Cesare Pavese

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Cesare Pavese
Cesare pavese.jpg
Bizitza
Jaiotza Santo Stefano Belbo1908ko irailaren 9a
Herrialdea  Italia
Heriotza Turin1950eko abuztuaren 27a (41 urte)
Hobiratze lekua Santo Stefano Belbo
Heriotza modua suizidioa: droga-gaindosia
Hezkuntza
Heziketa Turingo Unibertsitatea
Hizkuntzak italiera
Jarduerak
Jarduerak hizkuntzalaria, poeta, idazlea, itzultzailea, eleberrigilea, literary editorra, gidoilaria, literatura-kritikaria, kazetaria eta biografoa
Jasotako sariak
Sinesmenak eta ideologia
Erlijioa ateismoa
IMDb nm0667610
Cesare Pavese Signature.jpg

Cesare Pavese (Santo Stefano Belbo, Cuneo, Piemonte, 1908ko irailaren 9aTorino, 1950eko abuztuaren 27a) italierazko idazlea eta poeta izan zen.

Torinoko unibertsitatean letretan lizentziatua, tesia Walt Whitmanen poesiari buruz egin zuen. Einaudi[1] argitaletxean hasi zen lanean ingelesezko literaturaren itzultzaile eta editore: S. Lewis, H. Melville, S. Anderson, Dos Passos, Stein, Defoe.

1935ean, zenbait hilabete kartzelan egon ondoren Brancaleonen (Calabria)[2] hiru urtez erbesteratzera kondenatu zuten, nahiz eta 1936an indultu bati esker itzuli egin zen.

Bigarren Mundu Gerran (1939-1945) ez zuen ez armadan ez partisanoen taldeetan parte hartu, baina ondoren Italiako Alderdi Komunistan (PCI) sartu zen eta L'Unitá aldizkarian idatzi zuen.[3]

Azkeneko urteetan bere lanak onespena jaso zuen, 1950eko ekainean jaso zuen Strega sariak erakusten duen bezala.

1950eko abuztuaren 26an Turineko Roma hotelean bere buruaz beste egin zuen.

Literatur estiloa eta ibilbidea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Idazle neorrealistatzat jotzen da. Bere lehen poema liburuan, Lavorare stanca, lirika estetizistaren kontrako poema narratiboak proposatzen zituen, non protagonistak langile, nekazari edo prostitutak izan zitezkeen. Baina guztiaren gainetik bere obra eta bizitza osoa baldintzatuko duen ezaugarria gizakion izugarrizko bakardadea da. Sentimendu horri aurre egiten gogoz saiatu zen, dela bizitza sozialaren bidez, dela amodioaren bidez, arrakastarik gabe bere poema ezagunean, Verrà la morte e avrà i tuoi occhi, ikusten den bezala. Bere lanak itxuraz errealistak izan arren, errealismo hori gainditzen duen ukitu lirikoa dute eta hain maite zuen "mitoarekin" lotzen dira[4].

Idazlanak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Eleberri eta ipuinak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Paesi Tuoi, 1941
  • Feria d'agosto, 1946
  • Dialoghi con Leucò, 1947
  • Il Compagno, 1947
  • La bella estate: Tra donne sole eta Il diavolo sulle colline barne, 1949
  • Prima che il gallo canti: La casa in collina eta Il carcere barne, 1949
  • La luna e i falò, 1950
  • Notte di festa, 1953
  • Ciau Masino, 1968

Saiakerak, gutunak, egunkaria[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • La letteratura americana e altri saggi, 1951
  • Il mestiere di vivere. Diario 1935-1950, 1952
  • Lettere, 1924-1950, 1966
  • Interpretazione dell poesia di Walt Whitman. Tesi di laurea, 1930 (2006)

Poesia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Lavorare stanca, 1936
  • La terra e la morte, 1947
  • Last blues,to be read some day, 1950
  • Verrà la morte ed avrà i tuoi occhi, 1951.

Euskaratutako idazlanak[5][aldatu | aldatu iturburu kodea]

80ko hamarkadan hasi zen euskaraz ezagutarazten Paveseren lana. Bere lanak liburuetatik haratago, bere poeta izaerari ondo baino hobeto egokitzen zaion literatur aldizkarietan, hala nola Xaguxarra, Susa, Maiatz, Egan, Hegats eta, azkenik, Senezen edota antologia-liburuen bidez –adibidez Alkoola poemak, Izkiriaturik aurkitu ditudan ene poemak edo Bertzerenak– ezagutu ahal izan ditu euskal irakurleak. Hona hemen, kronologikoki:

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. (Italieraz)  Giulio Einaudi Editore, 2018-09-30, https://it.wikipedia.org/w/index.php?title=Giulio_Einaudi_Editore&oldid=100018186. Noiz kontsultatua: 2018-10-25  .
  2.   Pavese, Cesare (1997), «Hitzaurrea», Bizitza lanbide, Ibaizabal, ISBN 84-8325-044-6  .
  3.   Literatura unibertsala : batxilergoa 2, EIZIE, L.G. 2012, 262. orrialdea, ISBN 9788497467551, PMC 863220291, https://www.worldcat.org/oclc/863220291. Noiz kontsultatua: 2018-10-25  .
  4.   ), Aldekoa, Iñaki, (1961- (L.G. 2012), Literatura unibertsala : batxilergoa 2, EIZIE, ISBN 9788497467551, PMC 863220291, https://www.worldcat.org/oclc/863220291. Noiz kontsultatua: 2018-11-05  .
  5.   NdN Euskal itzulpengintzaren datu basea | EIZIE, http://nordanor.eus/bilatu?n=l&e_or=pavese&e_xt=&e_st=&e_eg=&e_it=&e_ar=&e_ge=&e_sh=&e_xh=&e_sd1=&e_sd2=&e_xd1=&e_xd2=. Noiz kontsultatua: 2018-10-30 .

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]