Milafranga

Wikipedia, Entziklopedia askea
Milafranga
 Lapurdi, Euskal Herria
Eglise de villefranque.JPG
Milafrangako eliza.

Milafrangako armarria

Administrazioa
Estatua Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Pirinio Atlantikoak
Elkargoa Euskal Hirigune Elkargoa
Barrutia Baiona
Kantonamendua Errobi-Aturri
Izen ofiziala Villefranque
Auzapeza Marc Saint-Esteven ( DVG)
Posta kodea 64990
INSEE kodea 64558
Herritarra milafrangar
Kokapena
Koordenatuak 43° 26′ 14″ N, 1° 27′ 10″ W / 43.4372°N,1.4528°W / 43.4372; -1.4528Koordenatuak: 43° 26′ 14″ N, 1° 27′ 10″ W / 43.4372°N,1.4528°W / 43.4372; -1.4528
Milafranga is located in Lapurdi
Milafranga
Milafranga
Milafranga (Lapurdi)
Azalera 17,17 km2
Garaiera 0-31 metro
Distantzia 8 km Baionara
Demografia
Biztanleria 2.747 (2018ko urtarrilaren 1a)
Green Arrow Up.svg76 (2018ko urtarrilaren 1a)/(2017ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.371 (%49.9)1.300 (%47.3) alt_right
Dentsitatea 144,61 biztanle/km²
Zahartze tasa[1] % 35,46
Ugalkortasun tasa[1] ‰ 49,64
Ekonomia
Jarduera tasa[1] % 69,9 (2011)
Genero desoreka[1] % 4,56 (2011)
Langabezia erregistratua[1] % 6,48 (2013)
Euskara
Euskaldunak[1] % 9,07 (2010)
Erabilera estimatua[2] % 0,46 (2011)
Kaleko erabilera [3](2016)
Etxeko erabilera
Datu gehigarriak
Webgunea http://www.villefranque.fr

Milafranga Lapurdiko erdialdeko udalerri bat da, Hiriburuko kantonamendukoa.

Izena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Milafranga izena gaskoizko bièla francatik (herri frankoa) dator. Herriaren lehenagoko izena Bazter zen (1200. urtean Baster idatzia).

Geografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Errobi ibaiak udalerria gurutzatzen du

Udalerri mugakideak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Etxeak eta auzoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Oihana
  • Mendigain
  • Hirurzedarri
  • Berrogain
  • Hegiberri
  • Eliza
  • Hirigarai
  • Alzuia
  • Behereharta

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Antzinean Saint-Martin de Basters izeneko parrokia, elizaren lurrak izan ziren XI. menderarte, Baionako apezpikuak elizbarrutiko lurralde franko egin zuen arte (hortik izena). Kondairaren arabera 1343ko abuztuaren 24an (herriko jaietan), Baionako alkateak, bost noble lapurtar atxilotzeko agindua eman zuen eta Errobi ibaiaren gaineko zubi batean (Miotz gazteluaren ondoan zegoena) lotzeko agindua eman ere, marearen igoerarekin batera ito egin zirelarik.

Hiribururekin batua izan zen Frantziako iraultzan eta udalerri berriak Tricolore izena hartu zuen 1794 eta 1795 urteen artean. Wellington jeneralaren eta Soult mariskalaren arteko bataila napoleonikoen eszenatoki ere izan zen (Errobiko eta Hiriburuko batailetan hain zuzen ere).

Behereharta auzunea izan zen herriko gune ekonomiko garrantzitsuenetarikoa, ibai-portu eta zapatagintza zonalde garrantzitsuekin.

Demografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Milafrangako biztanleria
Datuen iturburua: INSEE

Kultura[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Euskara[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Milafrangako Gilbert Cazenave[4] (Ahotsak[5][6] proiekturako)

Milafrangako euskara[7] erdiguneko[8] nafar-lapurterari[9] dagokio, zehatzago esanda, Uztaritze inguruko hizkera[10] da bertakoa.

Eraikin nagusiak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Eraikin zibilak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Eraikin erlijiosoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

San Bartolome eliza XVII. mendekoa da, eta ezaugarri garrantzitsu gisa erretaula edota 1632ko data duten galeriak aipa daitezke.

Elizaren ondoan dagoen kanposantuan honako hilarriak topa daitezke:

Herritar ezagunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Jean Saint-Pierre (1884-1951), euskal idazlea (bere hilobia elizaren atariaren azpian dago)

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b c d e f Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.
  2. «UEMA-Atlasa» Euskararen erabilera (UEMA).
  3. «Kaleko erabilera herrialdez herrialde» Euskararen erabilera (Wikipedia).
  4. «Cazenave, Gilbert - Ahotsak.eus» ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-10-23.
  5. «Ahotsak.eus, Euskal Herriko hizkerak eta ahozko ondarea» www.ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-10-23.
  6. «Lanean eraikuntzan eta lantegian - Ahotsak.eus» ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-10-23.
  7. «Milafranga - Ahotsak.eus» ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-10-09.
  8. «Erdigunekoa (NL) - Ahotsak.eus» ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-10-09.
  9. «Nafar-lapurtarra - Ahotsak.eus» ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-10-09.
  10. «Uztaritze ingurukoa - Ahotsak.eus» ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-10-09.

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Lapurdi