Punjabera

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Punjabera
پنجابی / ਪੰਜਾਬੀ / Pañjābī
Non mintzatzen den: Pakistan eta India. Punjabdiarren diaspora: EB, Malaysia, Saudi Arabia, AEB, Estatu Batuak, Kanada, Australia, Frantzia, Alemania, Hong Kong, Zeelanda Berria, Hegoafrika, Surinam, Guyana 
Eskualdea: Punjab
Hiztunak: 88.000.000 [1] eta 57.129.000 artean [2]
Mendebaldeko Punjabera: 61–62 milioi, Ekialdeko Punjabera 28 milioi 
Rankina: 21[2]
Hizkuntza familia: Indoeuroparra
 Indoirandarra
  Indoariarra
   Punjabera 
Estatus ofiziala
Hizkuntza ofizialtzat duten lurraldeak: India
Erakunde araugilea: Ez du
Hizkuntza kodeak
ISO 639-1: pa
ISO 639-2: pan
ISO 639-3: pan

 

Punjabera[3][4] (Shahmukhi idazkera: پنجابی; Gurmukhi idazkera: ਪੰਜਾਬੀ Pañjābī) Pakistan eta Indiako Punjabeko biztanleek hitz egiten duten indoariar hizkuntza da. Bere hiztunen artean musulman, sikh eta hindu badaude ere, XX. mendean sikhismoak bere hizkuntzat hartu du punjabera[5].

Ofizialtasuna[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Indian punjabera 22 hizkuntza ofizialetako bat da: lehendabizikoa Punjaben eta Chandigarhen eta bigarrena Haryana, Himachal Pradesh eta Delhin. Pakistanen, berriz, ez da ofiziala eta Punjabeko eskualdeko hizkuntzatzat hartzen da.Hala ere, biztanleriaren %44.15aren hizkuntza da Pakistanen.

Punjabdarren diasporak bere hizkuntza eraman zuen Estatu Batuak, Australia, Erresuma Batua[6]) eta Kanada[7]

Hona hemen hiztunak 2005ean:

Lahore punjaberazko hiztun gehiago duen hiria da (biztanleriaren %86a).

Dialektoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hona punjaberaren dialektoak[8]:

Dialektoen adibideak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Euskara Majhi, Lahori/Amritsari Pothohari Dogri Pahari
Zer ari zara egiten? (gizon-gizon) Ki karda ae? Ka karne uo? Ke karde o? Ke (kay) peya kare-nanh?
Zer ari zara egiten? (gizon-emakume) Ki kardi aa? Ka karani ay? Ke karani ae? Ke (kay) pai (payi) kare-neenh?
Zelan zaude? Ki haal hai, Keh aal e? ke aal a? Tudda ke haal e (eh)?
Punjaberaz hitz egiten duzu? Tusin Punjabi Bol laende ho ? Punjabii bolne uo? Punjabi bolde o? Punjabi uburne o?
Nongoa zara? Tusin kidhar to ho?
Tusi kidron aaye ho?
Tusa kudhr nay aiyo? Tus kudhr to o? Kathe ne o?
Urte askotarako! Tuhanu mil ke bahut khushi hoyi Tusan milay tay boo khushi oye Tusan nu miliye bahut khusi oyi Tussan mil ke khushi thi.
Nola duzu izena? Tuhada naam ki e? Tusan naa ke aa? Tusan da naa kay ai? Tudda ke naanh ve?
Nire izena ... da Mera naam ... e Mara naa ... e Mera naa ... e Mainda naanh ... eh
Zein da zure herriaren izena? Tuhade pind/graan da naam ki hai?
Tuhada pind/graan kehda hai?
Tusane graana naa ke aa? Tusan da graan kay aa? Tudde gerayenh na ke naanh ve?
Bai Haan Ahoo Ah Hanh
Ez Nahin Naa Naa Nainh
Gozoki batzuk jatea gura duzu? Mithaee lainee aa?
Mithaee Khaauge?
Mithaee Kaso? Mithaee khaani e? Kuj mitha khaine o?
Maite zaitut Main tainu pyar kardaa Mai tuki pyar karna Mai tusi pyar karna Main tuhan pyar kare-nanh.
Zinemara joan ginen Assi Cinema gaye sige Assa cinema gaye saa Assi cinema gaye ayan.
Nora joan beharko nintzateke? Mainu kitthe jana chahida hai? mai kudhar jaa Manh kathe wanjnanh chainaa.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikipedia
Hizkuntza honek bere Wikipedia du.
Bisita ezazu.
Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Punjabera Aldatu lotura Wikidatan