La cifra, (1789, Viena)
  • Catalina,(1792, ez zen antzeztu)
  • Il mondo alla rovescia, (1795, Viena)
  • Eraclito e Democrito (1795, Viena)
  • Palmira regina di Persia, (1795, Viena)
  • Il moro, (1795, Viena)
  • Falstaff ossia Le tre burle, (1799, Viena)
  • Cesare in Farmacusa, (1800, Viena)
  • L'Angiolina, ossia Il matrimonio per sussurro (1800, Viena)
  • Annibale in Capua, (1801, Trieste)
  • La bella selvaggia (1802, ez zen antzeztu)
  • Die Neger, (1804, Viena)

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Antonio Salieri Aldatu lotura Wikidatan