Hegazkin-ontzi

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Egungo hegazkin-ontziak: AEBetako USS John C. Stennis (CVN-74) eta HMS Illustrious (R 06).

Hegazkin-ontzia hegazkinak garraiatu eta beraiekin operatzeko gaitasuna duen itsasontzi bat da. Gerra edo miaketa hegazkinentzako base mugikorra izanik.

Lehen Mundu Gerran zehar, potentzia nagusi batzuk hegazkin-ontziek zuten inportantzia estrategikoa ulertu zuten, bere lurralde nazionaletik urrundutako konfliktoetan parte hartzeko bere hegazkinekin, hauek mugatutako autonomia bait zuten.


Hasierako garapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lehenengo hegazkin-ontziak korazatu eta gurutzontziak ziren gainegitura osoa aldatuta, bere kanoiak kendu ostean burdinazko zutabeetan finkatuta aireratzeko pista gehitzen zietenean.

Hosho, lehen Hegazkin-ontzia espresuki diseinatuta.

1918 urtean hasi zen lehenengo hegazkin-ontziko eraikuntza. Hasieratik hegazkin-ontzi bezala diseinatuta, britainiarra HMS Hermes, bere Aginte zubia albo batean kokatu zuten hegazkineko operazioetan oztoporik ez izateko eta itsasontzi barrualdean hegazkinak biltzeko gaitasunekin. Azkenean, eraikuntzako atzerapen eraginez, japoniar Hosho izan zen lehenengo Hegazkin-ontzia zerbitzuan sartu zena.

1930ko hamarkadan, Estatu Batuak, Japoniar Inperioa eta Bretainia Handia gero ta hegazkin-ontzi handiagoak eraikitzen hasi ziren, lehenengo bi estatuak hegazkin-ontzia itsas gerra berriaren ardatz nagusia bihurtuko zelakoan eta britainiarrak gurutzontzi eta korazatuentzako laguntzaile auxiliarrak bezala ikusten zuen. Ikuspuntu hauen kontutan hartuta Estatu Batuak eta Japonia hegazkin-ontzietan operatzeko ere hegazkinen garapenari inportantzia handia eman zioten, beraien ehiza-hegazkin, itsas bonbaketari eta torpederoetan garapen handiagoa sortzen.

Alemaniak akats handia egin zuen Hegazkin-ontzia bere eraikuntza programan ez sartzeagatik. Hermann Göringek, (Luftwaffeko komandantea) hegazkin guztiak kontrolatzeko obsesioari esker, Alemaniako hegazkin-ontzia boikotatu zuen. Bestaldetik Italian, Mussoliniren ustetan, lurralde osoa hegazkin-ontzi handi bat zen Mediterraneo erdian kokatuta eta bere armadan itsasontzi konbentzionalak baino ez zuen eraiki.

Garapena Bigarren Mundu Gerran[aldatu | aldatu iturburu kodea]

HMS Illustrious.

Hegazkin-ontziaren onura, Bigarren Mundu Gerraren hasiertik demostratuta gelditu zen 1940ko azaroaren 11an HMS Illustrious, hegazkin-ontzi britainiarrak, bere Swordfish hegazkinak torpedoekin armatuta bidali zituenean Tarentoko kaian ainguratuta zeuden itsasontzien aurka. Eraso hartan 21 swordfish torpederoek parte hartu zuten, korazatu bat urperatu eta beste bietan kalte larriak eragiten, Italiako antiaereoak ordez hegazkin bat bakarrik eraitsi zuten.

1941ko maiatzaren 26a Atlantikoan, Swordfish biplanoak hegazkin-ontzi batetik bidalita, torpedo batekin kalteak eragin zituzten Bismarck alemaniar korazatuaren leman, eta korazatua kontrolik gabe uzten britainiarren armada harrapaketa eta urperatze erraztuz.

Gertakari larri hauek agerian utzi zuten korazatuen garrantzi dezisiboa itsasoetan bere amaieran zegoela eta hegazkin-ontziaren inportantzia.

1941ko abenduaren 7an, Isoroku Yamamoto japoniar almiranteak, Tarentoko gertakarietan inspiratuta, Pearl Harboreko erasoa burutu zuen, eraso honek demostratu zuen definitiboki hegazkin-ontzia beharrezkoa zela gerra irabazteko.

Hegazkin-ontziko hornikuntza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Katapulta prestatzen

Bigarren Mundu Gerran zehar hegazkin-ontziko aurrerapen gehienak garatu ziren, horren ondorioz hegazkin handi eta indartsuagok erabili zituzten. Garrantzi handikoa izan zuen baporezko katapulta, tramankulu horrekin hegazkinak aireratzen ziren apenas pista zati txiki batekin bere motorrak topera ipini ondoren.

Beste aurrerapen garrantzitsu bat hegazkin-ontziko kakotze sistema automatikoa izan zen. Hegazkin bat lurreratu nahi duenean ez dago pista nahikoa modu konbentzional batean egiteko, horregatik hegazkinek kakoak dituzte atzeko partean eta hegazkin-ontziko pistan leku zehatzetan banatuta dauden kableetan lotzen dute lurreratzen direnean, horrela hegazkina metro gutxitan gelditzen da.

Geroago larrialdi kasuetarako gehitu zen beste sistema, barrera moduko banda elastikoak altxatzen ziren hegazkina gelditzeko beste sistemak akats egiten zutenean.

Galeria[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpoko loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Hegazkin-ontzi Aldatu lotura Wikidatan