Andoni Egaña
| Andoni Egaña | |
|---|---|
(2009) | |
| Bizitza | |
| Jaiotzako izen-deiturak | Andoni Egaña Makazaga |
| Jaiotza | Zarautz, 1961eko urriaren 2a (64 urte) |
| Herrialdea | |
| Hezkuntza | |
| Heziketa | Euskal Herriko Unibertsitatea |
| Hizkuntzak | euskara gaztelania |
| Jarduerak | |
| Jarduerak | idazlea, bertsolaria eta poeta |
| Jasotako sariak | ikusi
|
| Kidetza | Euskaltzaindia |
Andoni Egaña Makatzaga (Zarautz, Gipuzkoa, 1961eko urriaren 2a) bertsolaria, idazlea eta bertsolaritzaren inguruko ikertzailea da. Euskal Filologian lizentziatua da, eta lau aldiz irabazi du Bertsolari Txapelketa Nagusia (1993, 1997, 2001 eta 2005).[1] Euskaltzaindiako euskaltzain urgazlea da (2006ko maiatzaren 26az geroztik).[2]
Bizitza eta prestakuntza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Zarautzen jaio zen 1961eko urriaren 2an.[1] Euskal Filologian lizentziatua da.[1] 1985etik 1992ra Vitoria-Gasteizko Udalean kultura teknikari aritu zen, eta ondoren sorkuntzaren esparrura erabat eman zuen bere jarduna.[3]
Bertsolaritza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Hasierak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]BDBren arabera, bere lehen plazako jarduna 1981eko irailean egin zuen, Itziarren (Salegi jatetxean), ezkontza bateko saioan.[1] EITBk egindako elkarrizketa batean, halaber, bertsotan 1982 inguruan hasi zela azaldu izan da, eta neurri handi batean bere kasa ikasi zuela, besteak beste Xabier Amurizaren bertsoak entzunez.[4]
Txapelketak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Bertsolari Txapelketa Nagusia:
- Gipuzkoako Bertsolari Txapelketa:
- Bigarrena 1991an.
- Herri arteko Bertsolari Txapelketa (1): 1999 (Zarauzko taldean)
Sariak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Lizardi saria (1): 1982
- Zarauzko Kopla Txapelketa (1): 2016
Ikerketa, teoria eta dibulgazioa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Bertsolaria izateaz gain, bertsolaritzaren teoria, azterketa eta transmisioaren inguruan ere jardun du, eta hainbat lan eta proiektutan parte hartu izan du bertsoaren sorkuntza-prozesua azaltzeko eta aztertzeko.[1] Besteak beste, Joxerra Garzia eta Jon Sarasua-rekin batera Bat-bateko bertsolaritza. Gakoak eta azterbideak lanarekin lotu izan da (bertsolaritzaren azterketarako erreferentziazko lanetako bat bezala zabaldua).[9]
Hedabideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Zutabegile gisa aritu da Berria egunkarian, bere egile-orrian ikus daitezkeen artikuluekin.[10]
Lanak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Narratiba
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Pausoa noiz luzatu (1998, EEF-Alberdania). 1999 Euskadi Literatura Saria.
Saiakera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Hogeita bina (2004, Hariadna)
- Zozoak beleari (1997, Alberdania): Jon Sarasuarekin batera
Haur eta gazte literatura
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Mendian (2000, Alberdania)
- Zaudete geldi pixka batean (1999, Elkar)
- Niri ez zait futbola gustatzen, eta zer? (2000, Elkarlanean)
Biografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Artikuluak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Beste generoak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Bat-bateko bertsolaritza: gakoak eta azterbideak (2001, Bertsozale elkartea) Jon Sarasua eta Joxerra Garciarekin batera. Lau hizkuntzatan argitaratu da.
Diskak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Tximeletak sabelean (1994, Kea). Bertso musikatuak.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ a b c d e f (Gaztelaniaz) «Andoni Egaña - Biografías - BDB. Base de datos sobre bertsolarismo» Bertsolarien Datu Basea (BDB) / Bertsozale Elkartea (kontsulta data: 2026-01-05).
- ↑ «Egaña Makatzaga, Andoni» Euskaltzaindia (kontsulta data: 2026-01-05).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Andoni Egaña - CanalEuropa (elkarrizketa)» CanalEuropa (kontsulta data: 2026-01-05).
- ↑ «Egaña: ‘Parte hartu ez dudan azken bi txapelketetan bertigoa sentitu dut’ (Gure Kasa)» EITB 2018-03-26 (kontsulta data: 2026-01-05).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Bertsolari Txapelketa Nagusia (11. 1993) - Aldizkakoa» Bertsolarien Datu Basea (BDB) (kontsulta data: 2026-01-05).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Bertsolari Txapelketa Nagusia - Aldizkakoa (12. 1997)» Bertsolarien Datu Basea (BDB) (kontsulta data: 2026-01-05).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Bertsolari Txapelketa Nagusia (13. 2001) - Aldizkakoa» Bertsolarien Datu Basea (BDB) (kontsulta data: 2026-01-05).
- ↑ «Bertsolari Txapelketa Nagusia (14. 2005) - Aldizkakoa» Bertsolarien Datu Basea (BDB) (kontsulta data: 2026-01-05).
- ↑ «bat-bateko bertsoak epaitzeko irizpideen bilakaera eta aplikazio didaktikoa (aipamen bibliografikoak)» BDB / Xenpelar Dokumentazio Zentroa (PDF) (kontsulta data: 2026-01-05).
- ↑ «Andoni Egaña (Berria: egile orria)» Berria (kontsulta data: 2026-01-05).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- «Andoni Egaña», Literaturaren Zubitegia.
- Elkarrizketa Argia astekarian
- Andoni Egaña BDB Bertsolaritzaren datu-basea