Kaliningrad

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu

Kaliningrad

—  Udalerri Jendeztatua  —
Kaliningradeko alde zaharra, inguru modernoaren erdialdean
Kaliningradeko alde zaharra, inguru modernoaren erdialdean
Kaliningradeko bandera

Kaliningradeko armarria

Izen ofiziala Калининград (Kaliningrad)
Estatua
Barrutia
Subjektua
 Errusia
Ipar-mendebaldea
Kaliningrad oblasta
Alkatea Aleksandr Jaroxuk
Koordenatuak 54°43′0″N 20°31′0″E / 54.71667°N 20.51667°E / 54.71667; 20.51667Koordenatuak: 54°43′0″N 20°31′0″E / 54.71667°N 20.51667°E / 54.71667; 20.51667
Kaliningrad non dagoen adierazten duen Errusia-ko/-go/-eko mapa
Kaliningrad
Eremua 223,03 km2
Posta kodea 236000
Biztanleria 431.402 bizt. (2010)
Dentsitatea 1.934,28 bizt./km²
Sorrera 1255
Ordu-eremua USZ1 (UTC+03:00)
http://www.klgd.ru

Kaliningrad[1] (errusieraz Калининград; alemanez Königsberg; polonieraz Królewiec; antzinako prusieraz Twānksta, Kunnegsgarbs, Knigsberg; lituanieraz Karaliaučius) Errusiako mendebaldeko hiria eta ibai-portua, eta Kaliningrad oblasteko hiriburua da. Polonia eta Lituania arteko errusiar barrendegia da, Itsaso Baltikoaren ertzean dagoena. Geografikoki, bai oblasta, bai hiriburua, Errusiatik bereizirik daude. 2010ean hiriak 431.402 biztanle zituen.

Hiria Vistularen itsas aintziraren iparraldean, Pregolia ibaiaren bokalean, Itsaso Baltikoaren ertzean dago. Industriagune garrantzitsua da: janari industria, kontserbak, ontziolak eta eraikuntza mekanikoak. XVI. mendean sortutako unibertsitatea dauka. Baltikoko itsas armadaren baserik garrantzitsuena dago bertan.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hiria prusiar eta alemana izan zen jatorriz. 1255ean sortu zuten Königsberg izenarekin eta Hansako elkarteko kide izan zen 1340. urteaz gero. Zaldun teutoien maisu handiaren egoitza bihurtu zen XV. mendean eta Prusiako dukeena geroago. Bertan koroatu zituzten Prusiako erregeak izan ziren Frederiko I.a (1701) eta Gin I.a (1861)

Bigarren Mundu Gerran hiria asko kaltetu zen. 1945ean Armada Gorriak okupatu zuen. Gerra amaitu ostean, Sobietar Batasunak hiria beretu eta alemaniar populazioa egotzi zuen[2]. Hiriaren izena ere aldatu zuten: 1946an Kaliningrad izatera pasa zen, Mikhail Kalininen omenez. Lehengo izena Kionigsberg (Кёнигсберг) zen errusieraz.

2002an 430.003 biztanle zituen Kaliningradek eta etnien arabera horrela zegoen banatuta: errusiarrak (%77,9), bielorrusiarrak (%8,0), ukrainarrak (%7,3), lituaniarrak (%1,9), alemaniarrak (%0,6) eta poloniarrak (%0,5).

Klima[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Datu klimatikoak (Kaliningrad)
Hila Urt Ots Mar Api Mai Eka Uzt Abu Ira Urr Aza Abe Urtekoa
Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) 12.7 15.6 23.0 31.7 30.6 33.5 36.3 36.5 31.2 26.4 19.4 13.3 36.5
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 0.7 1.5 5.6 12.3 18.0 20.5 23.0 22.6 17.6 12.1 5.6 1.9 11.8
Batez besteko tenperatura (ºC) -1.5 -1.1 2.0 7.3 12.5 15.5 18.1 17.6 13.1 8.4 3.3 -0.3 7.9
Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) -32.5 -33.3 -21.7 -5.4 -3.1 0.7 4.5 1.6 -2.0 -11.2 -18.7 -25.6 -33.3
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) -3.8 -3.5 -1.1 2.9 7.5 10.9 13.6 13.1 9.3 5.2 1.1 -2.5 4.4
Pilatutako prezipitazioa (mm) 68 49 51 36 54 78 76 96 74 82 82 72 818
Euri egunak (≥ 1 mm) 14 13 14 14 14 16 15 16 17 18 18 16 185
Elur egunak (≥ 1 mm) 15 15 10 3 0 0 0 0 0 1 7 13 64
Eguzki orduak 34.1 61.6 120.9 171.0 254.2 264.0 257.3 229.4 159.0 96.1 39.0 24.8 1711.4
Hezetasuna (%) 85 83 78 72 71 74 75 76 81 83 86 87 79
Iturria: [3]

Kaliningradtar ospetsuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hiri senidetuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kaliningrad ondorengo hiriekin senidetuta dago:[4]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Kaliningrad Aldatu lotura Wikidatan