Edukira joan

Moradillo de Roa

Wikipedia, Entziklopedia askea
Moradillo de Roa
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela eta Leon
Probintzia Burgosko probintzia
AlkateaFrancisco Javier Arroyo Rincón
Izen ofizialaMoradillo de Roa
Posta kodea09462
INEk ezarritako kodea09228
HerriburuaMoradillo de Roa
Geografia
Koordenatuak41°33′07″N 3°47′30″W / 41.551944444444°N 3.7916666666667°W / 41.551944444444; -3.7916666666667
Mapa
Azalera11,72 km²
Altitudea920 m
MugakideakLa Sequera de Haza, Hontangas, Torregalindo, Fuentenebro, Aldehorno, Haza eta Torreadrada
Demografia
Biztanleria167 (2025)
alt_left 76 (%45,8) (%54,2) 90 alt_right
Dentsitatea14 bizt/km²
MatrikulaBU
moradilloderoa.es

Moradillo de Roa Espainiako Burgosko probintziako Ribera del Duero eskualdean dagoen udalerria da. 2008ko datuen arabera 202 biztanle zituen 11,72 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: La Sequera de Haza, Hontangas, Torregalindo, Fuentenebro, Aldehorno, Haza eta Torreadrada.

Mapa
Moradillo de Roa eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea160170180190200210220230200020052010201520202025Moradillo de RoaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 90 gizon, 76 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
2.63
1.11
 
95-99
 
0.00
1.11
 
90-94
 
5.26
3.33
 
85-89
 
3.95
3.33
 
80-84
 
6.58
8.89
 
75-79
 
7.89
7.78
 
70-74
 
9.21
6.67
 
65-69
 
6.58
12.22
 
60-64
 
11.84
8.89
 
55-59
 
10.53
8.89
 
50-54
 
7.89
7.78
 
45-49
 
5.26
3.33
 
40-44
 
1.32
2.22
 
35-39
 
5.26
3.33
 
30-34
 
2.63
6.67
 
25-29
 
1.32
4.44
 
20-24
 
1.32
3.33
 
15-19
 
2.63
2.22
 
10-14
 
3.95
2.22
 
5-9
 
1.32
2.22
 
0-4
 
2.63
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 55,4 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 46,8) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 3 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 5,4 —probintzian % 14,4—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Burgosko mapa
Udal
Prob
Udalerri berean · % 55,4Probintzia berean · % 30,7Erkidegoan · % 5,4Beste erkidegoa · % 3Estatutik kanpo · % 5,4
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 9 biztanleren artean, gehienak Afrikan jaioak dira (% 77,8)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Senegal, Maroko, Ekuador dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Afri
Amerika · % 22,2Afrika · % 77,8
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
6
Senegal
0
1
Ekuador
0
1
Kolonbia
0
1
Maroko
0
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 200 etxebizitza zeuden: 68 (% 34,0) nagusiak eta 132 (% 66,0) ez-nagusiak.[4]

200etxebizitza
68etxegune

Etxebizitza multzoa Burgosko mapa

68
132
Etxebizitza nagusia (68)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (132)

Guztira 68 etxegune zeuden, eta horietatik 22 (% 32,4) pertsona bakarrekoak ziren.[5]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 122
2 pertsona21
3 pertsona8
4 pertsona13
5 edo gehiago4

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 159 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 36,5 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 16,4; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 28,3; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 18,9.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 33,1 zen 2021ean eta % 36,5 2024an; beraz, 3,4 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 22,1 izatetik % 18,9 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 38,4 ziren, eta gizonen artean % 34,9; 3,5 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 27,4 eta gizonen % 11,6 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

159biztanle 15 urte edo +, 2024
% 36,5goi-mailako ikasketak+3,4 puntu 2021etik mapa
% 18,9lehen hezkuntza edo gutxiago−3,2 puntu 2021etik mapa
% 18,9
% 28,3
% 16,4
% 36,5
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 18,9Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 28,3Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 16,4Goi-mailako ikasketak · % 36,5
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Burgosko mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Moradillo de Roa, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak58% 36,530% 34,928% 38,4
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa26% 16,420% 23,36% 8,2
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)45% 28,326% 30,219% 26,0
Lehen hezkuntza edo gutxiago30% 18,910% 11,620% 27,4
Guztira159% 100,086% 100,073% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Moradillo de Roa, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 33,1% 14,9% 29,9% 22,1154
2022% 34,7% 13,3% 30,7% 21,3150
2023% 34,6% 13,5% 30,1% 21,8156
2024% 36,5% 16,4% 28,3% 18,9159
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 16.924 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 38.717 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.988 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 22.750 euro zen. Errenta gordina 20.519 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 49,7[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 32,6), beste diru-sarrerak (% 14,2), langabezia-prestazioak (% 0,8), beste prestazioak (% 2,7).

