Juan Mari Atutxa

Juan Mari Atutxa
	; (2007) Irudi gehiago
; Diputatua Eusko Legebiltzarrean
lehendakari
; Diputatua Eusko Legebiltzarrean
; 4. Eusko Legebiltzarreko mahaiburu
; Diputatua Eusko Legebiltzarrean
; Diputatua Eusko Legebiltzarrean
; 5. Eusko Jaurlaritzako Segurtasun sailburua
zinegotzi
; Bizkaiko Batzar Nagusien ahalduna
Bizitza
Jaiotza	Areatza, 1941eko maiatzaren 18a (84 urte)
Herrialdea	Bizkaia, Euskal Herria
Familia
Aita	Antolín Atutxa
Ama	Máxima Mendiola
Ezkontidea(k)	Begoña Zalduegi Etxebarria (en) 2023ko apirilaren 18a)
Seme-alabak	ikusi Asier Atutxa; Iskander Atuxa;
Hezkuntza
Hizkuntzak	gaztelania
Jarduerak
Jarduerak	politikaria eta bankuko kutxazaina
Ideologia eta sinesmenak
Erlijioa	katolizismoa
Alderdi politikoa	Eusko Alderdi Jeltzalea

Artikulu hau politikari jeltzaleari buruzkoa da; idazlea gaitzat duena beste hau da: «Juan Mari Atutxa Egiraun»

Juan Mari Atutxa Mendiola (Areatza, 1941eko maiatzaren 18a - ) politikari bizkaitarra da.

Eusko Alderdi Jeltzalean ibilbide osoa egin du.

Hastapenak

EAJko kidea gaztetatik, Bizkaiko Batzar Nagusietan ibili zen 1983tik 1991ra, nekazaritzaren sailean ardura hartuz tarteaz. Halaber, Lemoako udaletxean alkateordea izan zen 1987tik 1991 arte.

Sailburua

Eusko Jaurlaritzaren Barne Sailean kargurik gorena hartu zuen 1991tik 1998 arte, Ertzaintza garapen garai funtsezkoan zela. Urte horiek ika-mika gogorrak ekarri zizkion orduko Ezker Abertzalearekin, baina latzena ETAren mehatxuak jasatea izan zen.

Tolosako hilerriko istiluak eta Rosa Zarraren heriotza

Sakontzeko, irakurri: «Rosa Zarra»

Eusko Jaurlaritzako Barne Sailburua zela, 1995eko ekainaren 21ean, Ertzaintzak Tolosako hilerrian Joxean Lasa eta Joxi Zabalaren hiletan bildutako jendearen aurka egin eta hainbat pertsona zauritu zituen^[1].

Ekainaren 22an, Donostian gertaera horren aurkako protestaldian, Ertzaintzaren pilotakada batek Rosa Zarra jo eta hil zenean, Atutxak Rosa pilotakadaren ondorioz hil zela ukatu zuen^[2].

Legebiltzarrean

Horren ostean, Eusko Legebiltzarrean presidente izendatu zuten (1998-2005). Kargu horretan, azken urteetan Espainiako eskuin-muturraren inguruko talde batek jomugan ipini zuen, Gorka Knörr eta Kontxi Bilbaorekin batera, Alderdien Legea delakoa aplikatzeari uko egin ondoren. Horren ondorioz, geroago inputatua eta kondenatua izan zen Atutxa doktrina izenaz ezagutu zen prozesua erabilita. Handik urte batzuetara, Giza Eskubideen Europako Auzitegiak Espainia zigortu zuen. Atutxari, Knörri eta Bilbaori «epaiketa bidezkorako eskubidea» urratu zietela esan zuen.^[3]

Erretiroa

Politika utzita, gaur egun Sabino Arana Fundazioaren presidentea da.

Toki izenak

Lemoako (Bizkaia) Udalak Juan Mari Atutxa sailburu izandako garaia kale baten izenarekin gogoratzen du.

