Ipar Marianak

Wikipedia, Entziklopedia askea
Ipar Marianak
Sankattan Siha Na Islas Mariånas
Commonwealth of the Northern Mariana Islands
Commonwealth Téél Falúw kka Efáng llól Marianas
 Ameriketako Estatu Batuak
Flag of the Northern Mariana Islands.svg Seal of the Northern Mariana Islands.svg
Ereserkia
Gi Talo Gi Halom Tasi (en) Itzuli
Administrazioa
ISO 3166-2US-MP
HiriburuaCapitol Hill (en) Itzuli
Governor of the Northern Mariana Islands (en) ItzuliRalph Torres
Zatiketa
Geografia
Koordenatuak16°42′18″N 145°46′48″E / 16.705°N 145.78°E / 16.705; 145.7816°42′18″N 145°46′48″E / 16.705°N 145.78°E / 16.705; 145.78
Northern Mariana Islands in Oceania.svg
Azalera464 km²
Punturik altuenaMount Agrihan (en) Itzuli
Demografia
Biztanleria47.329 (2020)
Red Arrow Down.svg−7.815 (2017)
Dentsitatea102 bizt/km²
Hizkuntza ofizialaingeles, Chamorro eta Carolinian (en) Itzuli
Ordu eremuaUTC+10:00, Chamorro Time Zone (en) Itzuli eta Pacific/Saipan (en) Itzuli
gov.mp

Ipar Marianak edo Ipar Mariana uharteak[1], AEBekin bategite politikoa duen mankomunitate bat da, eta Ozeano Barearen iparraldean dago kokatuta. Mariana uharteetako iparraldeko 14 irlaz osatuta dago, Hawaii eta Filipinen artean. 477 km²ko azalera dute guztira.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Uharte hauetara iritsi zen aurreneko europarra Magallanes izan zen, 1521ean Guamen. Uharte hauek Espainiako erregearentzat erreklamatu zituen.

Hispaniar-Amerikar gerratean galtzaile suertatu ostean, Espainiak Guam Estatu Batuei eman behar izan zion, 1898an, eta hurrengo urtean Marianako beste guztia Alemaniari salduz. Lehen Mundu Gerran galdu ostean, Japoniak hartu zituen irlak, baina Bigarren Mundu Gerran, Estatu Batuak egin zen irlen kontrolarekin 3 asteko borroka baten ostean.

1970. urtean Mariana uharteek ez zuten independentzia eskatu, Estatu Batuekin lotura estutzea baizik. 1975. urtean Ipar Marianen mankomunitatea sortzen zuen ituna sinatu zen, Estatu Batuekin akordioan.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]