50%
33%
14%
Soldata · % 49,7Pentsioak · % 32,6Langabezia · % 0,8Beste prestazioak · % 2,7Beste sarrerak · % 14,2
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]. Udalerrian indizea 26,8 da, probintziakoaren (28,5; Burgosko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,7 da, probintziakoaren (2,4; Burgosko mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Moradillo de Roa udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 83 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 52,5; gainerako % 47,5 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 3,6 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 55,3 zen eta emakumezkoena % 49,3; langabezia-tasa, aldiz, % 2,1 eta % 5,6 zen, hurrenez hurren.[10]

Okupatuen kopurua 74 zen 2023ean, 2021eko 80etik behera.[11] Emakumeek okupatuen % 41,9 osatzen dute, eta gizonek % 58,1.

74okupatu, 2023−% 7,5 2021etik
% 41,9emakumeak okupatuen artean
% 52,5jarduera-tasa, 2024
% 3,6langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 50,6
% 47,5
Okupatuak · % 50,6Langabeak · % 1,9Inaktiboak · % 47,5
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Moradillo de Roa, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak80% 50,646% 54,134% 46,6
Langabeak3% 1,91% 1,22% 2,7
Inaktiboak75% 47,538% 44,737% 50,7
Guztira158% 100,085% 100,073% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 50,0), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 24,3), industria (% 16,2) eta eraikuntza (% 9,5).[11]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Burgosko mapa
% 24,3
% 16,2
% 9,5
% 50,0
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 24,3Industria · % 16,2Eraikuntza · % 9,5Zerbitzuak · % 50,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 39,2; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 36,5), eta oinarrizko okupazioak % 10,8.[12] Sexuaren arabera, gizonen artean goi eta erdi maila dira nagusi (% 34,9), eta emakumeen artean langile kualifikatuak (% 45,2).

% 36,5
% 39,2
% 10,8
% 13,5
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 36,5Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 39,2Oinarrizko okupazioak · % 10,8Ez dago jasota · % 13,5
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Moradillo de Roa, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak27% 36,515% 34,912% 38,7
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak29% 39,215% 34,914% 45,2
Oinarrizko okupazioak8% 10,86% 14,02% 6,5
Ez dago jasota10% 13,57% 16,33% 9,7
Guztira74% 100,043% 100,031% 100,0

Okupatuen % 52,7 besteren konturako langileak dira, eta % 47,3 norberaren konturakoak.[13]

% 47,3
% 52,7
Norberaren kontura · % 47,3Besteren kontura eta beste egoera bat · % 52,7
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Moradillo de Roa, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura35% 47,319% 44,216% 51,6
Besteren kontura39% 52,724% 55,815% 48,4
Guztira74% 100,043% 100,031% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 48 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.374 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[14][oh 2]. Kopuru hori udalerriaren azalera (11,7 km²) baino handiagoa da, udalerrian kokatutako ustiategien lurrak beste udalerri batzuetan ere badaudelako[15]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 75,2 lur goldagarria (1.034 ha, 13 ustiategitan), % 14,8 arbolak (204 ha, 44 ustiategitan), % 10 larre iraunkorrak (137 ha, 8 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,08 ha, 3 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria, lur-erabileraren arabera
75%
10%
15%
Lur goldagarria · 1.034 ha (% 75,2)Larre iraunkorrak · 137 ha (% 10)Arbolak · 204 ha (% 14,8)Baratzeak · 0,08 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 1.520 ardi eta ahuntz zeuden[16].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 107 gidari zeuden erroldatuta: 66 gizon (% 61,7) eta 41 emakume (% 38,3)[17]. Biztanleen % 64,5 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 210 ibilgailuk osatzen zuten: 133 turismo, 21 furgoneta, 20 kamioi, 15 motozikleta eta 7 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 801 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (555) gainetik.

Turismoen batez besteko adina 14,4 urtekoa zen; turismoen % 7,5k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 19,5k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 58,6 diesel zen eta % 40,9 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 3,4k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 37,9k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
29%
30%
38%
ECO · 7 (% 3,4)C etiketa · 58 (% 28,6)B etiketa · 61 (% 30)Etiketarik gabe · 77 (% 37,9)
Turismoak, adinaren arabera
9%
24%
40%
20%
< 4 urte · 10 (% 7,5)4–8 urte · 12 (% 9)8–15 urte · 32 (% 24,1)15–25 urte · 53 (% 39,8)≥ 25 urte · 26 (% 19,5)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Burgos.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Burgos.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  7. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Burgos.tab.
  8. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Burgos.tab.
  9. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  10. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Burgos.tab (Wikimedia Commons).
  15. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1630610.
  16. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Burgos.tab (Wikimedia Commons).
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Burgos.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela eta Leon
 Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Moradillo_de_Roa&oldid=11789026"(e)tik eskuratuta