Ugao

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu

Ugao

 Bizkaia
Ugaoko udaletxea.
Ugaoko udaletxea.

Ugaoko armarria

Izen ofiziala Ugao-Miraballes
Estatua
Erkidegoa
Herrialdea
Eskualdea
Espainia
Euskal Autonomia Erkidegoa
Bizkaia
Nerbioi ibarra
Alkatea Ekaitz Mentxaka (EAJ)
Herritarra ugaotar, miraballestar1
Koordenatuak 43°10′52″N 2°53′58″W / 43.18111°N 2.89944°W / 43.18111; -2.89944Koordenatuak: 43°10′52″N 2°53′58″W / 43.18111°N 2.89944°W / 43.18111; -2.89944

Bizkaia municipalities Ugao.PNG

Eremua 5,2 km2
Garaiera 81 m
Distantzia 12 km Bilbora
Posta kodea 48490
Biztanleria 4.065 bizt. (2014) — (Red Arrow Down.svg -15)
Dentsitatea 781,73 bizt./km²
Sorrera 1375
http://www.ugao-miraballes.net
1 Euskaltzaindia: 145. araua: Bizkaiko herri izendegia.

Ugao,[1] ofizialki Ugao-Miraballes, Bizkaiko hegoaldean dagoen udalerria da, Arratia-Nerbioi eskualdean, Bilbotik 15 kilometrora kokatua. Nerbioi ibaiaren arroan dago, herrigunea itsas mailatik 81 metrora dago, eta udalerriak 4,54 km2 ditu guztira.

Geografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Inguruan dituen udalerriak hauek dira: Arrigorriaga, iparraldean; Arrankudiaga, mendebalde eta hegoaldean; eta Zeberio, ekialde eta hegoaldean.

Ugaoko orografia malkartsua da. Ez du tontor garairik, baina zaila da bertan toki laurik aurkitzea. Mendiz inguratutako haran batean dago. Mendebaldean udalerriko punturik altuena Artanda mendia da (547 m), eta ekialdean Pagasarri mendiaren magalek osatutako zenbait muinotxo daude. Nerbioi ibaiak hegoaldetik iparraldera zeharkatzen du udalerria. Haran estuan kokatua dago ibaia, eta ekialdetik Zeberio erreka jasotzen du ibaiadar nagusi. Udalerrian badaude Nerbioira isurtzen duten beste errekasto batzuk ere.

Hirigintza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herrigunea txikia da: alde zaharra kale bakarrak osatzen du, kale nagusiak alegia, eta inguruetan azken urteotan eraikitako auzo berriak daude. Horrez gain, landa-auzo txikiak ditu Ugaok: Udiarraga, Markio, Elosu, Astibi, Leitoki, etab.

Demografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ugaoko biztanleria

Politika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2011ko maiatzaren 22ko hauteskundeetako emaitzen ondorioz, EAJko Ekaitz Mentxaka hautatu zuten alkate. EAJk zazpi zinegotzi lortu zituen, eta Bilduk lau.

2015eko udal hauteskundeen emaitzen ondorioz, Ekaitz Mentxakak alkate postua berretsi zuen. EAJk zortzi zinegotzi lortu zituen, eta Bilduren ondorengoa zen Euskal Herria Bilduk hiru.

Ugaoko udalbatza

Alderdia

2015eko maiatzaren 24a

2011ko maiatzaren 22a

Zinegotziak Boto kopurua Zinegotziak Boto kopurua
Euzko Alderdi Jeltzalea (EAJ)
8 / 11
1.324 (% 62,42)
7 / 11
1.198 (% 55,33)
Euskal Herria Bildu
3 / 11
621 (% 29,28)
4 / 11
689 (% 31,82)
*2011ko hauteskundeetan Bildu gisa aurkeztu zen koalizioa.
Datuen iturria: 2015eko eta 2011ko udal hauteskundeen emaitzak euskadi.net webgunean

Alkateen zerrenda[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Alkatea Agintaldia Alderdia
Jose Luis Kortajarena 1991-2007 EAJ
Izaskun Landaida Larizgoitia 2007-2011 EAJ
Ekaitz Mentxaka Corral 2011- EAJ

Kultura[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Monumentuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ugaoko San Bartolome eliza
Jane jauregia

Euskara[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herriko hizkera mendebaldeko euskararen —bizkaieraren— sartaldeko multzoan sailkatu du Koldo Zuazo hizkuntzalari ezagunak.

Euskaldun kopurua handituz joan da Ugaon azken 20 urtean.

Urtea Euskaldunak Ia-euskaldunak Erdaldunak
1986 27,5 12,5 60,0
1991 27,1 24,1 48,9
1996 35,3 17,1 47,7
2001 36,5 23,2 40,3

Hala ere, kale erabileraren neurketek erakusten dute euskararen erabilera jaitsi egin dela Arratia-Nerbioi eskualdean.

Jaiak eta ospakizunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jai nagusia Udiarragako Ama Birjinaren omenezkoa da, irailaren 8an ospatua.

Ugaotar ospetsuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Ugao Aldatu lotura Wikidatan
Portal.svg
Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Euskal Herriko Wikiatlasa