Artikulu hau "Kalitatezko 1.000 artikulu 12-16 urteko ikasleentzat" proiektuaren parte da

Urtaro

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search


Urtaroak egoera klimatologikoak mantentzen direneko urteko sasoiak dira, eskualde batean, tarte batean. Urtaroek 3 hilabeteko iraupena dute eta negu, udaberri, uda eta udazken izena ematen zaie. Ekuatoretik gertu dauden lekuetan bi urtaro baino ez daude: hezea eta lehorra.

Lau urtaroen hasiera eta bukaera definitzerako garaian ekinozio eta solstizioak erabiltzen dira.

Lurraren atmosferako inertzia dela eta eta ozeanoek tenperatura mantentzeko duten joera dela eta klima urtaroen hasiera astronomikoarekiko pixka bat desfasatuta daude.

Urtaroen arrazoia makurdura axiala da. Lurraren ardatza ekliptikarekiko angelu bat sortzen du eta horrek lurraren alde batek eguzkiaren erradiazioa modu indartsuago batean jasotzea ekartzen du.

Urtaroen izenak beste euskalkietan[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bizkaieran[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Udabarria
  • Udea
  • Udagoiena
  • Negua

Sakaneko nafarreran[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Primabera
  • Uda
  • Udatzena
  • Negua

Zubererna[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Bedatsea
  • Üda
  • Larrazkena, üdazkena
  • Negüa

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Urtaro Aldatu lotura Wikidatan
Lau urtaroak jasotzen dituen mosaiko bat (Complutum)