Turks eta Caicos uharteak

Turks eta Caicos uharteak 'Turks and Caicos Islands (en)
Bandera Armarria
Goiburu nazionala: Each Endeavouring, All Achieving (ingeles: «Bakoitzak saiatzen, denok lortzen»)
Hiriburua	Cockburn Town 21°45′N 71°35′W
Hiri handiena	[[Providenciales]]
Hizkuntza ofiziala(k)	Ingelesa
Gobernua Erregina Gobernadorea	Itsasoz haraindiko lurraldea (Aginte zuzena) Elisabet II.a Gordon Wetherell
Dependentzia Gobernua	Erresuma Batuarengandik (1848)tik Behin-behineko deuseztapena, beraz, aginte zuzena (2011ra arte)
Eremua • Guztira • Ura	417 km² (199.) % 0
Biztanleria • Zenbatespena (2007) • Dentsitatea Herritarra	21.746 (208.) 61 biztanle/km² Turks eta Caicos uharteetar
Dirua	estatubatuar dolarra (USD)
Ordu eremua  • Udan (DST)	UTC (UTC -5) Bai (UTC -4)
Interneteko domeinua	.tc
Telefono aurrezenbakia	+1 649

Turks eta Caicos uharteak (ingelesez Turks and Caicos Islands edo TCI) Erresuma Batuko itsasoz bestaldeko lurraldea da. Karibe itsasoan kokatuta dago eta bi multzotako uharteek osatzen dute.

Historia

Turks eta Caicos uharteetako lehenengo biztanleak karibeak ziren. Uharteetara ailegatzeko lehendabiziko europarra bai Kristobal Kolon (1492ko urriaren 12) bai Juan Ponce de Leon (1512) izan liteke.

Nahiz eta Europako herrialde askok uharteak kontrolatu zituzten, ez zegoen okupazio ofizialik eta uharteak piratez bete ziren. Azkenean, XVII. mendeko bukaeran, Erresuma Batuak jabetza aldarrikatu zuen, Bahamekin lotuz. Urteetan zehar, Bahamak eta Bermuda uharteen produktuak bereganatzeko eztabaidan egon ziren, 1848an kolonia bereizi bihurtu arte. Gero, Erresuma Batuak Jamaikarekin eta Trinidad eta Tobagorekin lotu zuen.

Trinidad eta Tobagok 1962an independentzia lortu zuenean, Kanada uharteen anexioa aldarrikatu du sarritan.

Banaketa administratiboa

Turks eta Caicos uharteak sei barrutietan banatuta daude:

Zb.	Barruti administratiboa	Hiriburua	Azalera (km²)	Biztanleria (2006)	Hauteskunde-barrutiak
Caicos uharteak
1	Providenciales eta Mendebaldeko Caicos	Blue Hills	163,6	22642	4
2	Ipar Caicos	Bottle Creek	144,9	1895	2
3	Erdialdeko Caicos	Conch Bar	144,2	468	1
4	Hego Caicos eta Ekialdeko Caicos	Cockburn Harbour	136.8	1579	2
Turks uharteak
5	Turk handia	Cockburn Town	17,6	5567	4
6	Salt Cay	Balfour Town	9,1	186	-
	Turks eta Caicos uharteak	Cockburn Town	616,3	32337	13

Geografia

Turks eta Caicos uharteen mapa

Turk eta Caicos sortzen duten uharteen multzo biak Ozeano Atlentikoan daude, Bahametatik hego-ekialderantz, Hispaniolatik iparralderantz, eta Miamitik 914 kilometrotara. Geografikoki, Bahametan daude baina ez politikoki. Caicos uharteak eta Bahametako Mayaguana eta Inagua handien artean Caicos itsasartea dago.

Turk eta Caicosek zortzi uharte nagusi eta hoguei uharte txiki ditu:

Caicos uharteak

Caicos uharteak herrialdean nagusiak dira (589,5 km² eta 26.584 biztanle). Zortzi uharte ditu:

• Uharte nagusiak, mendebaldetik ekialdera:
  • Mendebaldeko Caicos (biztanlerik gabe)
  • Providenciales (22.542 biztanle)
  • Ipar Caicos (1.895 biztanle)
  • Erdialdeko Caicos (468 biztanle)
  • Ekialdeko Caicos (biztanlerik gabe)
  • Hego Caicos (1.579 biztanle)
  • Ambergris Cay (Biztanlerik gabe)
• Uharte txikiak, Providenciales eta Ipar Caicos artean kokatuta:
  • Pine Cay (30 biztanle)
• Parrot Cay (100 biztanle)

Turks uharteak

Caicos uharteak eta Turks uharteen artean Turks itsasartea dago. Oso uharte txikiak dira (26.7 km² eta 5.753 biztanle). Uharte nagusi bi daude:

• Turk handia (5.567 biztanle)
• Salt Cay ( 186 biztanle)

Uharte guztiak Turks haitzarrian daude (450 km²).

Mouchoir haitzarria

Turks uhartetatik 25 kilometrotako Mouchoir itsasarteak bananduta Mouchoir Bank haitzarria dago. Eskualdera 1,8 metroko sakonera dago eta 600 km² azalera du. Geografikoki, gertuko Silver eta Navidad haitzarriak leku bera dira baina politikoki Dominikar Errepublikakoak dira.

Kanpo loturak

• (Ingelesez) Gobernuaren webgune ofiziala

Amerikako herrialde eta lurraldeak
Ipar Amerika eta Karibea	Estatu burujabeak: Ameriketako Estatu Batuak • Antigua eta Barbuda • Bahamak • Barbados • Belize • Costa Rica • Kuba • Dominika • Dominikar Errepublika • El Salvador • Grenada • Guatemala • Haiti • Honduras • Jamaika • Kanada • Mexiko • Nikaragua • Panama • Saint Kitts eta Nevis • Santa Luzia • Saint Vincent eta Grenadinak • Trinidad eta Tobago Dependentziak: Groenlandia (Danimarka) • Guadalupe ∙ Martinika ∙ Saint Barthelemy ∙ Saint Martin ∙ Saint Pierre eta Mikelune (Frantzia) • Aruba · Holandarren Antillak (Herbehereak) • Angila · Bermuda · Birjina uharte britainiarrak · Kaiman uharteak · Montserrat · Turks eta Caicos uharteak (Erresuma Batua) • Puerto Rico · Birjina uharte amerikarrak (Ameriketako Estatu Batuak)	Hego Amerika	Estatu burujabeak: Argentina • Bolivia • Brasil • Txile • Kolonbia • Ekuador • Guyana • Paraguai • Peru • Surinam • Uruguai • Venezuela Dependentziak: Frantziar Guyana (Frantzia) • Falkland Uharteak (Erresuma Batua)