Zortzimilako

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Hainbat zortzimilako, espaziotik ikusita.

Zortzimilakoak 8.000 metrotik gorako 14 mendi dira, guztiak Himalaia mendilerroan kokatuak. Hamalauak igo zituen lehen gizakia Reinhold Messner italiarra izan zen, 1986ko urriaren 16an; seigarrena, Juanito Oiarzabal euskal hiritarra; eta hamargarrena, Alberto Iñurrategi.

Historian estraineko aldiz igo zuten lehena Annapurna izan zen, 1950ean; 1964an, lehen aldiz zapaldu zen azkena zortzimilako gailurra: Shishapangmakoa.

Zortzimilako guztiak igo dituen lehen emakumea Edurne Pasaban euskalduna izan zen; lehia hartan, Wanda Rutkiewicz poloniar-lituaniarrak eta ea Oh Eun-Sun hegokorearrak parte hartu zuten.

Mendien zerrenda[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Altueraren arabera ordenatuta, jarraian hamalau tontor ezagunak agertzen dira: parentesi artean, garaiera metroetan eta segidan, kokapen geografikoa, herrialdeen arabera eta dokumentatu den lehen igoeraren urtea:

  1. Everest (8.850 m):  Nepal /  Txina. 1953.
  2. K2 (8.611 m):  Pakistan /  Txina. 1954.
  3. Kangchenjunga (8.586 m):  Nepal /  India. 1955.
  4. Lhotse (8.545 m):  Nepal /  Txina. 1956.
  5. Makalu (8.462 m):  Nepal /  Txina. 1955.
  6. Cho Oyu (8.201 m):  Nepal /  Txina. 1954.
  7. Dhaulagiri (8.167 m):  Nepal. 1960.
  8. Manaslu (8.163 m):  Nepal. 1956.
  9. Nanga Parbat (8.126 m):  Pakistan. 1953.
  10. Annapurna (8.091 m):  Nepal. 1950.
  11. Gasherbrum I (8.068 m):  Pakistan /  Txina. 1958.
  12. Broad Peak (8.047 m):  Pakistan /  Txina. 1957.
  13. Gasherbrum II (8.035 m):  Pakistan /  Txina. 1956.
  14. Shishapangma (8.027 m):  Txina. 1964.

Zortzimilako guztiak igo dituzten mendizaleen zerrenda[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Gizonezkoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Izena Urteak Herrialdea
1 Reinhold Messner 1970-1986  Italia
2 Jerzy Kukuczka 1979-1987  Polonia
3 Erhard Loretan 1982-1995  Suitza
4 Carlos Carsolio 1985-1996  Mexiko
5 Krzysztof Wielicki 1980-1996  Polonia
6 Juanito Oiarzabal 1985-1999  Euskal Herria
7 Sergio Martini 1976-2000  Italia
8 Park Young Seok 1993-2000  Hego Korea
9 Hong-Gil Um 1993-2001  Hego Korea
10 Alberto Iñurrategi 1991-2002  Euskal Herria
11 Hang Wang Yong 1994-2003  Hego Korea
12 Vladislav Terzyul 1993-2004  Ukraina
13 Ed Viestur 1989-2005 Ameriketako Estatu Batuak
14 Alan Hinkes 1987-2005  Erresuma Batua
15 Silvio Mondinelli 1993-2007  Italia
16 Ivan Vallejo 1999-2008  Ekuador
17 Denis Urubko 2000-2009  Kazakhstan
18 Ralph Dujmovits 1990-2009  Alemania
19 Veikka Gustafsson 1993-2009  Finlandia
20 Andrew Lock 1993-2009  Australia
21 João Garcia 1993-2010  Portugal
22 Piotr Pustelnik 1990-2010  Polonia

Emakumezkoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Izena Urteak Herrialdea
1 Edurne Pasaban 2001-2010  Euskal Herria
2 Oh Eun-sun 1997-2010  Hego Korea
3 Gerlinde Kaltenbrunner 1998-2011  Austria

Hildakoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2013ko datuen arabera, horrela geratu ziren ordenatuta zortzimilakoak, heriotza tasari eta hildako pertsonen kopuruari dagokienez:

  1. Annapurna: % 33,5 (191 igoera / 61 hildako).
  2. K2: % 29,5 (306 / 81).
  3. Nanga Parbat: % 20,7 (335 / 68).
  4. Dhaulagiri: % 15,7 (448 / 69).
  5. Kangchenjunga: % 14,5 (283 / 40).
  6. Manaslu: % 9,9 (661 / 65).
  7. Makalu: % 8,9 (361 / 31).
  8. Gasherbrum I: % 8,9 (334 / 29).
  9. Shishapangma: % 8,4 (302 / 25).
  10. Broad Peak: % 5,3 (404 / 21).
  11. Everest: % 4,0 (5.656 / 223).
  12. Lhotse: % 2,8 (461 / 13).
  13. Gasherbrum II: % 2,3 (930 / 21).
  14. Cho Oyu: % 1,4 (3.138 / 44).

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]