Marc Chagall

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Marc Chagall
Marc Chagall 1941 cut.jpg
Bizitza
Izen osoa Мовшa Хацкелевич Шагалов, Мойше Сегал
Jaiotza Liozna Itzuli1887ko uztailaren  6a
Herrialdea  Errusiar Inperioa
 Bielorrusia
 Sobietar Errepublika Sozialisten Batasuna
 Frantzia  (1937 -
Bizilekua San Petersburgo
Mosku
Frantzia
Ameriketako Estatu Batuak
Talde etnikoa Lithuanian Jewsa Itzuli
Lehen hizkuntza frantsesa
errusiera
Heriotza Saint-Paul-de-Vence1985eko martxoaren  28a (97 urte)
Hobiratze lekua Saint-Paul-de-Vence
Familia
Ezkontidea(k) Bella Rosenfeld  (1915-07-25 -  1944-09-02)
Virginia Haggard Itzuli  (1945 -  1952)
Valentina Brodsky  (uztaila 1952 -  1985-03-28)
Seme-alabak
Hezkuntza
Heziketa School Yehuda Pen in Vitebsk Itzuli
Hizkuntzak frantsesa
errusiera
Irakaslea(k) Nicholas Roerich Itzuli
Léon Bakst Itzuli
Jarduerak
Jarduerak margolaria, artista, grabatzailea, poeta eta litografoa
Lan nabarmenak Behind the House Itzuli
Hommage à Apollinaire Itzuli
I and the Village Itzuli
Q7042852 Itzuli
Q16128962 Itzuli
Jasotako sariak
Kidetza Comité national de l'estampe Itzuli
Royal Academy of Arts Itzuli
Mugimendua espresionismoa
Genero artistikoa Abangoardismoa
IMDb nm1744391

Marc Zaharovitx Chagall (yiddishez: מאַרק זאַהאַראָוויטש שאַגאַל, errusieraz: Марк Заха́рович Шага́л, bielorrusieraz: Марк Захаравіч Шагал; Liozna, Vitsebsketik gertu, 1887ko uztailaren 6a - Saint-Paul-de-Vence, Itsas Alpeak, 1985eko martxoaren 28a) frantziar-errusiar margolaria izan zen, jatorriz judua. 1910etik 1913ra Parisen bizi izan zen, eta bertan ezagutu zituen garai hartako abangoardiako artista ospetsuenak. Hasierako oihalek kubismoaren eragin nabarmena badute ere, Chagallek unibertso guztiz berezia egituratu zuen bere koadroetan, fantasia eta haurtzaroko oroitzapenak biltzen zituzten irudiekin (Moi et le Village, 1911; La violiniste, 1912-1913; À la Russie, aux ânes et aux autres, Autoportraits aux sept doigts, Paris par la fenêtre). 1914. urtean joera espresionista nabariak ageri dituzten judu eta rabinoen irudiak pintatu zituen (Juifs, Rabbins). 1917. urtean Vitebskeko arte-komisario izendatu zuten. 1922. urtera arte Sobietar Batasunean egon zen; garai hartan mural eta apainketa-lan ugari egin zuen. Berlinen grabaketa-ikasketak egin eta gero, Frantziara jo zuen, berriz ere, eta liburuetako apaingarriak egin zituen. 1931tik aurrera, kolore biziak nagusitu ziren haren oihaletan, irudien inguruak ia desagertzeraino. Loreak, ikuspegiak, txoriak eta amodiozko eszenak irudikatu zituen, bereziki. Bigarren Mundu Gerra hurbiltzen ari zela, ordea, bihotz-esturak hartu zituen bere koadroak (La Chute de l´Ange; Cruxifixion). Gerra garaian, Estatu Batuetara joan zen, baina bukatzean Frantziara itzuli zen berriz. Bibliako gaiak eta eskultura, zeramika eta, batez ere, beira landu zituen (Metzeko katedralean, adibidez, edo Jerusalemgo sendagileen zentroko sinagogan). André Malraux idazleak hala eskatuta, Parisko Operako sabaiko freskoak pintatu zituen. Fantasiaz, kolorez eta sinbolismoz beterik, Chagallen pintura espresionistak surrealismoa iragarri zuen.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Marc Chagall Aldatu lotura Wikidatan