Masa
- Artikulu hau fisikako kontzeptuari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus Masa (argipena).
Masa, fisikan, gorputz batek duen materia-kantitatea neurtzen duen magnitudea da; gorputz bati ezartzen zaion indarraren eta hari dagokion abiadura-aldaketaren arteko erlazioa, beti bat irauten duena.
Materiaren ezaugarri funtsezkoena da masa. Newtonek definitu zuen lehenbiziko aldiz masa kontzeptua materia-kantitatetzat. Definizio hori, ordea, gainditu egin da, ez baitu kontzeptuaren osotasuna adierazten. Bi masa-mota definitzen dira: inertzia-masa (gorputz baten azelerazioaren eta azelerazio hori eragiten duen indarraren arteko erlazioa), eta grabitate-masa (gorputz batek jasaten duen erakarpen-indarraren eta grabitatearen azelerazioaren arteko erlazioa). Bi masa horiek proportzionalak dira, eta neurri-unitateak ondo aukeratuz gero, batera bil daitezke, erlatibitatearen teoriak azaldu duenez. Teoria horrek dioenez, bestalde, gorputz baten masa handitu egiten da beraren abiadura argiarenera hurbildu ahala, eta energia eta masa baliokideak dira, ekuazio honen arabera: E = mc2; non E energia den; m, masa; eta c, argiak espazio hutsean duen abiadura.
Masaren oinarrizko unitatea kilogramoa da (kg sinboloaz adierazten dena), SI sisteman (Nazioarteko Unitate Sisteman).
Ikus, gainera [aldatu]
Kanpo-loturak [aldatu]
- (Ingelesez) Masaren eta energiaren arteko lotura
Erreferentziak [aldatu]
- Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Izan ere, egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek Creative Commons Aitortu 3.0 Espainia lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
