Alejandro Lerroux

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Alejandro Lerroux
Alejandro Lerroux

Escudo de la Segunda República Española.svg
Espainiako Ministroen Kontseiluko Presidentea
1934ko urriaren 4a – 1935eko irailaren 25a
Presidentea Niceto Alcalá-Zamora
Aurrekoa Ricardo Samper
Ondorengoa Joaquín Chapaprieta
1933ko abenduaren 16a – 1934ko apirilaren 28a
Aurrekoa Diego Martínez
Ondorengoa Ricardo Samper
1933ko irailaren 12a – 1933ko urriaren 9a
Aurrekoa Manuel Azaña
Ondorengoa Diego Martínez

Jaiotza 1864ko martxoaren 4a
La Rambla, Espainia
Heriotza 1949ko ekainaren 25a
Madril, Espainia
Alderdi Politikoa Unión Republicana
Partido Republicano Radical
Lanbidea Abokatua

Alejandro Lerroux García (La Rambla, Kordoba, 1864ko martxoaren 4aMadril, 1949ko ekainaren 25a) espainiar kazetari eta politikaria izan zen. Espainiako Bigarren Errepublikan Ministroen Kontseiluko Presidentea izan zen.

Bizitza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

El País egunkariko zuzendaria izan zen eta El Progreso, El Intransigente eta El Radical egunkariak sortu zituen. Guztiak agerkari errepublikanoak ziren. Bere artikulu oldarkor eta demagogikoak zirela kausa, hainbatetan izan zen espetxean edo erbestean. Bartzelonan hitzaldi demagogikoak egin zituen langileak erakarri nahian, eta anarkismoa zein katalanismoa bazter zezaten. 1901, 1903 eta 1905ean Espainiako Parlamentuko diputatu hautatu zuten Bartzelonan, eta Nicolás Salmerónekin batera Unión Republicana alderdia sortu zuen. 1906an Kataluniar Elkartasuna alderdia sortu zen, eta Salmerón hautatu zuten lehendakari. Lerrouxek harremanak eten zituen Salmerónekin, eta aurre egin zien katalanzaleei. Jarrera horrek erabateko porrota ekarri zion 1907ko hauteskundeetan.

1908an Partido Republicano Radical alderdia sortu zuen, eta 1910ean berriro hautatu zuten diputatu, baina bere alderdikideek Bartzelonako Udaleko administrazioari iruzur egin izanaz salatu zuten, eta haiengandik aldendu zen; harrez gero zentrorantz lerrotu zen. Lerrouxek gero eta eragin gutxiago zuen langileengan, eta monarkiaren aurkako politika egiten hasi zen, bete-betean. 1929an Lerrouxen jarraitzaile finenak harengandik aldendu eta Alderdi Erradikal Sozialista sortu zuten.

1930ean Batzorde Iraultzailean parte hartzera deitu zuten, gero Espainiako Bigarren Errepublikako behin-behineko gobernu bilakatu zena. Espainiako Bigarren Errepublika aldarrikatzen lagundu eta Errepublikaren lehenengo biurtekoan Manuel Azañaren ezkertiar aldaketak babestu zituen. Estatu ministro izan zen 1931ko apiriletik abendura.

Lerroux eta haren alderdia eskuinera lerrotu ziren gero eta gehiago. 1933-1935 urteetan CEDA eskuindarrekin batera gobernatu zuen, eta sei aldiz gobernuburu izan zen. Alderdiaren hondamendia buruzagi nagusiak ustelkeriako auzietan nahasi zirenean etorri zen; 1936ko hauteskundeetan erabateko porrota izan zuten, Estraperloaren eskandalua zela eta. Espainiako Gerra Zibila (1936-1939) hastean, Portugala ihes egin zuen, eta ez zen Espainiara itzuli 1947 arte.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]