Olusegun Obasanjo

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Olusegun Obasanjo
Olusegun Obasanjo DD-SC-07-14396-cropped.jpg
Afrikar Batasuneko presidentea

2004-07-06 - 2006-01-24
Joaquim Alberto Chissano - Denis Sassou-Nguesso
Nigeriako presidentea

1999-05-29 - 2007-05-29
Abdulsalami Abubakar Itzuli - Umaru Yar'Adua
5. Nigeriako presidentea

1976-02-13 - 1979-09-30
Murtala Mohammed Itzuli - Shehu Shagari
Nigeriako presidentea

1976-01-16 - 1979-10-01
Murtala Mohammed Itzuli - Shehu Shagari
3. Vice President of Nigeria Itzuli

1975-07-29 - 1976-02-13
Joseph Edet Akinwale Wey Itzuli - Shehu Musa Yar'Adua Itzuli
Bizitza
Jaiotza Abeokuta Itzuli1937ko martxoaren  5a (82 urte)
Herrialdea  Nigeria
Talde etnikoa Joruba
Familia
Ezkontidea(k) Stella Obasanjo Itzuli
Hezkuntza
Heziketa Baptist Boys’ High School Itzuli
Hizkuntzak jorubera
ingelesa
Jarduerak
Jarduerak politikaria, gudaria eta ingeniaria
Jasotako sariak
Gradua jeneral
Sinesmenak eta ideologia
Erlijioa Protestantismoa
Alderdi politikoa People's Democratic Party Itzuli
olusegunobasanjofoundation.org

Oluṣẹgun Mathew Okikiọla Arẹmu Ọbasanjọ (Abeokuta, Ogun, Nigeria, 1937ko maiatzaren 5a) nigeriar militarra eta politikaria da. 1976tik 1979ra Nigeriako estatuburua izan zen, gobernu militar batean, eta presidentea 1999tik 2007ra.

Biografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nigeriako Unibertsitate Baptistan ikasketak egin ondoren, militar ikasketak egin zituen Erresuma Batuan. 1958an bere herrialdera itzuli zen Armada Nazionalean zerbitzatzera, ofizial gisa. 1963an kapitain izendatu zuten, 1965ean komandante, 1967an teniente koronel eta 1969an, koronel.

1970ean biafrarrak menderatu zituen gudarosteko buru izan zen, Biafrako independentisten eta Nigeriako gobernuaren arteko gerran. 1975ean Lan eta Etxebizitzarako Komisionatu Federalaren kargudun izendatu zuten, baina urte horretan bertan, uztailean, Yakubu Gowon lehendakaria kargutik kendu zuen estatu-kolpearen ondoren, Estatu Nagusiko buruzagi izendatu zuten. Gainera, teniente jeneral izendatu zuten, eta Batzorde Militar Goreneko kide.

1976an lehendakaria, Murtala Mohammed, hil egin zuten, Gowoni leporatu zioten estatu-kolpe saio batean. Obasanjok -Murtalaren ordu arteko eskuineko eskuak- hartu zuen gobernuaren buruzagitza, Nigeriaren historiako aldi konstituzional nagusiari hasiera emanez. Obasanjok -jenerala, ordurako- alderdi politikoak legeztatu, konstituzio bat onartu, eta hauteskundeak deitu zituen, eta 1979rako zibilen eskuetan utzi zuen gobernua. Beraz, Nigeriara demokrazia ekarri zuen lehenengo lehendakaria izan zen.

Bere agintaldia bukatuta, Estatuaren Aholku Batzordeko kide (1979) eta Segurtasun eta Desarmerako Batzorde Independenteko kide (1980) izendatu zuten. Gero gudarostea utzi eta baserrira joan zen bizitzera. 1991ko urrian Nazio Batuetako idazkari nagusi kargurako hautagai izan zen. 1995ean atxilo hartu zuten, Sani Abacha lehendakaria kargutik kentzen saiatzeagatik, eta bizi osorako kartzela-zigorra ezarri zioten. Sani Abacha hil ondoren, bat-batean libre utzi zuten (1998), eta 1999. urteko hauteskundeetan lehendakari berrautatua izan zen, baita 2003ko hauteskundeetan ere.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Olusegun Obasanjo Aldatu lotura Wikidatan