Peru

Wikipedia(e)tik

Artikulu hau herrialdeari buruzkoa da, izenari buruzko artikulua ikusteko: Petri

Peruko Errepublika República del Perú
Bandera Armarria
Goiburu nazionala: Ez du
Ereserkia: Somos libres, seámoslo siempre ( Aske gara, izan gaitezen beti )
Hiriburua eta hiri handiena Koordenatuak	Lima 12°2′S 77°01′W / -12.033, -77.017 (Peru) Koordenatuak: 12°2′S 77°01′W / -12.033, -77.017 (Peru)
Hizkuntza ofiziala(k)	Gaztelania1
Gobernua Presidentea Presidenteordea Lehen ministroa	Errepublika Alan García Pérez Luis Giampietri Rojas Javier Velásquez
Independentzia - Aldarrikatua	Espainiatik 1821eko uztailaren 28an
Eremua  - Guztira  - ur %	1.285.220 km² (20.) 8,8
Biztanleria  - Estimaketa (2008)  - Errolda (2007)  - Dentsitatea	29.180.900 (39.) 28.220.764 22 biztanle/km² (193)
Dirua	Nuevo Sol (S/.) (PEN)
Ordu eremua  - Udan (DST)	UTC (UTC -5) Ez (UTC -5)
Interneteko domeinua	.pe
Telefono aurrizkia	+51
Herritarra	perutar
1Ketxua, Aimara eta beste hizkuntzak ofizialak dira nagusi diren eskualdeetan.

Peru^[1] Hego Amerikako mendebaldeko estatua da, Andeak eta Ozeano Barearen artean kokatua. Iparraldean Ekuadorrekin eta Kolonbiarekin egiten du muga, ekialdean Brasilekin eta mendebaldean Ozeano Barearekin.

Eduki-taula 1 Geografia 1.1 Inguru naturala 1.2 Hiri nagusiak 2 Historia 3 Hizkuntzak 4 Perutarrak 5 Erreferentziak 6 Kanpo loturak

[aldatu] Geografia

[aldatu] Inguru naturala

• Andeak
• Titikaka aintzira
• Amazonas arroa

[aldatu] Hiri nagusiak

• Lima 6.079.000 biztanle
• Arequipa 865.100 biztanle
• Trujillo 752.100 biztanle
• Callao 637.755 biztanle
• Chiclayo 620.900 biztanle
• Iquitos 416.300 biztanle
• Piura 375.700 biztanle
• Huancayo 365.800 biztanle
• Chimbote 346.300 biztanle
• Cusco 342.100 biztanle

[aldatu] Historia

• Inka Inperioa
• 1535eko urtarrilaren 18an Francisco Pizarrok Limako hiria sortu zuen.
• 1823ko irailaren 10ean Simon Bolivar izendatu zuten presidente.
• 1980an Sendero Luminoso gerrilla maoista abian ipini zuten.

[aldatu] Hizkuntzak

Gaztelera hizkuntza ofizial eta nagusia da herrialde osoan. Halaber, ketxua (Ancash, Huanuco, Pasco, Junin eta Lima) eta aimara (Puno, Tacna eta Moquegua) ofizialak dira nagusi diren eskualdeetan.

[aldatu] Perutarrak

• Antonio Ruiz de Montoya (1585-1652), guaraniera aztertu zuen jesuita.
• Mario Vargas Llosa (1936-), idazlea.
• Alfredo Bryce Echenique (1939-), idazlea.

[aldatu] Erreferentziak

1. ↑ Euskaltzaindiaren 38. araua

[aldatu] Kanpo loturak

• (Gaztelaniaz) Peruko Euskal Etxea

Commonsen fitxategi gehiago dago honi buruz: Peru

Amerikako herrialde eta lurraldeak
Ipar Amerika eta Karibea	Estatu burujabeak: Ameriketako Estatu Batuak • Antigua eta Barbuda • Bahamak • Barbados • Belize • Costa Rica • Kuba • Dominika • Dominikar Errepublika • El Salvador • Grenada • Guatemala • Haiti • Honduras • Jamaika • Kanada • Mexiko • Nikaragua • Panama • Saint Kitts eta Nevis • Santa Luzia • Saint Vincent eta Grenadinak • Trinidad eta Tobago Dependentziak: Groenlandia (Danimarka) • Guadalupe ∙ Martinika ∙ Saint Barthelemy ∙ Saint Martin ∙ Saint Pierre eta Mikelune (Frantzia) • Aruba · Holandarren Antillak (Herbehereak) • Angila · Bermuda · Birjina uharte britainiarrak · Kaiman uharteak · Montserrat · Turks eta Caicos uharteak (Erresuma Batua) • Puerto Rico · Birjina uharte amerikarrak (Ameriketako Estatu Batuak)	Hego Amerika	Estatu burujabeak: Argentina • Bolivia • Brasil • Txile • Kolonbia • Ekuador • Guyana • Paraguai • Peru • Surinam • Uruguai • Venezuela Dependentziak: Frantziar Guyana (Frantzia) • Falkland Uharteak (Erresuma Batua)