Antzerki

Antzerkia (greziera klasikoz "theatron", θέατρον, edo "ikusteko lekua") arte eszenikoa da non publikoaren gainean istorioak kontatzen diren antzezpen baten bidez, hau da, hitzez eta imintzioz egindako ikuskizunaren bidez, batzuetan musikaz eta dantzaz lagunduta edo txotxongilo bezalako osagaiekin.

Antzezlanak arlo honetako egintzak dira eta zatika banatuta daude normalean, zati horietako bakoitzak ekitaldi, ekinaldi edo gertaldi izena hartzen duelarik.

Azkenik, antzokiak dira arte mota hau eskaintzeko leku fisikoak, kalean ere emankizunak burutzen diren arren.

Generoak

Hiru genero klasikoak Drama, Tragedia eta Komedia dira, Antzinako Greziatik datozenak.

Gaur egun, beste azpigenero batzuk ere lantzen dira, hala nola Mimoa, txotxongiloen antzerkia edo lan musikalak.

Historia

Euskal antzerkia, 1634an (Guti gorabehera.) hasi zen.

Antzerkigileak

Klasikoak

Antzinako Grezian, azpimarratzekoak dira besteak beste Aristofanes eta Sofokles moduko egile ezagunak.

Aro modernoan, William Shakespeare handia, Victor Hugo eta Jean de La Fontaine frantziarrak eta Henrik Ibsen norvegiarra aipatzekoak dira beste askoren artean.

Garaikideak

• Dario Fo (Italia).
• Harold Pinter (Ingalaterra).
• Wole Soyinka (Nigeria).
• Orson Welles, Thornton Wilder eta Tennessee Williams (Ameriketako Estatu Batuak).

Zuzendariak

• Bob Fosse eta Elia Kazan (Ameriketako Estatu Batuak).
• Sam Mendes eta Laurence Olivier (Ingalaterra).

Nazioarteko Eguna

Martxoaren 27a da mundu mailan antzerkiaren eguna.

Euskal Herrian

Sakontzeko, irakurri: Euskal Herriko antzerkia

Euskal Herriko aktoreak ordezkatzen duen elkartea, hala antzerkikoak nola zinemakoak, Euskal Aktoreen Batasuna sindikatua da

Lagunarteak

Sakontzeko, irakurri: Antzerki konpainien zerrenda

Antzerki konpainia edo lagunarte ezagunak Compañía Nacional de Teatro Clasico, Els Joglars, Teatre Nacional de Catalunya eta Tricicle ditugu espainiar estatuan, eta Euskal Herrikoen artean Antzerkiola Imaginarioa, Deabru Beltzak, Ez Dok Hiru Bikoteatroa, Kukubiltxo, Markeliñe eta Maskarada Tanttaka Teatroa daude besteak beste. 2010ean Euskal Herriko Antzerkizale Elkartea (EHAZE) sortu da euskal eta euskarazko antzerkiari bultzada eman asmoz.

Kanpo loturak

• International Theatre Institute/Institut International du Théâtre
• (Euskaraz) Euskarazko antzerki testuen bilduma
• (Euskaraz)(Gaztelaniaz) Euskal Aktoreen Batasunaren webgunea
• (Gaztelaniaz) Organizacion de Sindicatos de Actores y Actrices del Estado Español
• (Euskaraz) 2006ko Nazioarteko Egunaren mezua euskaratua
• (Euskaraz) Peter Robertsen webgunea
• (Euskaraz)(Gaztelaniaz)"Artez" Arte eszenikoen aldizkaria
• Ipar Euskal Herriko antzerkiari buruzko erreportajea Argia aldizkarian.