Thieboudienne

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Thieboudienne
fish dish (en) Itzuli eta culinary speciality (en) Itzuli
Thieboudienne.JPG
Osagaiak Arroza, arraina eta tomate saltsa
Historia
Jatorria Senegal

Thieboudienne (euskaraz ahoskatuta: ttebu jen), Senegalgo plater tradizionalaren ikur nagusia da,[1] arroza (ceeb) eta arraina (jën) oinarritzat hartzen dituena.[2]

Izena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jatorrizko izena woloferaz: ceebu jën da, frantsesez: thiéboudienne, thiéboudiène, thiébou dieune bezala transkribatu izan dena.[2]

Osagaiak eta prestaketa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Thieboudiennea been cin motako platera da, alegia: osagai guztiak marmita berean ezarriz prestatzen den horietakoa.[1]

Erabiltzen den arraina meroa, urraburua, lupia, lutxoa, legatza... izan daiteke.[3] Arroza eta tomateaz gain, osagaiak etxetik etxera alda daitezke: tipula, azenarioa, aza, manioka, kakahuete olioa, perrexila, berakatza, piperra, espeziak...[2]

Alde batetik, arraina garbitu eta barazkiekin betetzen da (perrexila, tipula, berakatza, piperra, espeziak...); oliotan minutu gutxi batzutan sueztitu eta gero, aparte gordetzen da. Olio horretan gainontzeko barazkiak jartzen dira, urarekin; egosi direnean, barazkiak ateratzen dira arrainarekin batera jarriz. Bitartean, urarekin arroza egosten da; azken minutuetan barazkiak eta arraina lapikoan sartzen dira, azken egostaldia emanaz.[3]

Jatorria eta hedapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Senegaldarren arabera, plater hau Penda Mbaye sukaldariak asmatu zuen XIX mendean, Ndar edo Saint-Louis hirian (artean Mendebaldeko Afrika Frantseseko hiriburu zena).[3] Inguruko herrialdeetan ere ezaguna da, adibidez Malin (zamé) edo Mauritania eta Gambia (benechin).[1]

EEBB-etako Savannah red rice izeneko platerak thieboudienne-aren itxura handia du; hori dela eta, kreoleek afrikarrengandik hartutako errezeta dela uste da.[4][5]

Galeria[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b c Les mots du patrimoine : le Sénégal. Éditions de archives contemporaines 2006 ISBN 2914610335 PMC 71887592 . Noiz kontsultatua: 2018-09-12.
  2. a b c Troth Wells. (2007). The World of Street Food: Easy Quick Meals to Cook at Home. New Internationalist, 28 or. ISBN 978-1-904456-50-6.
  3. a b c Benayoun, Mike. «Sénégal : Thiéboudienne» https://www.196flavors.com/ . Noiz kontsultatua: 2018ko irailaren 12a.
  4. Jessica B. Harris. (2011). High on the Hog: A Culinary Journey from Africa to America. Bloomsbury USA, 71- or. ISBN 978-1-59691-395-0.
  5. Grass roots: African origins of an American art. Museum for African Art, 123,125 or. ISBN 978-0-945802-50-1.

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]