C-3 linea (Bilboko Renfe Aldiriak)

Wikipedia, Entziklopedia askea
Bilbo–Abando ↔ Urduña
Bilboko Renfe Aldirien parte da
Cercanias Logo.svg c C-3 light blue.svg
Estación de Llodio andenes.jpg
Datu orokorrak
Garraio motaAldiriko trena
EskualdeakBizkaia eta Araba,
 Euskal Herria
Geltokiak22
Bidaiariak4 670 000 (2019)[1]
JabeaBizkaiko Garraio Partzuergoa
Ustiapena
Hasiera1989
EragileaRenfe Operadora
Ibilgailuak4
Datu teknikoak
Luzera40,24 km
Abiadura maximoa120 km/h
 Mapa
Bilborenfealdiriakc3.svg

Bilboko Renfe Aldirien C-3 linea (C-3 light blue.svg estilitzatua) sareko lau lineetako bat da. Lineak 22 geltoki eta 40 kilometro ditu guztira eta Bilbo–Abando-Indalecio Prieto geltokia, Bilbo udalerrian dagoena, Urduñako geltokiarekin lotzen ditu, Urduña udalerrian.

1989. urtean inauguratu zen, Bilbo–Abando-Indalecio Prieto eta Urduña geltokien artean.

2019. urtean, 4 670 000 bidaiari eraman zituen, sareko 4tik 1.[1]

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

1980an, "Trenbide Aldirien Plana" onartu zen, Renfe Aldiriaken lehen 12 sareak garatzeko, horien artean Bilbo dagoelarik. 1989an, Javier Bustunduy RENFEko "aldiriko" unitate operatiboko lehen zuzendari bihurtu zen, sare horien sorrera sustatuz. Asmoa zen egungo trenbide-zerbitzuak birmoldatzea eta hiri handien inguruan beste zerbitzu berri batzuk sortzea, metropoli-garraio erakargarri eta moderno bat sortuz. Beste helburu bat zen herritarrek autoa etxean uztea eta, horren ordez, trenez joatea. Izan ere, lehen uste zen trenak erdiguneraino baino ez zirela iritsi behar, eta asmoa zen erabiltzaileek "nahierara" aukeratu ahal izatea trenetik jaitsiko ziren tokia, haien helmugaren arabera, eta beste garraiobide batzuk hartu ahal izatea, hala nola metroa.[2]

Orduan, hiru linea inauguratu ziren: C-1 red.svg , C-2 green.svg  eta C-3 light blue.svg linea. Linea horrek, zehazki, Bilbo–Abando Indalecio Prieto eta Urduña geltokiak arteko ibilbidea egiten zuen.

2005eko urtarrilaren 25ean la Peñako geralekua inauguratu zen, Bilbo–Abando Indalecio Prieto eta Ollargan geltokien artean. Geltokia, mendi-mazela baten gainean dago. Geltokia eraikitzeko lanek eremua berrurbanizatzea ere ekarri zuten, baita geltokiaren ondoan plaza berri bat jartzea ere. Gainera, paisaia berroneratzeko hainbat lan egin dira.[3]

2008ko abenduaren 18an Miribillako geltokia inauguratu zen, Bilbo–Abando Indalecio Prieto eta la Peña geltokien artean. Igogailu handi batzuek Bilboko auzo berria RENFEk operatutako aldiriko sarearekin lotzea ahalbidetzen dute, geltokia Abandoko terminalarekin bi minututan inguratuz.[4]

2009ko azaroaren 19an Amurrio–Iparraldeko geralekua inauguratu zen, Salbio eta Amurrioko geltokien artean. Alkinar eta San Jose auzoen artean dago.[5]

