Avarera

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Avarera
Авар мацI — магIарул мацI — авар мацӏ‎ (Awar mac̣) — магӏарул мацӏ‎ (Maʿarul mac̣)
Datu orokorrak
Lurralde eremua  Errusia
 Azerbaijan
 Kazakhstan
 Turkia
Hiztunak 600 000 (gutxi gorabehera)
Ofizialtasuna Dagestan
Eskualdea  Dagestan
UNESCO sailkapena 2 zaurgarria
Araugilea Ez du
Hizkuntza familia
entitate
objektu
objektu abstraktu
Languoid
hizkuntza
giza hizkuntza
Ibero-kaukasoar hizkuntzak
North Caucasian languages Itzuli
Northeast Caucasian languages Itzuli
Avar–Andic languages Itzuli
Informazio filologikoa
Hizkuntza-tipologia SOV hizkuntza, hizkuntza eranskari eta hizkuntza azentuala
Alfabetoa alfabeto ziriliko eta Avar alphabet Itzuli
Hizkuntza kodeak
ISO 639-1 av
ISO 639-2 ava
ISO 639-3 ava
Ethnologue ava
Glottolog avar1256
Wikipedia av

Avarera (avareraz магӀарул мацӀ edo Авар МацӀ) Kaukasian bizi den avar herriaren berezko hizkuntza da. 600.000 hiztun inguru ditu, Dagestanen, Azerbaijanen, Kazakhstanen eta Turkian. 1938. urteaz geroztik alfabeto zirilikoz idazten da, baina XV. eta XVII. mendeetan georgiar alfabetoa erabiliz idatzi zen; ondoren, 1924. urteraino, arabiar alfabeto eraldatu batez; aipatutako urtetik aurrera, aldiz, latindar alfabetoa erabiltzen hasi ziren. Esan bezala, 1938. urtean alfabeto zirilikora aldatu zen avarera; gainera, palochka (I) letra gehitu zioten hizkuntzari.

Avarera ez da nahasi behar Balkanetan bizi diren abaroen hizkuntzarekin, turkiar jatorri izan dezakeen etnia horrek ez duelako inolako loturarik avarerarekin.

Fonetika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hona hemen avarerazko kontsonanteen taula:[1][2][3][4]

Beti

herskari

Herskari

eiektibo

Beti

afrikatu

Afrikatu

eiektibo

Frikari Sudurkari Hurbilkari
Ezpainetakoak b p (pʼ) m w
Hortzetakoak d t c c cʼ z s s n r
Sabaikoak č č čʼ čʼ ž š š y
Albokariak tɬʼ ʼ ɬ l
Belarekoak g k k kʼ x
Ubularrak qʼ ʁ χ χ
Faringekoak ʕ ħ
Glotalak ʔ h

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. Helma van den Berg, 2005, 152. or
  2. Charachidzé, 1981
  3. Fonologiari buruzko informazioa: ''http://www.ehu.eus/seg/fon/1/1''
  4. Fonologia euskadi.eus-en.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hizkuntza honek bere Wikipedia du: Bisita ezazu.