Piarres Ibarrart

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Piarres Ibarrart
Bizitza
Jaiotza Jatsu eta Jatsu1838ko otsailaren  15a
Heriotza Baiona eta Baiona1919ko maiatzaren  5a (81 urte)
Jarduerak
Jarduerak bertsolaria eta idazlea
Literaturaren Zubitegiko fitxa 376

Piarres Ibarrart[1] (Jatsu, Lapurdi, 1838ko otsailaren 15a - Baiona, Lapurdi, 1919ko maiatzaren 5a) euskal idazle eta bertsolaria izan zen.

Biografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lapurdiko Jatsu Ithurraldean sortu zen. Monteleimarren (Okzitania) zazpi urtez soldadu ibili ostean Euskal Herrira itzuli zenean zapatagin plantatu zen. 1867ko irailaren 9an Marianne Dorrerekin ezkondu zen; Anna, Frantxoa eta Xanleon izeneko hiru haur izan zituzten, azken biak 21 eta 25 urterekin hilak.

Baigorriko elizako xantre aukeratu zuten bere ahots ederragatik. Baigorrin pasa zuen bere bizitzako zati handi bat.

Bertsolaritzan aritu zen, buruz buru Etxahun eta Otxalderekin besteak beste, haiek baino biziki gazteagoa bazen ere. Bestalde, garai hartan antolatzen hasi ziren Lore Jokoetan maiz parte hartu zuen eta sari anitz irabazi zituen. Lehen saria behin baino gehiagotan eskuratu zuen eta berarekin Elizanburu eta Zaldubi lehia estuan aritu zen. Maule, Sara, Kanbo edota Donibane Lohizuneko Lore Jokoetan sariak eskuratu zituen.

Lanak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bere obra gehiena aldizkarietan argitaratu zen: Herria, Eskualduna, Euskal-Erria...

Olerki eta bertsoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Piarres Lafittek Piarres Ibarrart'en Koblak argitaratu zituen 1948an Herrian.

Bertso ezagun batzuk:

  • Xinaurria eta xoria (1880)
  • Ikhaskina mendian (1882; lehen sariduna)
  • Urzo saretan hatzemana (1884; lehen sariduna Saran)
  • Mendigaineko Mariaren aithor-minak (1885)
  • Betiri Itsasukoare balentria (1886)
  • Pilatus Hiritarra eta Pierres-ttipi Menditarra (1888)
  • Bildots aitamez gabetua (1890)
  • Itsua eta sastrea (1892; bigarren sariduna Donibane Lohizunen)
  • Artzaintsa gazte baten bozkarioak (1893; lehen sariduna Uztaritzen)
  • Aitak eman zerautan
  • Mitxelengo zubia
  • Madalen Sarako martira (1895)
  • Aitaso baten solasak bere ilobaso xumeari (1896; lehen sariduna)

Bere omenez[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jatsu jaioterriak eta Baigorrik Ibarrart gogoan gorde nahi dute. Bertsularien Lagunak elkartearen proposamenez eta EKEren sostenguaz bere jaioterriko auzapezak "Bettiri koblaria" omentzea erabaki zuen. Jatsuko eskola publiko elebidunari Pierre Dibarrart izena jarri zitzaion 2008ko urriaren 25ean[2].

Baigorriri dagokionez, Eskualtzaleen Biltzarrak oroitarria jarri zuen Gaineko karrika auzoko etxe batean eta 1982ko maiatzaren 2an omenaldia antolatu zuten herriko elizan[3].

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. Ofizialki frantsesez Pierre d'Ibarrart; ikus Euskomedian; euskaraz Dibarrart ere idatzi izan da, ikus 2. "Kanpo lotura" adibidez.
  2. EKEren 2008ko ekintzen bilduma.
  3. Mixel Oronoz: Oilandoiko ermita, 2001, Elkarlanean.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]