Karlos III.a Espainiakoa

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Karlos III.a Espainiakoa
Karlos III.a Espainiakoa

Karlos III.a. Anton Raphael Mengsen margolana.


1759ko abuztuak 10 – 1788ko abenduak 14
Aurrekoa Fernando VI.a Espainiakoa
Ondorengoa Karlos IV.a Espainiakoa

1735eko uztailak 3 – 1759ko abuztuak 10
Aurrekoa Karlos VI.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa
Ondorengoa Fernando I.a Bi Sizilietakoa

1734ko maiatzak 15 – 1759ko abuztuak 10
Aurrekoa Karlos VI.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa
Ondorengoa Fernando I.a Bi Sizilietakoa

Jaiotza 1716ko urtarrilaren 20a
Madril, Espainia
Heriotza 1788ko abenduaren 14
Madril, Espainia
Ezkontidea Maria Amalia Saxoniakoa
Senideak Aita: Filipe V.a Espainiakoa
Ama: Elisabet Farnesio
Erlijioa Katolikoa
Escudo de Carlos III de España Toisón y su Orden variante leones de gules.svg

Karlos III.a Borboikoa (Madril, 1716ko urtarrilaren 20Madril, 1788ko abenduaren 14) 1731-1735 bitartean Parmako dukea (Karlos I.a), 1734-1759 bitartean Napoliko erregea (Karlos VII.a), 1735-1759 bitartean Siziliako erregea (Karlos V.a) eta 1759-1788 bitartean Espainiako erregea izan zen.

Biografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Aita Filipe V.a eta ama Elisabetta Farnese zituen. 1729an, Augusto II.a, Saxonia eta Lituaniako duke eta Poloniako erregearen Maria Amalia alabarekin ezkondu zen. Parmako duke eta Napoli eta Siziliako erregea izan zen lehendabizi. Gero, anaierdi zuen Fernando VI.a hil zenean, Espainiako errege bihurtu zen.

Argien mendeko erregea izan zen: Aranda, Jovellanos, Floridablanca eta Campomanes aholkularien laguntzarekin, Elizaren egituraren kontra egin zuen (jesuitak Espainiatik egoztea, 1767), nekazaritza eta merkataritza bultzatu zituen (San Karlos banketxea sortzea), eta finantzak indartu eta artea suspertu zuen. Nazioarteko politikan, Zazpi Urteko Gerran parte hartzera behartu zen Familiako Hitzarmenaz; Ameriketako Estatu Batuen Independentzia Gerran kolonoen aldeko jarrera hartu zuen, Ingalaterraren kontra; horren ordainez, Versaillesko hitzarmenean, Menorca eta Florida eskuratu zituen, baina Gibraltar galdu zuen, Ingalaterraren mesedetan.

Karlos III.aren politika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Despotismo ilustratuaren bidez, absolutismo monarkikoak bat egin zuen Ilustrazioaren espiritu erreformatzailearekin. Espainian, despotismo ilustratu horren adierazlerik argiena Karlos III.aren erregealdia (1759-1788) izan zen. Izan ere, erregeak bere egin zituen Ilustrazioaren oinarrietako asko:

  • Erresumetako ekonomia hobetzeko eta aldi berean mendekoen ongizatea lortzeko kezka.
  • Estatuaren antolamendua arrazionalizatzeko beharra: joera nagusia administrazioa zentralizatzea izan zen eta, horrekin batera, han aritzen zirenen –funtzionarioak, militarrak etab.- profesionalizazioa.
  • Erregea eredu ilustratuaren gizon idealtzat aukeratzea: arrazionalista, intelektuala, arteen eta zientzien zalea, eta politikan erreformista. Irudi hori emateko, filosofo eta politiko ilustratuengan bilatu zuen babesa.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Karlos III.a Espainiakoa Aldatu lotura Wikidatan