Ibilbidea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bidea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trena Abandoko erdiguneko geltokian hasten da, Abando-Indalecio Prieto gaur egun. San Frantzizko auzorantz abiatzen da, eta handik Bilbo-Santurtzi burdinbidetik eta Bilbo-Santander burdinbidea banatzen da. Zabala auzoan sartu, Miribillako geltokian, eta hego-ekialderantz abiatu, Basaurirantz, la Peña eta Ollarganen gelditzen. Basauriko udalerrian, Bidebieta–Basauri, Bilboko metroaren Basauriko geltokitik gertu, Abaroa–San Migel eta Basauriko geralekuak daude. Jarraian, hegoalderantz jarraitzen du eta Arrigorriagara iristen da. Arrigorriagako geltokiaren ondoren, Ugaora iristen da, Ugao-Miraballes geralekura, eta bere bideari jarraitzen dio Nerbioi ibarratik Bakiolako geralekurantz. Gorago, Arrankudiaga, Arbide eta Arakaldoko geralekuak daude, Arrakudiaga eta Arakaldo udalerrietan. Linea orain Arabako lurralde historikoan sartzen da

Arabara Aretako geltokitik sartzen da, Laudioko udalerrian. Ondoren, Laudioko geltokia bera eta Santa Kurutz–Laudio geralekua, Cerámicas de Llodio izen zaharra, daude. Nerbioi ibaiaren harana estutzen hasten da, eta malda handitzen hasten da. Luaiondora iristean, Luaiondoko geltokia dago. Ondoren, burdinbidea Amurrion sartzen da. Erdian, Tapiako geraleku zaharra dago. Salbioko geralekutik egiten du, eta Amurrio–Iparralde geralekutik jarraitzen dio. Amurrioko erdigunea ekialdetik inguratzen du trenak, bertan baitago Amurrioko geltokia. Ondoren, Nerbioi ibarretik jarraitzen du, Iñarratxun geldituz, Arabako azken geltoki kantauriarrean. Ondoren, burdinbidea Bizkaiko Urduña udalerrian sartzen da.

Bizkaian berriz sartzeak Nerbioi ibarreko erosotasunaren amaierara iristea dakar. Hemen iristen da Urduñako geltokira, bere ibilbidearen amaierara.

Geltokiak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

          Geltokia Gunea Udalerria Konexioak
  Bilbo–Abando-Indalecio Prieto 1. gunea Bilbo Cercanias Logo.svg  C-1 red.svg C-2 green.svg C-4f cercanías bilbao logo.svg 
Símbolo del Metro de Bilbao.svg  Bilboko metroaren 1. linea Bilboko metroaren 2. linea 
Euskotren Tranbia Logo.svg Euskotren TR.svg 
Logo Bizkaibus B.svg  A2314 A2324 A3115 A3122 A3136 A3137 A3144 A3151 A3223 A3336 A3340 A3514 A3515 A3521 A3911 A3912 A3912 A3917 A3925
Logo Red Bus.svg  01 03 10 28 30 40 56 58 62 71 72 75 77 85 A1 A2 A5 A7 E1 G2 G3 G4 G5 G6 G7 G8
    Miribilla 1. gunea Bilbo Logo Red Bus.svg  30 57
    la Peña 1. gunea Bilbo
    Ollargan 2. gunea Arrigorriaga
    Bidebieta–Basauri 2. gunea Basauri
    Abaroa–San Migel 2. gunea Basauri
    Basauri 2. gunea Basauri
    Arrigorriaga 2. gunea Arrigorriaga Logo Bizkaibus B.svg  A2611 A3613 A3622 A3641
    Ugao-Miraballes 3. gunea Ugao Logo Bizkaibus B.svg  A3613 A3641 A3928
    Bakiola 3. gunea Arrankudiaga
    Arrankudiaga 3. gunea Arrankudiaga
    Arbide 3. gunea Arrankudiaga
    Arakaldo 3. gunea Arakaldo
    Areta 4. gunea Laudio Logo Purple Bus.svg  Araba Bus - 15.png 
Logo Bizkaibus B.svg  A3613 A3641 
    Laudio 4. gunea Laudio Logo Purple Bus.svg  Araba Bus - 15.png Araba Bus - 16.png 
Logo Bizkaibus B.svg  A3613 A3641 
    Santa Kurutz–Laudio 4. gunea Laudio
    Luiaondo 4. gunea Luiaondo Logo Purple Bus.svg  Araba Bus - 15.png 
Logo Bizkaibus B.svg  A3641 
    Salbio 5. gunea Amurrio
    Amurrio–Iparralde 5. gunea Amurrio Logo Purple Bus.svg  Araba Bus - 15.png Araba Bus - 16.png 
Logo Bizkaibus B.svg  A3641 
    Amurrio 5. gunea Amurrio Logo Purple Bus.svg  Eskualdeko Garraioa - 2.png Eskualdeko Garraioa - 3.png 
Logo Bizkaibus B.svg  A3641 
    Iñarratxu 5. gunea Amurrio
    Urduña 5. gunea Urduña Logo Purple Bus.svg  Eskualdeko Garraioa - 2.png Eskualdeko Garraioa - 6A.png 
Logo Bizkaibus B.svg  A3641 

Ustiapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Gaur egun, Renfe Operadora enpresak ustiatzen du linea.

Maiztasunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

C-3 lineko maiztasunak, 2021eko maiatzaren 18an[6]
Astelehendik Ostiralera Larunbatak Igandeak
05:00 06:00 07:00 09:00 12:30 20:30 23:00 04:00 06:00 23:00 04:00 06:00 23:00
Bilbotik Laudiora 30' 15' 10' 15' 10' 15' 60' 30' 60' 30'
Laudiotik Urduñara 30' 15' 30' 15' 30' 60' 60'

Batez besteko denborak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ibilbideko batez besteko denborak adierazgarriak dira, eta trafikoaren edo beste ezusteko batzuen arabera alda daitezke.

C-3 light blue.svg lineak Bilbo–Abando-Indalecio Prieto geltokia honako hauekin komunikatzeko aukera ematen du:[7]

Flota[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Artikulu nagusia: «Bilboko Renfe Aldirietako flota»

Linean 4 ibilgailuk egiten dute lan guztira.[8]

Eraikitzailea Eredua Zenbakia Urtea Luzera (m) Garaiera (m) Edukiera Ateak
Construcciones y Auxiliar de Ferrocarriles Renfe 446 4 1989 75,93 4,185 759 9

Tarifak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Artikulu nagusia: «Bilboko Renfe Aldirietako tarifak»

Linea honek Bilboko Renfe Aldiriak sareko tarifak aplikatzen ditu.[9]

2020ko Bilboko Renfe Aldirietako tarifak
Txartela 1 gune 2 gune 3 gune 4 gune 5 gune
Joango txartela 1,80 € 1,95 € 2,05 € 2,60 € 3,35 €
BARIK edo Credirenfe 1,06 € 1,41 € 1,56 € 1,92 € 2,46 €
Hileko abonamendu mugatua 32,40 € 35,20 € 39,60 € 57,10 € 67,55 €
Hileko abonamendu mugagabea 49,10 € 53,30 € 55,65 € 65,30 € 74,40 €
Deskontuak:
  • haurrak (6 urtetik beherakoak, plaza bete gabe) – doan
  • taldeak (10 pertsona baino gehiago, ibilbide bera) – 30% (joan) / 40% (joan-etorri)
  • Dorada Txartela – 40%
  • Familia ugaria – 20% (kategoria orokorra) / 50% (kategoria berezia)

Guneak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lineak Bizkaiko Garraio Partzuergoaren 5 gune zeharkatzen ditu:[10]

Bidaiariak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Azkeneko bi hamarkadetan bidaiari gehieneko urtea 2006 izan zen, 8 720 000 balioztapen egin zirela.

