Almidoi

Almidoi
Identifikadoreak
CAS zenbakia	9005-25-8 Y
EC-zbka.	232-679-6
RTECS zbka.	GM5090000
Propietateak
Formula molekularra	(C6H10O5)n
Itxura	hauts zuria
Dentsitatea	1.5 g/cm3
Fusio puntua	deskonp.
Disolbagarritasuna uretan	ez
Arriskuak
MSDS	ICSC 1553
EU Indizea	zerrendatu gabea
Autoignizio tenperatura	410 Â°C
Kontrakoa esaten ez bada, emandako datuak baldintza normaletan (25 °C, 100 kPa) hartuak dira.
Erreferentziak

Almipoia landareetan bakarrik agertzen den polisakaridoa da, alfa-glukosa molekulez osatua. Landare-zelularen biltegi energetikoa da, eta oso ugaria da zerealetan (garia, arroza, artoa...) eta baita tuberkuluetan ere (patata).

Pikor handiak eratzen ditu landare-zelularen zitoplasman.

Egitura kimikoa

Amilosa molekularen egitura.

Almipoiaren formula (C₆H₁₀O₅)_n da, n aldakorra izanik (100.000 arte iritsiz). Hori dela eta, bere pisu molekularra ere aldakorra da, baina gehienetan oso altua (zenbait milioi dalton).

Almidoia bi polimeroren nahasketaz osatua dago: amilosa eta amilopektina.

• amilosak kate lineal luzea eratzen du, ez erramifikatua, alfa-glukosaz osatua

• amilopektinaren kateak, berriz, adar edo erramifikazio asko ditu, ez da lineala.

Almidoi gehienetan amilosaren kopurua %25 ingurukoa da eta amilopektinarena %75-ekoa.

Almidoia disolbaezina da ur hotzetan eta alkoholetan. Ur beroarekin, baina, ur-ahia sortzen du, iodo-disoluzio batean kolore urdina hartzen duena.

Funtzioa

Almidoia landarearen erreserba energetikoa da. Bere erabateko hidrolisiak glukosa ematen duenez, landare-zelulak almidoia erabiltzen du bere behar energetikoak asetzeko, glukosa katabolizatuz (ikus "gluzidoen katabolismoa").

Fotosintesian sortzen den glukosa gehiena, beraz, almidoi moduan gordetzen dute landareek.

Almidoia giza-elikaduraren gluzidoen iturri nagusia da, dietaren funtsezko elikagaia izanik. Ugaria da ohiko elikagaietan (ogian, zerealetan, lekaletan...), eta bere hidrolisiak -digestioan burutzen dena- glukosa franko sortzen du.