Irailaren 2

Irailaren 2a gregoriotar egutegiaren urteko berrehun eta berrogeita bostgarren eguna da, 246.a bisurteetan. 120 egun falta dira urtea amaitzeko.

Daturen bat falta bada, urtearen lotura jarraitu han sartzeko.

---

Gertaerak

Euskal Herria

• 1998 - Legez kanpo utziko zutela aurrikusiz, ezker abertzaleak proiektu politiko berria aurkeztu zuen, Euskal Herritarrok izenekoa.
• 2006 - Gasteizko 13 urteko gazte bat hil zen Gorbeia mendian, harri batek jo eta gero.

Mundua

• K. a. 490 - Maratoiko gudua gertatu zen eta greziarrek pertsiarrak garaitu zituzten. Filipidesek lasterka eraman zuen garaipenaren mezua Atenasera, historiako lehen Maratoia eginez.
• K. a. 44 - Kleopatra VII.a faraoiak bere seme Ptolomeo XV.a errege izendatu zuen.
• 1666 - Sute handi bat izan zen Londonen.
• 1752 - Britainia Handiak eta bere koloniek gregoriar egutegia hartu zuten.
• 1792 - Frantziar Iraultzako iraileko sarraskietan, 3 gotzain katoliko eta 200 erlijioso baino gehiago erail zituzten.
• 1925 - USS Shenandoah zepelin estatubatuarrak istripua izan zuen 14 lagunen heriotza eraginez.
• 1944 - Anna Frank ume judua (15 urte) Auschwitzeko kontzentrazio-esparrura bidali zuten, hilabete batzuk geroago hilko zen tokira.
• 1945:
  • Japoniak ofizialki sinatu zuen baldintzarik gabe amore ematea Bigarren Mundu Gerran, gatazka amaituz.
  • Vietnamen, Ho Chi Minh-ek bere herrialdea Frantziarekiko independizatu zela aldarrikatu zuen.
• 1967 - Paddy Roy Bates izeneko britainiarrak Roughs Tower okupatu eta Sealandeko Printzerria sortu zuen.
• 1990 - Transnistriak bere burua errepublika sobietar izendatu zuen, baina Mikhail Gorbatxev presidente sobietarrak erabakia baliogabetzat jo zuen.
• 1991 - Estatu Batuek Baltikoko errepubliken independentzia aitortu zuen: Estonia, Letonia eta Lituania.
• 2007 - Mexiko: Henriette ekaitz-tropikalak sei hildako utzi zituen Acapulcon.

Zientzia eta teknologia

• 1667 - Munduko lehen argiztapen-sistema publikoa ezarri zen Parisen.
• 1970 - NASAk Apolo Proiektuko ilargirako bi misio bertan behera utzi zituela iragarri zuen: Apolo 15a eta Apolo 19a.

Jaiotzak

Euskal Herria

• 1708 - Sebastian Mendiburu, idazle oiartzuarra. (h. 1782)
• 1919 - Jose Luis Orbegozo, enpresaburua eta Errealako presidentea izandakoa (h. 2010).
• 1935 - Jose Maria Palacios "Ogeta" pilotaria. (h. 2002)
• 1946 - Patri Urkizu, euskal idazlea.

Mundua

• 1548 - Vincenzo Scamozzi, Pizkundeko arkitekto veneziarra (h. 1616).
• 1805 - Esteban Echeverria, idazle argentinarra (h. 1851).
• 1840 - Giovanni Verga, idazle italiarra (h. 1922).
• 1853 - Wilhelm Ostwald, kimikari eta filosofo alemaniarra eta 1909ko Kimikako Nobel Saria (h. 1932).
• 1876 - Francesc Cambó, politikari kataluniarra (h. 1947).
• 1877 - Frederick Soddy, kimikari britainiarra eta 1921eko Kimikako Nobel Saria (h. 1956).
• 1923 - René Thom, matematikari frantziarra (h. 2002).
• 1934 - Allen Carr, idazle britainiarra.
• 1936 - Andrew Grove, Intel txip-enpresaren sortzaileetako bat.
• 1939 - Jack Lang, politikari frantziarra.
• 1961 - Carlos Valderrama, futbolari kolonbiarra.
• 1964 - Keanu Reeves, Libanon jaiotako aktore kanadarra.
• 1965 - Lennox Lewis, boxeatzaile britainiarra.
• 1966 - Salma Hayek, aktoresa mexikarra.
• 1977 - Frederic Kanoute, futbolari maliarra.

Heriotzak

Mundua

• K. a. 490 - Filipides, heroi greziarra.
• 421 - Konstantino III.a, enperadore erromatarra.
• 1865 - William Rowan Hamilton, matematikari, fisikari eta astronomo irlandarra (j. 1805).
• 1910 - Henri Rousseau, margolari frantziarra. (j. 1844)
• 1936 - Isaac Puente, sendagile euskal herritarra eta anarkismoaren teorialaria.
• 1937 - Pierre de Coubertin, historialari eta pedagogo frantziarra eta Olinpiar Joko modernoen sortzailea (j. 1863).
• 1973 - J.R.R. Tolkien, idazle hegoafrikarra (j. 1892).
• 1978 - Juan Laurentino Ortiz, idazle argentinarra (j. 1896).
• 1991 - Alfonso García Robles, diplomatiko mexikarra eta Bakearen Nobel Saria (j. 1911).
• 1997 - Viktor Frankl, psikiatra austriarra eta logoterapiaren sortzailea (j. 1905).
• 2004 - Joan Oró, biokimikari kataluniarra (j. 1923).

Jaiak eta urteurrenak

Santuak: Andoni, Dorleta, Dorotea, Filipe, Hermoxenes eta Maxima.

• San Antolin eguna Lekeition.

Irailaren 1 | Urteko egutegi | Irailaren 3