Azido azetilsaliziliko

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Ohar medikoa
Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Azido azetilsaliziliko
Aspirin-skeletal.svg
Aspirin-B-3D-balls.png
(IUPAC) izena
azido 2-(azetoxi)benzoikoa
Datu klinikoak
Izen komertzialak Aspirina
AHFS/Drugs.com Monografia
MedlinePlus a682878
Haurdunaldiko kategoria
  • AU: C
  • AEB: C
  • 3. hiruhilekoan US D kategorikoa da.
Legezko egoera
Bideak Gehienetan ahotik, baita uzkitik ere, lisina azetilsalizilatoa zainetik edo muskulutik
Datu farmakozinetikoak
Bioerabil-
garritasuna
% 80–100[1]
Proteina lotura % 80–90[2]
Metabolismoa Hepatikoa, (CYP2C19 eta beharbada CYP3A), pixka bat salizilatora hidrolizatzen da digestio aparatuaren paretan.[2]
Batez besteko bizitza Dosiaren araberakoa; 2–3 ordu dosi txikietan, 15–30 ordu dosi handietan.[2]
Iraizpena Gernua (% 80–100), izerdia, listua, gorozkiak[1]
Identifikatzaileak
CAS zenbakia 50-78-2 YesY
ATC kodea A01AD05 B01AC06, N02BA01
PubChem CID 2244
DrugBank DB00945
ChemSpider 2157
UNII R16CO5Y76E
KEGG D00109
ChEBI CHEBI:15365
ChEMBL CHEMBL25
Sinonimoak azido 2-azetoxibenzoikoa
azetilsalizilatoa
azido O-azetilsalizilikoa
PDB estekatzaile IDa AIN (PDBe, RCSB PDB)
Datu kimikoak
Formula C9H8O4 
Masa mol. 180,157 g/mol
Datu fisikoak
Dentsitatea 1,40 g/cm³
Urtze puntua 136 °C (277 °F)
Irakite puntua 140 °C (284 °F) (deskonposatu egiten da)
Disolbagarritasuna uretan 3 mg/mL (20 °C)

Azido azetilsalizilikoa (aspirina izen komertzialagatik ezagunagoa) munduko sendagai analgesikorik erabilien eta zaharrenetakoa da. Bere formula kimikoa C9H8O4 da.

Historian lehendabiziko antiinflamatorio ez esteroideoa izan zen.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Charles Frederic Gerhardt kimikari frantziarrak 1853an azido azetilsalizilikoa prestatu zuen lehen aldiz, eta Bayer enpresa alemaniarrak sendagaiaren patentea bereganatu ondoren 1899an "aspirina" izena hartu zuen.

Indikazioak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Mina, sukarra eta hantura sendatzeko erabiltzen da orokorrean, tratamendu sintomatiko moduan.

Albo-ondorioak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Albo-ondorio ohikoen artean tripako min, gastritis eta urdaileko ultzera ditugu.

Kontraindikazioak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Asma gaixotasuna aspirina ez hartzeko kontraindikazio nagusietakoa da.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Aspirinaren iragarki zaharra.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]