Berlingo Konferentzia

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Afrikaren banaketa, Berlingo Konferentziaren ondorioa.

Berlingo Konferentzia (alemanez: Kongokonferenz) Afrikako, eta batez ere Kongo ibaiaren arroko lurrei buruz, Europako potentziek zituzten gatazka kolonialistak konpontzearren, Alemaniako kantziler Bismarckek antolatutako konferentzia izan zen, 1884-1885 urteetan egin zena[1]. Konferentzian Europako 12 estatu gehi AEBak eta Turkia bildu ziren. Hauek izan ziren konferentziaren helburu nagusiak:

  • Alemaniarentzat inperio kolonial bat eratzea, Europatik kanpo lurrik ez izateak zeharo oztopatzen baitzion ekonomia hazkundea Alemaniari.

Agiri Nagusia, 1885eko otsailak26[aldatu | aldatu iturburu kodea]

"Alemaniako Enperadore eta Prusiako Erregea; Austriako Enperadore eta Hungariako Erregea; Belgikarren Erregea; Danimarkako Erregea; Espainiako Erregea; Amerikako Estatu Batuetako Lehendakaria; Frantziako Errepublikako Lehendakaria; Britania Handia eta Irlandako Erresuma Batuko Erregina eta Indietako Enperatriza; Italiako Erregea; Herberehetako Erregea; Portugalgo Erregea; Errusia guztietako Enperadorea; Suedia eta Norvegiako Erregea; Otomandarren Enperadoreak:

Elkarrenganako ulermena tarteko, ahalik eta baldintzarik onenak zehaztu nahirik Afrikako eskualde jakin batzuetan merkataritza eta zibilizazioa garatzeko eta herri guztiek ozeano Atlantikoan isurtzen diren ibai nagusi bietatik nabigazio librearen onurak izan ditzaten ziurtatzeko (...) honako hau aztertu eta erabaki dute:

1. art. Herri guztiek salerosteko askatasun osoa izango dute Kongo arroan, bokaleetan eta inguruko herrialdeetan. Ozeano Atlantikorantz zabaltzen den itsasaldean... Indiako ozeanorainoko aldean (...).

9. art. Kongo arroa osatzen duten lurraldeen jabetza duten potentzia guztiek adierazten dute lurraldeok ezin izango direla merkatu edo geldiune izan esklaboen salmentarako, arraza batekoak zein bestekoak izan.

12. art. Agiri honen Potentzia izendatzaileen artean desadostasun larririk sortuz gero (...) Hitza ematen dute potentzia lagun bat edo gehiagoren bitartekotasuna eskatzeko, armetara jo baino lehen.

34. art. Afrikar kontinenteko kostaldean lurralderen batez jabetzen diren potentzia guztiek Agiriarekin batera egiaztagiri bat aurkeztu beharko dute, gainerako potentziei zuzendurik, argigarria izan dadin kexurik egonez gero.

35. art. Honako Agiri hau izenpetzen duten potentziek onartu dute euren betebeharra dela hartutako lurraldeetan (...) behar adinako agintaritza edukitzea, hartutako eskubideak betearazteko eta, behar izanez gero, salerosketa eta joan-etorrietarako askatasuna zaintzeko"

Ondorioak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Sakontzeko, irakurri: «Afrikaren banaketa»

Konferentzia helburuetatik askoz haratago joan zen, eta ia Afrika osoa banatu zuten. Besteak beste, ondorio hauek izan zituen:

  • Kongo eta Niger ibaietatik nabigatzeko askatasuna, potentziek monopolizatzeko aukera ezabatuz. Horrela, kontinentearen barrualdea ustiatzea ahalbidetu zuten.
  • Kostaldea kontrolatzeak, besterik gabe, ez zuen ekarriko barruko lurrak ere kontrolatzea. Ondorioz, potentziek lasterketa bati ekin zioten, ahalik eta lur gehien konkistatzearren.
  • Etiopia eta Liberia geratu ziren Afrikako estatu independente bakartzat.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. Berlin West Africa Conference Global.britannica.com
Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Berlingo Konferentzia Aldatu lotura Wikidatan