Wrocław

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Wrocław
 Polonia
Wrocław Collage.png
Goitik behera, ezkerretik eskuinera: Ostrów Tumski gauez, Renoma saltegi handia, Panorama Racławicka, Mendeurreneko pabiloia, Udaletxea, Monopol hotela, Wrocławeko ipotxak, Tren geltokia.
Wrocławeko bandera

Wrocławeko armarria

Administrazioa
Herrialdea  Polonia
Probintzia Silesia Beherea
Wrocław Konderria
Alkatea Rafał Dutkiewicz
Izen ofiziala Speaker Icon.svg Wrocław (i · ?)
Postakodea 50-041, 50-325
Geografia
Koordenatuak 51° 07′ 00″ N, 17° 02′ 00″ E / 51.116666666667°N,17.033333333333°E / 51.116666666667; 17.033333333333Koordenatuak: 51° 07′ 00″ N, 17° 02′ 00″ E / 51.116666666667°N,17.033333333333°E / 51.116666666667; 17.033333333333
Wrocław hemen kokatua: Polonia
Wrocław
Wrocław
Azalera 292.9 km²
Demografia
Biztanleria 632.996 biztanle (2010[1])
Dentsitatea Adierazpen errorea: puntuazio karaktere ezezaguna "." bizt/km²
Informazio gehigarria
Konderria Wrocław
Sorrera X. mendea
Telefono aurrizkia 71
Webgunea http://www.wroclaw.pl

Wrocław[2] ([ˈvrɔt​͡swaf] Speaker Icon.svg Ahoskera (i · ?), alemanez Breslau) Poloniako hego-mendebaldeko hiria eta Silesia Behereko voivoderriko hiriburua da. Odra ibaiaren ertzean dago. 2010ean, 632.996 biztanle zituen[1].

Trenbide gune garrantzitsua da. Administrazioa, merkataritza eta industria (metalurgia, kimika, ehungintza, tresneria elektrikoa eta mekanikoa) dira ekonomia jarduera nagusiak. Monumentu ugari ditu, gehienak Bigarren Mundu Gerraren ondoren berrituak: San Joan Bataiatzailearen katedrala, XIII-XIV. mendeetako eliza gotikoak eta XVIII. mendeko unibertsitate barrokoa.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Poloniaren mende egon zen X. mendetik aurrera. 1241. urtean, mongolek hustu zuten eta alemaniarrek konkistatu eta berriro eraiki ondoren, Bohemiako etxearen mende egon zen 1335. urtetik aurrera. 1526. urtean Habsburgotarren esku zegoen eta 1742. urtean, Silesiako lurralde gehienak bezala, Prusiari lotu zitzaion. Kalte handiak jasan zituen bi mundu gerretan.

Merkatuaren kalea (1890-1900)

Garraioa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hiriko hegoaldeak A8 autobidera du sarbide zuzena, Berlin, Dresde, Krakovia eta Silesia Garaiarekin lotzen duena. Bestalde, A8 autobideak — "Wrocławeko eraztuna" deitua — mendebaldea zeharkatzen du; A4-ak iparraldea lotzen du Poznań, Bydgoszczekin, eta S8-ak Oleśnica, Łódź, Varsovia eta Białystok hiri poloniarrekin.

Wrocławeko aireportuak Nikolas Koperniko du izena. Hiriko autobus zerbitzu publikoak aireportua hiriarekin lotzen du, egunez, 406 linearen bidez eta gauez, ordea, 249 linearen bidez. Aireportuaz gain, ibai-portua dago, Oder ibaian.

Hiri barruko garraio publikoari dagokionez, Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne - MPK (Udal Garraio Enpresa) konpainiak autobus lineak eta 22 tranbia linea kudeatzen ditu. Tiketak kioskoetan eta autobus eta tranbia geralekuetako salmenta makina automatikoetan eros daitezke.

Herritar ezagunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hezkuntza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wrocław Poloniako hirugarren unibertsitate-hiririk handiena da eta 135.000 ikasle inguru ditu, 30 unibertsitate eta eskolatan; haien artean, aipagarrienak hauexek dira:

Kultura[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Donostiarekin batera, 2016ko Europako kultura hiriburu izendatu zuten.

Museoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Museoa Helbidea
Arkeologia museoa Cieszyńskiego 19
Arkitekturaren museoa Bernadyńska 5
Hileta-Artearen museoa Wita Stwosza 32
Historiaren Museoa Kazimierza Wielkiego 35
Historia Naturalaren Museoa Sienkiewicza 21
Mineralogiaren Museoa Kuźnicza 22
Museo Etnografikoa Traugutta 111/113
Museo Nazionala Powstańców Warszawy 5
Telekomunikazioen Museoa Krasińskiego 1
Udal Artearen Museoa Rynek 1
Unibertsitateko Museoa eta dorrea Uniwersytecki 1

Musika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wrocławek opera etxea eta areto filarmonikoa ditu. Opera Etxea Świdnicka kaleko 35. zenbakian dago eta Areto Filarmonikoa, berriz, Piłsudskiego kaleko 19. zenbakian.

Kirolak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wrocławeko futbol-talde nagusia Poloniako futbol ligako lehen mailako Śląsk Wrocław da: haren egoitza eta jokolekua Wroclawko Udal Estadioan da. Saskibaloiari dagokionez, Śląsk Wrocław taldeak Poloniako maila goreneko ligan jokatzen du.

2012an Poloniak eta Ukrainak elkarrekin antolatu zuten UEFA Euro 2012 futbol-txapelketaren egoitzetako bat izan zen Wrocławko Maślice Estadioa.

Hiri senidetuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wrocławek ondorengo hiriekin dauzka senidetza hitzarmenak sinatuta:

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Wrocław Aldatu lotura Wikidatan