Amélie Nothomb

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Amélie Nothomb
Amélie Nothomb 02828 G.Garitan.jpg
Bizitza
Izen osoa Fabienne Claire Nothomb
Jaiotza Etterbeek eta Kobe1966ko uztailaren  9a (53 urte)
Herrialdea  Belgika
Lehen hizkuntza frantsesa
Familia
Aita Patrick Nothomb
Anai-arrebak
Hezkuntza
Heziketa Bruselako Unibertsitate Askea
Hizkuntzak frantsesa
japoniera
Jarduerak
Jarduerak idazlea eta gidoilaria
Lan nabarmenak Hygiene and the Assassin Itzuli
The Character of Rain Itzuli
Tokyo Fiancée Itzuli
The Book of Proper Names Itzuli
Loving Sabotage Itzuli
Durduzaz eta dardaraz
The Life of Hunger Itzuli
Antichrista Itzuli
Attentat Itzuli
Life Form Itzuli
Sulphuric Acid Itzuli
Péplum Itzuli
The Stranger Next Door Itzuli
The Enemy's Cosmetique Itzuli
Human Rites Itzuli
Jasotako sariak
Kidetza Belgium Royal Academy of French language and literature Itzuli
Mugimendua postmodern literaturea Itzuli
Izengoitia(k) Amélie Nothomb
Genero artistikoa eleberria
ipuina
IMDb nm0636569
www.amelie-nothomb.com
Amélie Nothomb autograph.svg

Amélie Nothomb (Etterbeek, Brusela (Belgika), 1966ko uztailaren 9a - idazle belgikarra da. Bere liburuak frantsesez idazten ditu.

Japonieraz hitz egiten du eta itzultzaile izan da Tokion. Japonia garrantzitsua izango da idazlearen lanean. 1992az geroztik, urtero argitaratu du eleberri bat.

Biografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Fabienne Claire Nothomb Bruselako auzoetako bat den Ettebeeken jaio zen, 1966ko uztailaren 9an, belgikar familia noble batean[1]. Aita Patrick Nothomb baroia izan zuen, belgikar diplomatikoa. Fabienne jaio eta gutxira, 1968 eta 1972 artean, Osakan (Japonia) izan zen kontsul eta, gero, Pekin, New York, Bangladesh eta Birmanian ere bai. 1980an, Belgikan izan zen Kanpo Harremanetako Asiako Ministeritzako zuzendari eta, 1985 eta 2001 artean, berriz, embaxadore, Japonian batez ere, 1988 eta 1997 bitartean.

Aitaren lana medio, Fabiennek leku askotan bizitzeko aukera izan zuen: Japonia, Txina, AEB, Laos, Birmania eta Bangladesh. Gerra eta pobrezia gertutik ikusi ditu eta haurtzaroan bilatzen du babesa, ahizpa zaharragoaren ondoan.

17 urte zituen Europa deskubritu zuenean, Brusela, atzerritar sentiarazten dion hiria. Filologia Klasikoa ikasi zuen Bruselako Unibertsitate Librean, baina abizenak kalte egiten dio; goi burgesia katolikoko familia seinalatzen du, eskuin muturreko birraitona, eta honek ez dio joera liberal-sozilistako unibertsitatean integratzen laguntzen (Antichrista eleberrian horretaz hitz egiten du).

Lizentziatu ondoren, Tokiora itzuli zen eta japoniar enpresa batean hasi zen lanean. Durduzaz eta Dardaraz (Stupeur et tremblements) eleberrian kontatzen du han bizitako esperienia penagarria.

Belgikara itzuli zen eta, 1992an, Hygiène de l'assassin argitaratu zuen, mozkor batek anaia hil zion unea abiapuntu. Arrakasta itzela etorriko zen gero eta, handik aurrera, idazleak literaturatik bizitzeko aukera izango du. 4 bat ordu ematen ditu idazten egunero, goizeko 04:00etatik, 08:00etara, eta 3 bat eleberri idazten dituela dio, bakarra argitaratzen badu ere. 65 idatzi baditu 17 bat daude argitaratuta. Litro bat te edan eta, eguzkia ateratzerako, lanak eginak ditu. Mundu guztiaren lana hasten denean, Amélie Nothomb bukatzen ari da[2].

Nerabezaroan, janariarekin arazoak izan zituen. Ahizpak eta biak erabaki zuten jateari uztea. Bangladeshen bizi ziren garai hartan. Urte pare batean edo gehixeago egon zenhorrela, hiltzear egon zelarik.

« Edo atera edo betirako erori; ez zegoen beste biderik. Eta ni atera egin nintzen erabat. Orain plazera sentitzen dut jatean. Nire ahizpari gehiago kostatu zitzaion; ez zen hain traumatikoa izan eta anorexia arin bat bizitza osoan eraman dezakezu, apur bat janez...[3] »

Janaria infernuko zuloa zen. Tortura bat. Errudun sentitzen zen eta jatea erabateko gaizkia zen. literaturak salbatu zuen eta Japoniara joateak. 5 urterekin handik joana zen eta, iristean, zoriontsu sentitu zen.

« Gaixotasunak asko irakatsi zidan. Ez dakit hura jasan gabe, gaur idazle izango nintzatekeen. Baina, horrela izanda ere, bestelako idazle eta pertsona izango nintzateke. Gauza asko ikasi nituen anorexiarekin[4] »

Estilo dotore eta pedantea duela esan da, baina, era berean, komiko eta karakter handikoa, bere burua zaindu beharra izan duen emakume indartsu batena; istorio biziak, hiztegi zehatzak, gai originalak eta bukatzen ez den garraztasuna.

« Urte asko pasa ondoren, azkenean, belgikarra naizela uste dut. Zer den belgikarra izatea? Inongoa ez izatea, identitate garbi eta definitu bat ez izatea. Behintzat, argi geratu zait ez naizela japoniarra...[5] »

Eskuz idatzi ohi du, esaten du, lorik ezin egin edo metroan dabilenean burura etorritako ideiak. Albin Michel argitaletxeko bulegoa du lantoki, Montparnasseko hilerriaren ondoan. Bulego estua, txikia, kaxa, karta eta koaderno txuriz lepo. Irakurleek bidaltzen dizkiote hauek, gehiago idatz dezan. Baina ez du horren beharrik[6].

Bere gustuko autoreak Mishima, Diderot, Tanizaki, Montherlant eta Proust dira. Eta, baita Éric-Emmanuel Schmitt, Simon Leys, Jacqueline Harpman, Nathalie Gassel, Yōko Ogawa eta Kazuo Ishiguro ere. Louis-Ferdinand Céline ere ez du ahazten.

2006an, Leteo Saria jaso zuen.

Eleberriak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Amélie Nothomb Aldatu lotura Wikidatan

Erreferentziak eta oharrak[aldatu | aldatu iturburu kodea]