Hebron

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Hebron / Al-Khalil
الخليل
חֶבְרוֹן‬
hiria
Hebron172.JPG
ErdiguneaCommons-logo.svg Irudi gehiago
Seal of Hebron.tif
Administrazioa
Herrialdea Txantiloi:Herrialde info Otomandar Inperioa, Palestinako Britainiar Mandatua, Jordania, Israel, Palestina, Palestina, Palestina
Gobernazioa Hebron
Alkatea Khaled Osaily
Jatorrizko izena الخليل
חֶבְרוֹן‬
Geografia
Koordenatuak 31° 32′ 06″ N, 35° 05′ 55″ E / 31.535°N,35.0986°E / 31.535; 35.0986Koordenatuak: 31° 32′ 06″ N, 35° 05′ 55″ E / 31.535°N,35.0986°E / 31.535; 35.0986
Azalera 74.102 km²
Altuera 930
Demografia
Biztanleria 215.452 bizt. (2016)
Dentsitatea 2.907,51 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuak Saint-Pierre-des-Corps
http://www.hebron-city.ps/ www.hebron-city.ps

Hebron edo Al-Khalil[1] (arabieraz: الخليل al-Ḫalīl; hebreeraz: חֶבְרוֹן) Zisjordaniako hiririk populatuena da. 2007an 163.000 biztanle inguru zituen[2]. 1993ko Osloko Hitzarmenaz geroztik Palestinaren menpe dagoen hiria da.

Patriarken hilerria duenez, judaismoaren bigarren hiririk santuena da eta haren erdigunean 500 kolono judu inguru bizi dira 150.000 palestinarren inguruan. Hebron hiri santua da musulmanentzat, juduentzat eta kristatuentzat. Haien arabera, hirian, Makpelako haitzuloan daude lurperatuta Abraham, haren emazte Sara, Isaak eta Jakob semeak, Isaaken emazte Rebeka, eta Jakoben emazte Leah. Haitzuloaren gainean, Ibrahimi meskita dago egun. Hebrongo hiria ezaguna da kale mehar bihurgunetsuengatik, harrizko etxeengatik, eta merkatuengatik. Egun Israelgo eta Palestinako gudarosteen kontrolpean dago. Juduak bizi diren alderdia Israelgo gudarosteak zainduta dago.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Armarria

Eskualdeko eta munduko hiririk zaharrenetarikoa da: K.a. IV. milurtekoan kanaandarrak bizi ziren, eta hiria haien erresumako hiriburua izan zen. Biblian Hebrongo erresuma aipatzen da K.a. XVIII. mendean.

Dabid erregea Hebronen izendatu zuten Israelgo erregea, eta Jerusalem eskuratu arte, Israelgo erresumako hiriburua izan zen.

Greziak menderatu zuen, eta Erromak gero. Bizantziar Inperioaren mende gelditu zen gero, eta Justiniano enperadoreak eliza kristau bat eraikiarazi zuen Abraham hilobiratuta dagoen haitzuloan, baina persiarrek suntsitu zuten. 638an musulmanek okupatu zuten, eta lehengo eliza kristaua meskita bilakarazi zuten.

1967. urtean, Sei Eguneko Gerraren ondoren, Hebron Israelen mendean geratu zen, eta 1971n judu-herri bat, Qiryat Arba, sortu zuten Hebronen ekialdean. 1994ko otsailaren 25ean, Baruch Goldstein kolono juduak 29 palestinar tirokatu zituen Ibrahimi meskitan otoitzean ari ziren bitartean. 1997. urtean oso istilu larriak izan ziren, harik eta Israelgo gudarosteak Hebron hartu zuen arte, iskanbilak kontrolatzeko asmoz.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. Euskaltzaindia. Ekialde Hurbileko eta Ipar Afrikako toponimia. .
  2. Aipuaren errorea: Konpondu beharreko erreferentzia kodea dago orri honetan: ez da testurik eman palaes izeneko erreferentziarako

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]


Geografia
Palestina
Artikulu hau Palestinako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.