Richard Nixon

Wikipedia(e)tik
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu
Richard Nixon
RNIXON.gif
Ameriketako Estatu Batuetako Ordezkarien Ganbarako kidea

1947ko urtarrilak 3 - 1950eko abenduak 1
Jerry Voorhis - Patrick J. Hillings
Barrutia: California's 12th congressional district
Ameriketako Estatu Batuetako senataria

1950eko abenduak 4 - 1953ko urtarrilak 1
Sheridan Downey - Thomas Kuchel
Barrutia: Kalifornia
36. Ameriketako Estatu Batuetako presidenteordea

1953ko urtarrilak 20 - 1961eko urtarrilak 20
Alben W. Barkley - Lyndon Baines Johnson
37. Ameriketako Estatu Batuetako presidentea

1969ko urtarrilak 20 - 1974ko abuztuak 9
Lyndon Baines Johnson - Gerald Ford
Bizitza
Izen osoa Richard Milhous Nixon
Jaiotza Yorba Linda (Kalifornia)1913ko urtarrilaren 9a
Herrialdea  Ameriketako Estatu Batuak
Lehen hizkuntza ingelesa
Heriotza Manhattan1994ko apirilaren 22a (81 urte)
Hobiratze lekua Richard Nixon Presidential Library and Museum
Heriotza modua berezko heriotza (istripu zerebrobaskularra)
Familia
Aita Francis A. Nixon
Ama Hannah Milhous Nixon
Ezkontidea(k) Patricia Ryan Nixon  (1940 -  1993)
Seme-alabak
Anai-arrebak
Hezkuntza
Heziketa Whittier College
Duke Unibertsitatea
Duke University School of Law
Hizkuntzak ingelesa
Lanbidea
Lanbidea politikaria, ofiziala, abokatua eta autobiografialaria
Lantokia(k) Washington
Jasotako sariak
Zerbitzu militarra
Adar militarra Ameriketako Estatu Batuetako Itsas Armada
Gradua lieutenant commander
Gatazka Pazifikoko Gerra
Bigarren Mundu Gerra
Sinesmenak
Erlijioa Adiskideen Erlijiozko Elkartea
Alderdi politikoa Ameriketako Estatu Batuetako Alderdi Errepublikanoa
IMDb nm0633271
Richard Nixon Signature.svg

Richard Milhous Nixon (Yorba Linda, Kalifornia, AEB, 1913ko urtarrilaren 9a - New York, AEB, 1994ko apirilaren 22a), estatubatuar politikaria, Estatu Batuetako 37. presidentea. Presidenteordea izan zen 1953 eta 1961 artean, eta presidente aukeratu zuten 1968an eta berriro 1972an. 1974an dimititu zuen Watergate eskandaluagatik.

Karrera politikoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

1945ean alderdi errepublikanoko kide egin zen, eta 1951n senatari hautatu zuten. Gogor jardun zuen komunistatzat salatzen zituen funtzionarioen aurka.

1952tik 1960 arte presidenteorde izan zen, eta presidente gisa jardun zuen Eisenhower gaixorik egon zen bitartean ere. 1960an Alderdi Errepublikanoaren hautagaia izan zen presidentetzarako hauteskundeetan, baina John F. Kennedy demokrata gailendu zitzaion.

1968an presidente hautatu zuten. Barne-politikan, gogor zapaldu zituen Vietnamgo gerrak eragin zituen protesta eta iskanbila larriak, eta arrazakeriaren aurka borrokatzen ziren beltzen erakundeak. Kanpo-politikan, Vietnamgo gerra izan zuen arazo nagusia; konponbide gisa Estatu Batuetako gudarostea pixkanaka handik ateratzen saiatu zen, baina aitzitik vietnamizazio-politika horrek Indotxina osora hedatu zuen gerra; 1972an bonbardaketa latzak agindu zituen Hanoin eta Haiphongen, baina, Estatu Batuek gerra galdua zutela ikusirik, azkenean bake-hitzarmen bat negoziatu behar izan zuten vietnamdarrekin.

Nixon izan zen Txinako Herri Errepublikarekin hitzarmenak egin zituen Estatu Batuetako lehen presidentea. Bestalde, arma estrategikoen kopurua mugatzeko hitzarmenak egin zituen Sobietar Batasunarekin. Txileko estatu kolpean esku hartzea agindu zuen, eta israeldarrei lagundu zien arabiarren kontrako gerran.

Henry Kissinger estatu-idazkariak eragin handia izan zuen haren kanpo-politikan.

1972an berriro presidente izendatu zuten, baina handik bi urtera kargua utzi behar izan zuen Watergate auziagatik.

Kanpo-loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Richard Nixon Aldatu lotura Wikidatan


Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]