Greifswald

Wikipedia, Entziklopedia askea
Greifswald
Greifswald
Alemaniako hiri-udalerria
Greifswald - Town Hall.jpg
Hissflagge der Stadt Greifswald.svg DEU Greifswald COA.svg
Administrazioa
Estatu burujabe Alemania
Alemaniako estatua Mecklenburg-Aurrepomerania
Rural district of Mecklenburg-VorpommernAurrepomerania-Greifswald
AlkateaStefan Fassbinder (en) Itzuli
Izen ofizialaGreifswald
Jatorrizko izenaGreifswald
Posta kodea17487, 17489 eta 17491
Udalerri kodea13075039
Geografia
Koordenatuak54°05′00″N 13°23′00″E / 54.0833°N 13.3833°E / 54.0833; 13.383354°05′00″N 13°23′00″E / 54.0833°N 13.3833°E / 54.0833; 13.3833
Greifswald in VG.svg
Azalera50.81 km²
Altuera5 m
Demografia
Biztanleria59.382 (2019ko irailaren 30a)
Green Arrow Up.svg496 (2017)
Dentsitatea1.168,71 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera1199 (egutegi gregorianoa)
Telefono aurrizkia03834
Ordu eremuaUTC+01:00 eta UTC+02:00
Hiri senidetuakOsnabrück, Kotka, Hamar, Szczecin, Goleniów (en) Itzuli, Lund udalerria eta Newport News (en) Itzuli
MatrikulaHGW
greifswald.de

Greifswald Alemaniako herri bat da, Mecklenburg-Aurrepomerania estatuaren ekialdean kokatua. Aurrepomerania-Greifswald barrutiko hiriburua da eta 54.610 biztanle ditu (2010).

Geografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Alemaniako bi uharte handienek (Rügen eta Usedom) eratzen duten Greifswaldeko badian kokaturik dago. Hiria dagoen eremua erabat laua da eta Ryck ibaiak zeharkatzen du.

Klima[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  Gnome-weather-few-clouds.svg   Datu klimatikoak (Greifswald, altuera: 6 m, 1961–1990 bataz bestekoak)   WPTC Meteo task force.svg  
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 1.8 2.3 6.5 11.1 16.8 19.7 21.4 21.5 17.5 13.1 7.1 3.7 11.9
Batez besteko tenperatura (ºC) -0.6 -0.3 3.5 7.0 12.2 15.3 17.1 17.1 13.7 9.9 4.8 1.6 8.5
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) -2.9 -2.8 0.4 2.9 7.5 10.9 12.7 12.6 9.9 6.6 2.5 -0.5 5.0
Pilatutako prezipitazioa (mm) 40.0 30.0 39.0 39.0 49.0 59.0 63.0 54.0 53.0 43.0 51.0 47.0 565.0
Prezipitazio egunak (≥ 1 mm) 10 8 10 8 8 8 10 9 9 9 11 11 111
Eguzki orduak 43.4 61.6 120.9 168.0 248.0 240.0 238.7 229.4 159.0 108.5 51.0 40.3 1715.5
Iturria: Wetterkontor[1]

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Danimarkako monje zistertarrek 1199an Eldena Abade-etxea sortzerakoan hasi zen Greifswalden historia. Gatz azaleramendu bat egoteak germaniarrak eta wendoak (mendebaldeko eslaviarrak) erakarri zituen berehala. Danimarka eta Pomeraniaren arteko mugan zegoen eta 1227ko Börnhovedeko batailaren ondoren Pomeraniako dukeen esku gelditu zen Greifswald. 1241ean merkatua egiteko eskubidea jaso zuen, 1250ean herri bihurtu zen eta XIII. mendearen bukaeran Hansa Ligan sartu zen. Une honetan greifswaldarrek Pomeraniako armadan parte hartu beharrik ez zuten izan eta dukeek hiria utzi beharra izan zuten.

Greifswaldeko Unibertsitatea

1456 urtean munduko unibertsitate zaharrenetako bat sortu zen. Erreforma garaian Eldena abade-etxeak monasterio izateari utzi zion eta askatasuna galdu zuenez Greifswald hiriak bereganatu zuen. Hogeita Hamar Urteko Gerran hiria Germaniako Erromatar Inperio Santuak okupatu zuen hasieran, baina Suediak inguru guztia menperatua zuenez, 1631ean inperioaren azken gotorlekua zen Greifswald setiatu eta bereganatu zuen. Napoleondar Gerrak iritsi arte Suediarren esku egon zen Pomerania osoa. 1815ean Prusiak eskuratu zuen.

XX. mendea hastearekin batera Greifswald bere harresietatik kanpora hedatzen hasi zen. Bigarren Mundu Gerran hiriak ez zuen kalte larririk jasan, besteak beste Oberst Rudolf Petershagen alkatean Armada Gorriaren aurrean hiria errenditu egin zuelako borrokarik egin gabe. Ekialdeko Alemanian egin zituen 1990 arteko urteak. Sobietar estiloko auzo handiak eratu ziren Lubmingo elektrizitate plantara lanera etorritako milaka pertsonak jasotzeko. Etxe historiko ugari ere bota ziren. 1980an etxe hauen berreskurapen proiektua abian jarri zen. Gaur egun Itsaso Baltikoko alemaniar herri politenetakoa da eta turismo handia dauka.

Udaletxea
Merkatu plaza

Ondasun nabarmenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • San Nikolas katedrala (Dom St Nikolai): 100 metroko altuera duen dorrea dauka, bai eta kupula bat ere.
  • Merkatu plaza (Markt): Hansa hiria izan zela erakusten du plaza honek. Bertan daude XIV mendeko udaletxea (Rathaus), "Kafearen etxea" , eta adreilu gorrizko hainbat etxe tradizional.
  • Greifswaldeko unibertsitatea (Ernst-Moritz-Arndt-Universität Greifswald): 1456an sortu zelarik munduko unibertsitate zaharrenetakoa da.
  • Eldena abatetxearen hondarrak.

Hiri senidetuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Greifswald ondorengo hirekin senidetua dago:

Adiskidetasun erlazioak:

Demografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

See source Wikidata query and sources.


Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. (Alemanez) meteo1.net. Climate normals for Germany 1961-1990. .