Erreferentziak

Kanpo loturak

(Gaztelaniaz) Sabino Arana Fundazioa

Aurrekoa
Juan Lasa

Eusko Jaurlaritzaren Herrizaingo Sailburua
1991-1998

Ondorengoa
Javier Balza

Datuak: Q3312335
Multimedia: Juan María Atutxa / Q3312335

[1] 25 años de la carga de la Ertzaintza contra los familiares de Lasa y Zabala, ordenada por un mando del ‘caso Cabacas’. 2020eko ekainaren 20a, Naiz.eus (Gaztelaniaz)

[2] Balorazio Batzordeak ebatzi du: Ertzaintzak hil zuen Rosa Zarra. 2025eko martxoaren 21a, Berria.eus

[3] ttps://web.archive.org/web/20180315070542/https://www.berria.eus/paperekoa/1875/002/001/2017-06-14/europan_agerian_ostera_ere.htm

[1]

[2]

[3]

i e a Eusko Alderdi Jeltzalea
Sorrera eta sortzailea	1895ko uztailaren 31a, Sabin Arana Goiri
Egoitza nagusia eta bilguneak	Sabin Etxea • Euzkeldun Batzokija • Batzokiak • Navarro Tafallatarren jauregia
Jaiegunak	Alderdi Eguna • San Inazio Eguna: uztailaren 31a • Aberri Eguna
Barne-erakundeak	Euskadi Buru Batzarra • Araba Buru Batzarra • Bizkai Buru Batzarra • Gipuzko Buru Batzarra • Ipar Buru Batzarra • Napar Buru Batzarra Sabino Arana Fundazioa • Euzko Gaztedi • Emakume Abertzale Batza • Euzko Mendigoxale Batza
Lehendakariak	1895-1903: Sabino Arana Goiri • 1903-1906: Aingeru Zabala Ozamiz "Kondaño" 1906-1908 Santiago Alda, Alipio Larrauri, Antonio Arroyo, Vicente Larrinaga eta Eduardo Arriagak osaturiko zuzendaritza batzordea 1908-1916: Luis Arana Goiri Banaketa (1916-1930): Euzko JEL-Batza: 1916-1917: Ramon Bikuña • 1917-1920: Gorgonio Renteria • 1920-1930: Ignacio Rotaetxe Aberri: 1922-1930: Luis Arana Goiri (ohorezko presidentea) • 1921-1923: Manuel Egileor • 1923-1928: Alipio Larrauri • 1928-1930: Zeferino Jemein Berrelkartzea (1930) 1930-1932: Ramon Bikuña • 1932-1933: Luis Arana Goiri • 1933-1934: Jesus Doxandabaratz • 1934-1935: Ixaka Lopez Mendizabal • 1935-1951: Doroteo Ziaurritz • 1951-1957: Juan Ajuriagerra • 1957-1962: Jose Agerre • 1962-1971: Joseba Rezola, Jesus Solaun eta Ignacio Untzetak osaturiko zuzendaritza batzordea • 1971-1975: Mikel Isasi • 1975-1977: Ignacio Untzeta • 1977-1980: Carlos Garaikoetxea • 1980-1984: Xabier Arzalluz • 1984-1985: Roman Sudupe • 1985-1987: Jesus Insausti "Uzturre" • 1987-2004 Xabier Arzalluz • 2004-2007 Josu Jon Imaz • 2007-2012 Iñigo Urkullu • 2013-2025: Andoni Ortuzar • 2025- gaur egun Aitor Esteban
Pertsona nabarmenak	Sabin Arana • Luis Arana • Jose Arrandiaga "Joala" • Aingeru Zabala Ozamiz "Kondaño" • Ramon de la Sota • Engrazio Arantzadi "Kizkitza" • Zeferino Jemein • Koldo Eleizalde Eli Gallastegi "Gudari" • Manuel de la Sota "Txanka" • Manuel Egileor "Ikasle" • Elbira Zipitria • Karmele Errazti • Polixene Trabudua • Manuel Irujo • Jose Antonio Agirre • Telesforo Monzón • Juan Ajuriagerra Joseba Rezola • Jesus Galindez • Joseba Elosegi • Jesus Insausti "Uzturre" • Jesus Maria Leizaola • Sabin Zubiri Carlos Garaikoetxea • Xabier Arzalluz • Ramon Labaien • Jose Antonio Ardanza • Iñaki Anasagasti • Juan Mari Atutxa • Jose Angel Cuerda • Iñaki Azkuna • Mari Karmen Garmendia • Juan Jose Ibarretxe • Idoia Zenarrutzabeitia • Joseba Egibar • Miren Azkarate • Josu Jon Imaz • Iñigo Urkullu • Josu Erkoreka • Bakartxo Tejeria • Andoni Ortuzar • Imanol Pradales

