Henrike I.a Ingalaterrakoa

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Henrike I.a Ingalaterrakoa
Henry1.jpg
Ingalaterrako monarka

1100-08-02 - 1135-12-01
Gilen II.a Ingalaterrakoa - Eztebe Ingalaterrakoa
Normandiako dukea

Bizitza
Jaiotza Selby Itzuli1068
Heriotza Lyons-la-Forêt1135eko abenduaren  1a (66/67 urte)
Hobiratze lekua Reading Abbey Itzuli
Port du Salut abade-etxea
Heriotza modua istripua: janari-intoxikazioa
Familia
Aita Gilen I.a Ingalaterrakoa
Ama Matilda of Flanders
Ezkontidea(k) Matilda of Scotland Itzuli
Adeliza of Louvain Itzuli
Bikotea(k) Nest ferch Rhys Itzuli
Edith Forne Itzuli
Seme-alabak
Anai-arrebak
Leinua House of Normandy Itzuli
Jarduerak
Jarduerak idazlea
Artikulu hau Ingalaterrako erregeari buruzkoa da;beste esanahietarako, ikus «Henrike I.a».

Henrike I.a (Selby, Yorkshire1068 inguru – Lyons-la-Forêt, Normandia, 1135eko abenduaren 1), Henrike Beauclerc ere deitua, Ingalaterrako erregea izan zen 1100-1135 bitarteko urteetan.

Bizitza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Gilen Konkistatzailearen laugarren semea izan zen, Ingalaterran jaio zen lehena. 1100ean, anaia Gilen II.a hil ostean, jaso zuen Ingalaterrako koroa. Alabaina, Roberto anaia zaharrenak tronua aldarrikatu zion. Henrikek 1106ko Tinchebraiko guduan garaitu zuen. Roberto bizitza osorako espetxeratu zuen eta Normandiako dukerria Henrikeren esku geratu zen. Beauclerc ezizena jaso zuen liburuekiko interesarengatik.

Justizia eta zerga sistemetan aldaketa andana egin zuen. Bere erregealdian normandiarren eta anglo-saxoien arteko aldeak desagertzen hasi ziren. Erregea bera saxoi noble baten alabarekin ezkondu zen. Elizarekin bakea hitzartu zuen, anaiarekin izandako gatazken ostean.

Bere emazte Matilde 1118an hil zen. Gizonezko oinordeko baten beharrak eraginda, 1122ko urtarrilaren 29an Adeliza Lovainakoarekin ezkondu zen, Westminster abadian. Adelizak 17 urte baino ez zituen ezkontzerakoan. Bikoteak ez zuen lortu seme-alabarik izatea.

Normandian hil zen, Lyons-la-Forêt hirian, Rouendik hurbil, 1135eko abenduaren 1ean, 67 urte zituela. Readingeko abadian ehortzi zuten. Seme legitimo bakarra 1120an hila baitzen, alaba Matilde utzi zuen oinordeko, baina Eztebe Bloiskoa izan zen hurrengo erregea[1], eta gerra zibila piztu zen.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Henrike I.a Ingalaterrakoa Aldatu lotura Wikidatan