Frantzio

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Frantzioa
87 RadonaFrantzioaRadioa
Cs

Fr

Uue
Fr-TableImage.png
Orokorra
Izena, Ikurra, Zenbakia Frantzioa, Fr, 87
Serie kimikoa metal alkalinoak
Taldea, periodoa, orbitala 1, 7, s
Masa atomikoa (223) g/mol
Konfigurazio elektronikoa [Rn] 7s1
Elektroiak orbitaleko 2, 8, 18, 32, 18, 8, 1
Propietate fisikoak
Egoera  ? solidoa
Dentsitatea (0 °C, 101,325 kPa)
1,87 g/L
Urtze-puntua  ? 300 K
(27 °C, 80 °F)
Irakite-puntua  ? 950 K
(? 677 °C, ? 1.250 °F)
Urtze-entalpia kal. 2 kJ·mol−1
Irakite-entalpia kal. 65 kJ·mol−1
Lurrun-presioa
P/Pa 1 10 100 1 k 10 k 100 k
T/K 404 454 519 608 738 946
Propietate atomikoak
Kristal-egitura  ? kubikoa, gorputzean zentratua
Oxidazio-zenbakia(k) 1
(oxido basiko sendoa)
Elektronegatibotasuna 0,7 (Paulingen eskala)
Ionizazio-potentziala 1.a: 380 kJ/mol
Datu gehiago
Eroankortasun termikoa (300 K) ? 15 W·m−1·K−1
Isotopo egonkorrenak
Artikulu nagusia: frantzioaren isotopoak
iso UE Sd-P D DE (MeV) DP
221Fr Sintetikoa 4,8 m α 6,457 217At
222Fr Sintetikoa 14,2 m β- 2,033 222Ra
223Fr Sintetikoa 22,00 m β- 1,149 223Ra
α 5,430 219At
Erreferentziak

Frantzioa (lehen eka-zesio eta aktinio K gisa ere ezagutzen zena) elementu kimiko sintetiko bat da, Fr ikurra eta 87 zenbaki atomikoa dituena. Elementu guztien arteko elektronegatibotasunik baxuena dauka, eta Lurrean existitzen den bigarren elementurik arraroena da, astatoaren ondoren. Metal biziki erradioaktiboa da, eta astatoa, radioa eta radona ekoizten ditu. Metal alkalinoa izaki, elektroi bakarra dauka balentzia-geruzan.

Frantzioa Marguerite Perey-k aurkitu zuen Frantzian (hain zuzen, hortik datorkio izena), eta naturan aurkitu zen azken elementua izan zen, sintetizatua izan baino lehen[1]. Frantzioa oso bakana da, aztarna-elementu gisa egoten da uranio- eta torio-meetan, non frantzio-223 isotopoa etengabe sortu eta desintegratzen den. Inoiz bildu den kantitaterik handiena Stony Brook Unibertsitatean 1997an gas ultrahotz gisa sortutako 10.000 atomoko cluster bat izan da.[2]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Frantzio Aldatu lotura Wikidatan
  1. Zenbait elementu sintetiko, esaterako teknezioa, lehenengo sintetizatu egin ziren eta gero naturan aurkitu ziren.
  2. CRC Handbook of Chemistry and Physics. Volume 4. Página 12. 2006. CRC. ISBN 0-8493-0474-1