	Eusko Jaurlaritza (1991)
Jose Antonio Ardanza (Lehendakaritza) Jon Imanol Azua (Industria eta Merkataritza Saila eta Lehendakariordetza) • Joseba Zubia (Lehendakariordetza, Lege Araubide eta Autonomia Garapena) • Juan Maria Atutxa (Herrizaingoa) • Jose Luis Larrea (Ogasun eta Finantza) • Inaxio Oliveri (Hezkuntza, Unibertsitate eta Ikerketa) • Javier Caño (Justizia) • Iñaki Azkuna (Osasuna) • Martin Auzmendi (Lan eta Gizarte Segurantza) • Joseba Arregi (Kultura eta Turismoa) • Maria Karmen Gallastegi (Ekonomia eta Plangintza) • Josu Bergara (Garraio eta Herri Lan) • Jon Larrinaga (Hirigintza, Etxebizitza eta Ingurumena) • Jose Manuel Goikoetxea (Nekazaritza eta Arrantza) • Carmelo Sainz de la Maza (Lehendakaritzaren idazkaritza)

	Eusko Jaurlaritza (1991-1995)
Jose Antonio Ardanza (Lehendakaritza) Jon Imanol Azua (Industria eta Ekonomia gaietarako lehendakariordetza) • Joseba Zubia (Lege Araubide eta Autonomia Garapena) • Juan Maria Atutxa (Herrizaingoa) • Jose Luis Larrea (Ogasun eta Finantza) • Fernando Buesa (Gizarte gaietarako lehendakariordea, Hezkuntza, Unibertsitate eta Ikerketa) • Jose Ramon Rekalde (Justizia) • Iñaki Azkuna (Osasuna) • Paulino Luesma (Lan eta Gizarte Segurantza) • Joseba Arregi (Kultura) • Jon Larrinaga (Ekonomia, Plangintza eta Ingurumena) • Josu Bergara (Garraio eta Herri Lana) • José Antonio Maturana (Hirigintza eta Etxebizitza) • Jose Manuel Goikoetxea (Nekazaritza eta Arrantza) • Carmelo Sainz de la Maza (Lehendakaritzaren idazkaritza) • Rosa Diez (Merkataritza, Kontsumo eta Turismoa)

	Eusko Jaurlaritza (1995-1998)
Jose Antonio Ardanza (Lehendakaritza) Juan Jose Ibarretxe (Lehendakariordetza eta Ogasun eta Herri Administrazioa) • Ramon Jauregi, Francisco Egea eta Sabin Intxaurraga (Justizia, Ekonomia, Lan eta Gizarte Segurantza) • Juan Maria Atutxa eta Jose Manuel Martiarena (Herrizaingoa) • Javier Retegi (Industria, Nekazaritza eta Arrantza) • Inaxio Oliveri (Hezkuntza, Unibertsitate eta Ikerketa) • Iñaki Azkuna (Osasuna) • Mari Karmen Garmendia (Kultura eta Bozeramalea) • Francisco Jose Ormazabal (Lurralde Plangintza, Etxebizitza eta Ingurumena) • Jose Antonio Maturana eta Alvaro Amann (Garraio eta Herri Lana) • Rosa Diez eta Belen Greaves (Merkataritza, Kontsumo eta Turismoa)