Nairobi

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Nairobi
Nairobi
 Kenya
Nairobi Montage A.jpg
Flag of Nairobi.png Coat of Arms of Nairobi.svg
Administrazioa
Herrialdea  Kenya
Probintzia Nairobi
Alkatea Dick Wathika
Izen ofiziala Nairobi
Jatorrizko izena Nairobi
Geografia
Koordenatuak 1° 17′ 00″ S, 36° 49′ 00″ E / 1.2833333333333°S,36.816666666667°E / -1.2833333333333; 36.816666666667Koordenatuak: 1° 17′ 00″ S, 36° 49′ 00″ E / 1.2833333333333°S,36.816666666667°E / -1.2833333333333; 36.816666666667
Nairobi hemen kokatua: Kenya
Nairobi
Nairobi
Nairobi (Kenya)
Azalera 696 km²
Altuera 1661
Demografia
Biztanleria 5.545.000 bizt. (2016)
Dentsitatea 7.966,95 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera 1899 (tren biltegia)
Telefono aurrizkia 020
Ordu eremua UTC+03:00
Hiri senidetuak Denver, Raleigh, Kunming, Colonia Tovar, Pingxiang, Rio de Janeiro eta Parintins
http://www.nairobicity.org/

Nairobi[1] (ingelesez naɪˈroʊbi eta bertan naɪˈroːbi ahoskatua) Afrikako ekialdean dagoen hiria da. Kontinenteko handienetakoa da, eta Kenyako hiriburua da. 2017an 4.000.000 pertsona bizi ziren hirian bertan, eta 6.547.547 bere metropoli eskualdean.

Nairobi 1899. urtean sortu zuten Ekialdeko Afrika Britainiarraren agintari kolonialek, Ugandako trenbidearen biltegi gisa.[2] Hiria azkar hazi zen eta laster, 1907an, Machakos ordezkatu zuen Kenyako hiriburu gisa.Kenyak 1963an independentzia eskuratu ondoren, Kenyako Errepublikaren hiriburu bihurtu zen.[3] Koloniaren sasoian, koloniako kafearen, tearen eta sisalaren industrien erdigune izan zen.[4]

Hiria Athi-Galana-Sabaki ibaiaren arroan dago, Kenyako hegoaldean, eta itsaso mailatik 1.795 metrora dago.

Kenyako milaka negoziok eta nazioarteko 100 konpainia eta erakundek baino gehiagok bertan dute egoitza, besteak beste Nazio Batuen Ingurumen Programak (UN Environment). Nairobiko Burtsa Afrikako laugarren handiena da, salerosketa bolumenari kasu eginez gero.

Etimologia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hiriaren izena masai hizkuntzatik dator. Enkare Nyrobi esaldiak "ur freskoa" esan nahi du eta hiria zeharkatzen duen Nairobi ibaiari egiten dio erreferentzia.

Klima[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Datu klimatikoak (Nairobi)
Hila Urt Ots Mar Api Mai Eka Uzt Abu Ira Urr Aza Abe Urtekoa
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 24.5 25.6 25.6 24.1 22.6 21.5 20.6 21.4 23.7 24.7 23.1 23.4 23.4
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) 11.5 11.6 13.1 14.0 13.2 11.0 10.1 10.2 10.5 12.5 13.1 12.6 12.0
Euria (mm) 64.1 56.5 92.8 219.4 176.6 35 17.5 23.5 28.3 55.3 154.2 101 1024.2
Euri egunak (≥ 1.0 mm) 4 5 9 16 13 5 3 4 4 7 15 8 93
Eguzki orduak 288.3 268.4 266.6 204 189.1 159 130.2 127.1 180 226.3 198 257.3 2494.3
Iturria (1): World Meteorological Organisation[5] and Hong Kong Observatory[6]
Iturria (2): BBC Weather[7]

Biztanleria[aldatu | aldatu iturburu kodea]

        Urtea         Biztanleak
1906 11.500
1911 14.000
1921 24.300
1926 29.900
1929 32.900
1931 47.800
1939 61.300
1944 108.900
1948 119.000
1955 186.000
        Urtea         Biztanleak
1957 221.700
1960 251.000
1962 266.800
1965 380.000
1969 509.300
1979 827.775
1989 1.324.570
1995 1.810.000
1999 2.143.254
2005 2.750.561

Banaketa administratiboa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Barrutia Auzoak
Westlands Kitisuru • Parklands/Highridge • Karura • Kangemi • Mountain View
Iparraldeko Dagoretti Kilimani • Kawangware • Gatina • Kileleshwa • Kabiro •
Hegoaldeko Dagoretti Mutu-ini • Ngand'o • Riruta • Uthiru/Ruthimitu • Waithaka •
Lang'ata Karen • Mendebaldeko Nairobi • Ngumo • South C • Nyayo Highrise •
Kibra Laini Saba • Lindi • Makina • Woodley/ Kenyatta golf-zelaia • Sarang'ombe •
Roysambu Githurai • Kahawa West • Zimmermann • Roysambu • Kahawa
Kasarani Clay City • Mwiki • Kasarani • Njiru • Ruai
Ruaraka Babadogo • Utalii • Iparraldeko Mathare • Lucky Summer • Korogocho •
Hegoaldeko Embakasi Imara Daima • Kwa Njenga • Kwa Reuben • Pipeline • Kware •
Iparraldeko Embakasi Iparraldeko Kariobangi • Dandora Area I • Dandora Area II • Dandora Area III • Dandora Area IV •
Erdialdeko Embakasi Iparraldeko Kayole • Ipar-erdialdeko Kayole • Hegoaldeko Kayole • Komarock • Matopeni/ Spring Valley •
Ekialdeko Embakasi Savanna Garaia • Savanna Beherea • Embakasi • Utawala • Mihang'o •
Mendebaldeko Embakasi Umoja I • Umoja II • Mowlem • Hegoaldeko Kariobangi •
Makadara Maringo/ Hamza • Viwandani • Harambee • Makongeni •
Kamukunji Pumwani • Iparraldeko Eastleigh • Hegoaldeko Eastleigh • Aire-basea • California •
Starehe Erdialdeko Nairobi • Ngara • Pangani • Ziwani/ Kariokor • Landimawe • Hegoaldeko Nairobi •
Mathare Ospitale • Mabatini • Huruma • Ngei • Mlango Kubwa • Kiamaiko •


Nairobiar ezagunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Richard Dawkins (1941-) idazle, biologo eta etologo britainiarra.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Nairobi Aldatu lotura Wikidatan