2003tik 2004ra bidaiarien beherakada nabaria gertatu zen, Bizkaiko Garraio Partzuergoaren hitzetan lan-gatazkek zerbitzuan eragindako gertakarien kausaz.[11]

Bilboko Renfe Aldiriak sareko gainerako lineak ez bezala, linea horretako bidaiariak beti egon dira konstante edo konstante 2008 baino lehen, ez baitzen linea hori ordeztuko zuen linearik sortu.

2007an lineak milioiko bidaiarien beherakada jasan zuen. Urte horretatik aurrerako jaitsierak txikiagoak izan dira, baina garrantzitsuak, urtero 800 000 bidaiari inguru galdu direla. Urteroko beherakaden zergatien artean Renfe Creditrans sarera sartu ez izana identifikatu zen. 2010ean, lehenbiziko aldiz, 6 milioi bidaiari baino gutxiago ibili ziren linean zehar. Urte horretan Creditrans sistemara sartu zen, eta jaitsiera gelditu egin zen, bidaiari kopuruak apur bat gora egin baitzuen. Urte horretan, C-3 light blue.svg lineak 5,5 milioi bidaiari berreskuratu zituen.[12]

Hala ere, urte bete geroago bidaiarien beherakadak aurrera jarraitu du, 4 580 000 eta 2013an 3 960 000 bidaiari garraiatuz.[13]

2013an hondoa jo eta hurrengo bi urteetan bidaiarien igoera gertatu da, nahiz eta oso ahula izan, 2016an 4 080 000 bidaiari zenbatu zirela.[14]

2016 eta 2019 artean, bidaiari kopurua handitzen hasi zen gutxienez, 2016an 4 080 000 izatetik 2019an 4 670 000 izatera.[1]

Etorkizuna[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ez dago aurreikusitako etorkizuneko jarduerarik

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b c Bizkaiko Garraio Partzuergoa. «Bizkaiko Garraio Publikoaren Txostena 2019» (Noiz kontsultatua: 2017-08-04).
  2. (Gaztelaniaz) País, El. (1980-01-17). «Trena eta metroa lotzen dituen aldiriko plan bat» El País ISSN 1134-6582. (Noiz kontsultatua: 2020-04-19).
  3. Bilboko la Peñako tren geltokia inauguratu dute, 4 minututan - tranbia.org
  4. (Gaztelaniaz) «Miribillako tren geltokia inauguratu dute» El Correo 2008-12-18 (Noiz kontsultatua: 2020-05-05).
  5. (Gaztelaniaz) Zaraobe Digital - Amurrio-Iparralde geltokia inauguratu dute. (Noiz kontsultatua: 2020-05-04).
  6. C-3 lineko maiztasunak, 2021eko maiatzaren 18an
  7. Aldiriak | Bilbo. (Noiz kontsultatua: 2020-04-18).
  8. «Trenen zerrenda» www.listadotren.es (Noiz kontsultatua: 2020-04-21).
  9. «Bilbo – Tarifak» www.renfe.com (Noiz kontsultatua: 2020-05-25).
  10. «Bizkaiko garraio publikoaren gune sistema | bizkaiko garraio partzuergoa» www.ctb.eus (Noiz kontsultatua: 2021-05-18).
  11. Bizkaiko Garraio Partzuergoa. «Bizkaiko Garraio Publikoaren Txostena 2004» (Noiz kontsultatua: 2014-08-22).
  12. Bizkaiko Garraio Partzuergoa. «Bizkaiko Garraio Publikoaren Txostena 2013» (Noiz kontsultatua: 2014-08-22).
  13. Bizkaiko Garraio Partzuergoa. «Bizkaiko Garraio Publikoaren Txostena 2014» (Noiz kontsultatua: 2015-06-25).
  14. Bizkaiko Garraio Partzuergoa. «Bizkaiko Garraio Publikoaren Txostena 2016» (Noiz kontsultatua: 2017-08-04).

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]